Παναγιώτης Σκύρλας: Η πλήρης συμμόρφωση είναι βασική πρόκληση για τις επιχειρήσεις

Ο Παναγιώτης Σκύρλας, Head of Information Security & Compliance και Group DPO της Kaizen, εξηγεί στο Digital Finance την κρισιμότητα και χρησιμότητα της κανονιστικής συμμόρφωσης αλλά και τις διαθέσιμες τεχνολογίες για την εφαρμογή της.

Ποιες οι απαιτήσεις για τον πλήρη κύκλο συμμόρφωσης στην ασφάλεια ΙΤ συστημάτων;

Οι απαιτήσεις ασφαλείας είναι το πρώτο βήμα που πρέπει να καθορίσει ένας οργανισμός για να είναι πλήρως συμμορφωμένος και να δημιουργήσει ένα ασφαλές περιβάλλον και μία ασφαλή εφαρμογή για τους πελάτες της. Καθορίζοντας τις συγκεκριμένες απαιτήσεις μπορούμε να πετύχουμε τους στόχους ασφάλειας που έχουμε θέσει αλλά και να μοντελοποιήσουμε απειλές για τον καλύτερο και ασφαλέστερο έλεγχο του προϊόντος μας.

Για να καλύψουμε αυτές τις αρχές διενεργούμε τακτικούς ελέγχους ασφαλείας για τη διασφάλιση των cardholder data όπως υποχρεούμαστε από τους παρόχους συστημάτων πληρωμών και την Τράπεζα της Ελλάδος και είμαστε πλήρως συμμορφωμένοι με το πρότυπο ISO27001 έχοντας δημιουργήσει ένα ασφαλές πληροφοριακό σύστημα μέσα από πολιτικές, διαδικασίες και τεχνικές λύσεις που ελέγχονται από εξωτερικούς ελεγκτές σε ετήσια βάση.

Ασφαλώς δεν μένουμε μόνο σε απαιτήσεις εξωτερικών φορέων, αλλά διενεργούμε αποτιμήσεις κινδύνου σε κάθε λύση που εφαρμόζεται στην υποδομή μας, ακολουθώντας μία ασφαλή διαδικασία διαχείρισης αλλαγών. Επιπλέον, έχουμε δημιουργήσει ένα πλήρες πρόγραμμα διαχείρισης ευπαθειών συμμορφωμένοι πάντα στις απαιτήσεις των Ρυθμιστικών Αρχών κάθε χώρας με τακτικά vulnerability scans και penetration tests κάποια από τα οποία είναι απαραίτητα ακόμη και για την αδειοδότησή μας.  Μέτρα προστασίας όπως η κρυπτογράφηση δεδομένων, το 24/7 monitoring των συστημάτων μας για ευπάθειες και απειλές, το patching των συστημάτων απέναντι σε γνωστές ευπάθειες και η χρήση εργαλείων ελέγχου ασφάλειας εφαρμογών (SAST/DAST ) είναι μερικά μόνο από όσα συνθέτουν έναν ολοκληρωμένο κύκλο συμμόρφωσης για την ασφάλεια του Πληροφοριακού μας Συστήματος.

Πώς αντιμετωπίζονται οι μεταβαλλόμενες ανάγκες σε εξειδικευμένο δυναμικό και πώς κεφαλαιοποιείται η αξιοποίηση των δεδομένων και IT Security Tests/Benchmarks από τις υπάρχουσες πρακτικές;

Οι μεταβαλλόμενες ανάγκες σε εξειδικευμένο προσωπικό είναι μία τάση που ακολουθεί την γενικότερη τάση της εποχής γύρω από το πόσο γρήγορα αλλάζουν τα δεδομένα στον τομέα του ΙΤ. Συνεχώς υπάρχουν καινούργιες ανάγκες για περισσότερη εξειδίκευση του προσωπικού μας και γι’ αυτό το λόγο επενδύουμε στο individual development των εργαζομένων μας μέσα από εκπαιδεύσεις, σεμινάρια και πιστοποιήσεις. Το προσωπικό μας εκπαιδεύεται συνεχώς με βάσει του προγραμματισμού και των αναγκών/ κινδύνων που προκύπτουν ενώ οι διάφορες μεθοδολογίες που έχουμε υιοθετήσει βοηθούν ώστε να εξασφαλίσουμε ότι είμαστε πλήρως συμμορφωμένοι με τις απαιτήσεις ασφάλειας Όπως αναφέρθηκε και παραπάνω, το πληροφοριακό μας σύστημα έχει στηθεί πάνω σε συγκεκριμένες διαδικασίες και πολιτικές.

Ακολουθούμε μεθοδολογίες όπως η Agile ώστε να ξέρουμε εξαρχής πότε πρέπει να παραδοθεί κάθε έργο και ποια η πρόοδος του project σε κάθε φάση  του development. Κατά τη διάρκεια της ανάπτυξης εφαρμογών έχουμε προσθέσει και προσαρμόσει συστήματα ασφάλειας, όπως SAST και DAST tools για τον έλεγχο του κώδικα ,ώστε να προστατέψουμε την εφαρμογή μας από τυχόν ευπάθειες και να διασφαλίσουμε ότι αναπτύσσεται με βάσει της αρχής του security by design.

Ποιες οι προκλήσεις και οι προοπτικές ως προς το συνολικό πλεονέκτημα της κανονιστικής συμμόρφωσης σε εταιρικό επίπεδο και στο επίπεδο των προϊόντων και υπηρεσιών προς την αγορά και η μετάλλαξη του κόστους σε επένδυση;

Για εμάς όλα ξεκινούν και τελειώνουν με τους πελάτες μας.  Είμαστε ένας οργανισμός στον οποίο οι πελάτες εμπιστεύονται σημαντικά προσωπικά  δεδομένα και τα δεδομένα πιστωτικών καρτών προκειμένου να ψυχαγωγηθούν και να απολαύσουν μερικές στιγμές ασφαλούς και υπευθύνου παιχνιδιού.

Η στρατηγική κανονιστική συμμόρφωση είναι η βάση για την εμπιστοσύνη των πελατών, την ευρωστία και μακροβιότητα ενός οργανισμού που δραστηριοποιείται στις τεχνολογίες παιχνιδιών στο διαδίκτυο τόσο βραχυπρόθεσμα όσο και μακροπρόθεσμα, τόσο εσωτερικά σε επίπεδο οργανωτικών δομών, ιεραρχίας, κατανομής εργασίας και αποτελεσμάτων, όσο και σε σχέση με την ποιότητα των υπηρεσιών προς το κοινό και την αξιοπιστία της εταιρείας προς τις ρυθμιστικές αρχές και την κοινωνία ειδικά αν ο οργανισμός δραστηριοποιείται σε περισσότερες από μία χώρες στην Ευρώπη αλλά και διεθνώς.

Προκλήσεις που ενδέχεται να δυσκολεύουν την εύρυθμη και νόμιμη λειτουργία του οργανισμού εντοπίζονται συνήθως στην ταχύτατη ανάπτυξη καινοτόμων εφαρμογών τεχνολογίας σε βιομηχανίες με έντονη ψηφιακή διάσταση, στην τροποποίηση εθνικών νομοθεσιών σε θέματα που δεν άπτονται της αρμοδιότητας της ΕΕ, όπως π.χ. Η ρύθμιση και αδειοδότηση διεξαγωγής παιγνίων μέσω διαδικτύου, αλλά και στον ίδιο το οργανισμό, όπως π.χ. η ανάγκη ανάπτυξης και τήρησης κουλτούρας συμμόρφωσης σε ένα οργανισμό που μεγαλώνει με ταχύτατους ρυθμούς μέρα με τη μέρα. Οι προκλήσεις αυτές ωστόσο παρέχουν εξαιρετικές ευκαιρίες εξέλιξης μιας επιχείρησης η οποία προστατεύει το πελάτη και προσφέρει υπηρεσίες ακολουθώντας το νόμο, τις βέλτιστες πρακτικές, και σεβόμενη την ιδιωτικότητα του ατόμου. Το αποτέλεσμα για τον καταναλωτή είναι η εξασφάλιση ποιότητας στη παροχή υπηρεσιών, η προστασία του έναντι κακών πρακτικών. Το αποτέλεσμα για την εταιρεία είναι η αναγνώριση της ως αξιόπιστη και επιτυχημένη στο επιχειρησιακό κόσμο και η περαιτέρω ανάπτυξη της που τελικά επιφέρει καλή φήμη, περισσότερους πελάτες και αύξηση κερδών.

Κλείνοντας θα ήθελα να σημειώσω πως σύμφωνα με μία μελέτη της Cisco το 2020, η οποία ζήτησε από επαγγελματίες της ιδιωτικής ζωής σε διάφορους κλάδους σε 13 χώρες να εκτιμήσουν τα οικονομικά οφέλη των επενδύσεων σε θέματα προστασίας δεδομένων,  σημειώθηκε πως για κάθε 1 $ που ένας οργανισμός επενδύει σε δαπάνες συμμόρφωσης, λαμβάνει μέση απόδοση επένδυσης 2,70 $. Είναι σαφές λοιπόν πως η συμμόρφωση είναι προϋπόθεση για μία εταιρεία να ανθίσει τόσο προς αποφυγή επιβολής και πληρωμής προστίμων, αρνητικής φήμης και απώλειας πελατών, όσο και επειδή το προφίλ του αξιόπιστου παρόχου υπηρεσιών συνιστά μοχλό ανάπτυξης στο επιχειρησιακό κόσμο και στη συνείδηση του κοινού.

H εναλλακτική χρηματοδότηση στην υπηρεσία των ΜμΕ

O CEO της Ellinas Finance εξηγεί στο Digital Finance γιατί οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις πρέπει να προτιμήσουν την εναλλακτική χρηματοδότηση ενός μη παραδοσιακού πιστωτικού ιδρύματος.

Τι είναι η εναλλακτική χρηματοδότηση (alternative finance) και πού απευθύνεται;

Η “εναλλακτική χρηματοδότηση” είναι μια αξιόπιστη ενναλακτική πηγή χρηματοδότησης, ένας εναλλακτικός δανεισμός θα μπορούσαμε να πούμε, ο οποίος δεν πραγματοποιείται από κάποιο πιστωτικό ίδρυμα-τράπεζα, αλλά από εξειδικευμένη εταιρεία πιστώσεων που παρέχει δανεισμό από ίδια κεφάλαια τα οποία εξυπηρετούν αυτό τον σκοπό. Σε αυτό το σημείο είναι σημαντικό να αναφέρουμε πως τέτοιου τύπου εταιρείες, δεν δέχονται καταθέσεις.

H εταιρεία μας, Ellinas Finance, έχει μια συνεχή παρουσία στο χώρο των χρηματοδοτήσεων από το 1992 και αποτελούμε μια εναλλακτική επιλογή για τον πελάτη, με ελκυστικά πακέτα και υπηρεσίες. Το πεδίο των υπηρεσιών μας αφορά ιδιώτες και εταιρείες κυρίως μικρομεσαίες επιχειρήσεις (ποσοστό που αφορά το 90% των επιχειρήσεων στην κυπριακή αγορά) οι οποίοι επιθυμούν να καλύψουν είτε προσωπικές ανάγκες, όπως η αγορά ενός αυτοκινήτου είτε διάφορες εταιρικές ανάγκες.

Πρέπει να τονίσω ότι η εναλλακτική χρηματοδότηση δεν είναι μια καινούργια υπηρεσία, υπάρχει εδώ και χρόνια ως επιλογή. Γενικά το μικρότερο μέγεθος του όγκου εργασιών των εταιρειών παροχής εναλλακτικών πηγών χρηματοδότησης, σε σχέση με τα μεγέθη των παραδοσιακών πιστωτικών ιδρυμάτων, τις καθιστούν πολύ πιο ευέλικτες, πιο πελατο-κεντρικές, με εύκολες, γρήγορες και διαφανείς διαδικασίες.

Ποια είναι η εμπειρία από τη συμβολή σας στη στήριξη των επιχειρήσεων και πως ανταποκρίνονται οι πελάτες σας στη σχέση που διατηρείτε;

Μόνο το 2020, εν μέσω μίας πρωτόγνωρης κατάστασης που προκάλεσε η πανδημία covid-19, χρηματοδοτήσαμε εκατοντάδες νοικοκυριά και επιχειρήσεις, με ποσά πέραν των 6 εκατομμυρίων ευρώ οπότε είναι εύκολο να αντιληφθεί κανείς το πόσο συμβάλαμε στην οικονομία και τη στήριξη των πελατών μας, ειδικά σε μία τόσο δύσκολη περίοδο. Μάλιστα τα χρηματοδοτικά μας πακέτα αφορούσαν και αρκετές νεοφυείς επιχειρήσεις.

Παράλληλα, οι αλλαγές που υποχρεωτικά έφερε η πανδημία στον τρόπο που λειτουργούν άτομα και επιχειρήσεις ήταν μία πρόκληση που μας οδήγησε σε μία νέα εποχή. Πλέον, οι πελάτες της ELF μπορούν να βρουν σχεδόν το 100% των υπηρεσιών της και διαδικτυακά (www.ellinasfinance.com). Παράλληλα αναπτύσσουμε μία νέα ψηφιακή πλατφόρμα με περισσότερες υπηρεσίες και εργαλεία που θα διευκολύνουν τον πελάτη.

Ωστόσο, επειδή αντιλαμβανόμαστε και τη σημαντικότητα της διαπροσωπικής επαφής, εξακολουθούμε να διατηρούμε το τηλεφωνικό μας κέντρο και τα φυσικά μας καταστήματα, για άμεση εξυπηρέτηση των πελατών μας. Οι πελάτες μας ανταποκρίθηκαν θετικά σε αυτή τη μετάβαση δείχνοντάς μας την εμπιστοσύνη αλλά και τη στήριξή τους στα νέα τεχνολογικά εργαλεία που παρουσιάσαμε.

Θέλω να τονίσω ότι πέρα από τα οφέλη που προσφέρουν οι υπηρεσίες και τα προϊόντα μας σε μια επιχείρηση, μπορούν να διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο στην επίτευξη συνθηκών βιώσιμης ανάπτυξης για την οικονομία του τόπου και η πρόσφατη βράβευσή μας από το Global Banking & Finance Review έρχεται να το επιβεβαιώσει αυτό με την αναδείξει της ELF ως την Καλύτερη Εταιρεία Μικροχρηματοδότησης 2020 (Best Micro Finance Company 2020) στην Κύπρο.

Μια βράβευση που έχει τεράστια σημασία για την εταιρεία, κυρίως επειδή ήρθε εν μέσω της αβεβαιότητας της παγκόσμιας υγειονομικής και οικονομικής κρίσης που προκάλεσε ο Covid-19, αλλά και επειδή προέκυψε από ένα διεθνώς αναγνωρισμένο επιχειρηματικό περιοδικό.

Πώς η ELF προσεγγίζει τις επιχειρηματικές ανάγκες της αγοράς;

Σκοπός μας είναι να είμαστε ένας ευέλικτος οργανισμός που συνεχώς θα εξελίσσεται και θα συμβαδίζει με την εποχή του και γιατί όχι, να προπορεύεται. Γι’ αυτό και η Εταιρεία μας προσπαθεί διαρκώς να αναπτύσσει εξειδικευμένα προϊόντα και υπηρεσίες, ώστε αυτά να καλύπτουν ωφέλιμα όλες τις χρηματοδοτικές ανάγκες ιδιωτών και επιχειρήσεων στην Κύπρο.

Η εταιρεία συμβάλει ουσιαστικά και έμπρακτα στην ανάπτυξη και ενίσχυση της κυπριακής επιχειρηματικότητας, βοηθώντας κυπριακές επιχειρήσεις να ξεκινήσουν, να αναπτυχθούν και να επεκτείνουν τις δραστηριότητές τους, όπως επίσης και ιδιώτες πελάτες της να κατακτήσουν τους προσωπικούς τους στόχους.

Με γνώμονα τις ιδιαίτερες ανάγκες της κυπριακής αγοράς επενδύσαμε στην ανάπτυξη εργαλείων και πακέτων τα οποία θα εξυπηρετούν τους πελάτες μας στο μέγιστο δυνατό, όπως η υπηρεσία Factoring που προσφέρει η Ellinas Finance, ένα σημαντικό εργαλείο για κάθε επιχείρηση, ειδικά στον τομέα της χορήγησης άμεσης ρευστότητας .

Εξηγείστε μας λίγο περισσότερο την υπηρεσία Factoring.

Με το Factoring, μια επιχείρηση εκχωρεί την ευθύνη είσπραξης των απαιτήσεων στον Factor, στην προκειμένη περίπτωση την Ellinas Finance, ο οποίος αναλαμβάνει τη διαχείριση, λογιστική παρακολούθηση, είσπραξη των επιχειρηματικών απαιτήσεων, τη χορήγηση προκαταβολών (χρηματοδότηση) επί της αξίας τους, καθώς και την κάλυψη του πιστωτικού κινδύνου.

Το Factoring απευθύνεται σε όλες τις επιχειρήσεις οι οποίες πωλούν αγαθά ή προσφέρουν υπηρεσίες με βραχυπρόθεσμη πίστωση σε πελάτες με επαναληπτική κατά κανόνα αγοραστική συμπεριφορά. Είναι ένα ολοκληρωμένο χρηματοδοτικό εργαλείο για τη διαχείριση, την είσπραξη, τη χρηματοδότηση και την ασφάλιση λογαριασμών πελατών το οποίο μπορεί να εξασφαλίσει σε μία επιχείρηση άμεση ρευστότητα και ακριβή απεικόνιση των εισπρακτέων τους απαιτήσεων.

Οι λόγοι που είναι πολύ χρήσιμη αυτή η υπηρεσία ειδικά τα τελευταία χρόνια γι’ αυτό και παρατηρείται αυξημένη ζήτηση από πολλές επιχειρήσεις είναι (α) οι συνεχόμενα μεταβαλλόμενοι παράγοντες που καθορίζουν τα δεδομένα της αγοράς σε σχέση με τις προηγούμενες δεκαετίες, όπως για παράδειγμα η οικονομική κρίση που προκαλεί πανδημία Covid-19, (β) ο αυξανόμενος ανταγωνισμός, (γ) η ανάγκη για μείωση των λειτουργικών εξόδων της κάθε επιχείρησης και (δ) το ότι πρακτικά την πλήρη ευθύνη διαχείρισης του καθολικού πωλήσεων της επιχείρησής την έχει η ELF, εξασφαλίζοντάς έτσι πολύτιμο χρόνο σε σχέση με την εξόφληση των τιμολογίων από τους πελάτες (με ασφαλιστική κάλυψη χρεωστών).

Εκτός από το Factoring, ωστόσο, η ELF παρέχει και μία πληθώρα άλλων χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών. Ποιες είναι αυτές;

Εκτός από το Factoring η Ellinas Finance παρέχει υπηρεσίες βραχυπρόθεσμου και μεσοπρόθεσμου δανεισμού, και χρηματοδοτήσεις επενδυτικών σχεδίων μέσω επενδυτικών λογαριασμών για αγορά ή πώληση μετοχών στο Χρηματιστήριο Αξιών Κύπρου και το Χρηματιστήριο Αξιών Αθηνών. Επίσης, η εταιρεία είναι Super-Agent της MoneyGram στην Κύπρο από το 2003, αναλαμβάνοντας την άμεση αποστολή και παραλαβή χρημάτων από και προς το εξωτερικό, διαθέτοντας δικό της δίκτυο, που καλύπτει περισσότερα από 60 σημεία σε ολόκληρη την Κύπρο.

Καθώς επίσης έχουμε, επιχειρηματική συμμετοχή σε κυπριακές και ξένες επιχειρήσεις (private equity), ενώ διαθέτουμε και υπηρεσία Διαχείρισης Μισθολογίου (Payroll). Εδώ θέλω να επαναλάβω ότι σχεδόν το 100% των προϊόντων και υπηρεσιών μας, παρέχονται και διαδικτυακά, με την υπηρεσία Fast E-Loans να καινοτομεί στον τομέα. Όποιος το επιθυμεί μπορεί να υποβάλει ηλεκτρονικά αίτηση για προσωπικό ή εταιρικό δάνειο ή ακόμα και να ζητήσει υπηρεσίες factoring.

Πιο αναλυτικά, πώς λειτουργεί η υπηρεσία Fast E-Loans;

Η υπηρεσία Fast E- Loans της Ellinas Finance είναι μια καινοτόμος υπηρεσία μέσα από την οποία ο ενδιαφερόμενος μπορεί να κάνει αίτηση για προσωπικό ή εταιρικό δάνειο ή υπηρεσίες factoring /προεξόφληση Επιταγών, διαδικτυακά, μέσα σε λίγα λεπτά μέσω της ιστοσελίδας της εταιρείας. Στην ουσία αυτό που κάνει η υπηρεσία Fast E-Loans είναι ότι προσφέρει μια επιπλέον λύση στις χρηματοδοτικές ανάγκες των Κύπριων ανταποκρινόμενη στις ανάγκες της σύγχρονης εποχής.

Για παράδειγμα για πολλούς από εμάς κατά καιρούς προκύπτουν ανάγκες όπως για παράδειγμα η ανακαίνιση ενός σπιτιού, η αγορά ενός νέου αυτοκινήτου ή κάποιο έκτακτο πρόβλημα υγείας. Η υπηρεσία Fast E- Loans μπορεί να εξυπηρετήσει κάθε ανάγκη. Όλα μπορούν να γίνουν πολύ απλά, γρήγορα και πάνω απ’ όλα με ασφάλεια από την άνεση του σπιτιού σας. Χωρίς να χρειαστεί να επισκεφθείτε καν τα γραφεία της εταιρείας. Με μερικά διαδικτυακά απλά βήματα δίνετε λύσεις στις διάφορες σας ανάγκες.

Ποιοι οι στόχοι της ELF για το προσεχές μέλλον;

Θέλουμε να συνεχίσουμε να παρέχουμε άμεση και υπεύθυνη εξυπηρέτηση απέναντι στους πελάτες μας, εφαρμόζοντας αξιόπιστες, ευέλικτες και τεχνολογικά σύγχρονες διαδικασίες. Στόχος μας για το 2021 είναι να δημιουργήσουμε ένα απόλυτα λειτουργικό διαδικτυακό περιβάλλον, φιλικό προς τον χρήστη, ενώ την ίδια ώρα προσβλέπουμε σε αύξηση του κεφαλαίου μας και σε αύξηση του χαρτοφυλακίου των πελατών μας.

Τελειώνει φίλε η εκδρομή κι αρχίζει το ταξίδι

Στο τελευταίο τραγούδι του δίσκου “Έμπορος Ονείρων”, η Αρλέτα με μια κλασική κιθάρα τραγουδά το “Τσιφτετέλι ξιδάτο” σε ένα κλείσιμο τόσο αυθεντικό και ξεγυμνωμένο από οτιδήποτε συνιστά ένα καλοκουρδισμένο τραγούδι και την Αρλέτα να ξεκινά με τα λόγια: Τελειώνει φίλε η εκδρομή κι αρχίζει το ταξίδι.

Έχουμε κλείσει αισίως τα τρία τεύχη και στα χέρια σας κρατάτε το τέταρτο που σηματοδοτεί για εμάς το ξεκίνημα του ταξιδιού του Digital Finance, απαλλαγμένο από τις αβεβαιότητες και την αστάθεια των προηγουμένων μηνών. Η αλήθεια είναι ότι όταν πρωτοβγήκαμε ξέραμε ότι η ύλη μας είναι υψηλού επιπέδου με μια θεματολογία νευραλγική και ανυπόφορα επίκαιρη για τον χρηματοοικονομικό τομέα. Το άγχος μας αν θέλετε ήταν αν η αγορά θα ήταν έτοιμη για ένα περιοδικό που στο επίκεντρο των χρηματοοικονομικών υπηρεσιών τοποθετεί την τεχνολογία και την καινοτομία, ως τον πλέον βασικό παράγοντα ανάπτυξης των οργανισμών.

Με χαρά (και λίγη ανακούφιση) διαπιστώσαμε πως το άγχος μας ήταν σχεδόν ανυπόστατο, αφού η αγορά όχι μόνο έχει συνειδητοποιήσει τις νέες συνθήκες που έχουν διαμορφωθεί με τον εν εξελίξει ψηφιακό μετασχηματισμό της κοινωνίας, της αγοράς και των επιχειρήσεων, αλλά αποζητά επιπλέον ένα σημείο αναφοράς και ανταλλαγής απόψεων για τις βιβλικές αλλαγές που συντελούνται.

Πήγαμε λοιπόν στο τέταρτο τεύχος που έχει πια όλα τα συστατικά εκείνα που το συνιστούν ένα hub αν θέλετε, συλλογής απόψεων και προσώπων. Σε αυτό το τεύχος, έχουμε τη χαρά να φιλοξενούμε στο εξώφυλλο μας την Τειρεσίας ΑΕ, τα στελέχη της οποίας σε μια από τις σπάνιες συνεντεύξεις τους μας μιλούν για την ψηφοποίηση των υπηρεσιών τους αλλά και το πώς συνεισφέρει ο ίδιος ο οργανισμός στο μετασχηματισμό των χρηματοοικονομικών υπηρεσιών.

Θα διαβάσετε μια πλειάδα συνεντεύξεων που έχουν επιμεληθεί ο υποφαινόμενος με τη Βίκυ Παυλάτου αλλά και τον Παναγιώτη Μαρκέτο – συνεντεύξεις που δίνουν μια σφαιρική και σαφή εικόνα για το πώς κινούνται τα πράγματα και κυρίως την κατεύθυνση που παίρνουν, προκειμένου να σχηματίσουμε μια εικόνα για το πώς μπορεί να διαμορφωθεί το μέλλον των τραπεζών και ασφαλιστικών εταιρειών στην Ελλάδα και την Κύπρο.

Μιλώντας για Κύπρο, έχουμε ολοκληρώμενο ρεπορτάζ από το συνέδριο Digital Banking που διοργανώθηκε από την Boussias Cyprus και που φιλοξένησε μερικά από τα πιο σημαντικά πρόσωπα του κυπριακού χρηματοοικονομικού τομέα.

Δύο ξεχωριστά ρεπορτάζ από τον Γιάννη Ριζόπουλο και Γιάννη Μουρατίδη που ρίχνουν φως στα ψηφιακά πορτοφόλια αλλά και το μέλλον των αυτόματων πληρωμών που βρίσκονται στα λεγόμενα wearables – gadgets που έχουν ήδη ισχυροποιηθεί στην Ευρώπη και τις ΗΠΑ και που αναμένεται να κατακτήσουν και την Ελλάδα σε λίγο καιρό.

Τέλος, θα ήθελα προσωπικά να ευχαριστήσω τους αναγνώστες του Digital Finance και όλα τα στελέχη της αγοράς που μας αγκάλιασαν από την πρώτη στιγμή. Στα επόμενα!

Ο ψηφιακός μετασχηματισμός στο στόχαστρο της ΤΕΙΡΕΣΙΑΣ

Ο Πέτρος Καπασούρης, Αναπληρωτής Γενικός Διευθυντής της ΤΕΙΡΕΣΙΑΣ ΑΕ, μιλά στο Digital Finance για τις νέες τάσεις στην αγορά δεδομένων, τοποθετώντας τον οργανισμό στο επίκεντρο των εξελίξεων σε μια προσπάθεια να επωφεληθούν οι ελληνικές επιχειρήσεις.

Είστε μια εταιρεία που “γεννήθηκε” από το τραπεζικό σύστημα και για αρκετό κόσμο έχει συνδυαστεί με πολύ συγκεκριμένες υπηρεσίες. Παρ’ όλα αυτά έχει λάβει αρκετές πρωτοβουλίες με υπηρεσίες που βοηθούν την οικονομική ανάπτυξη της χώρας.

Η ΤΕΙΡΕΣΙΑΣ είναι διατραπεζική εταιρεία η οποία λειτουργεί το γραφείο πίστης (Credit Bureau) στην Ελλάδα ακολουθώντας την πορεία ανάπτυξης των περισσοτέρων τέτοιων γραφείων στην Ευρώπη. Τα γραφεία πίστης συμβάλλουν στην ανάπτυξη της οικονομίας και κατ’ επέκταση της χώρας, στην αποτροπή της υπερχρέωσης των νοικοκυριών ενώ διευρύνουν τις διαθέσιμες πιστώσεις σε επιχειρήσεις και νοικοκυριά μειώνοντας ταυτόχρονα τους δείκτες αθέτησης της αποπληρωμής τους. Για το λόγο αυτό, η Διεθνής Τράπεζα (World Βank) υποστηρίζει τη λειτουργία τέτοιων γραφείων σε όλες τις χώρες και περιλαμβάνει ειδική κατηγορία κριτηρίων αξιολόγησης αναφορικά με το είδος των πληροφοριών που καλύπτονται καθώς και την πληρότητά στην παγκόσμια κατάταξη της ανταγωνιστικότητας των χωρών στην ετήσια αναφορά της Doing Business Report.

Το πρώτο σύστημα που δημιουργείται συνήθως σε ένα γραφείο πίστης είναι η λεγόμενη “μαύρη λίστα” η οποία περιλαμβάνει δημόσιες πληροφορίες που συλλέγονται από αποφάσεις δικαστηρίων και αφορούν στην αθέτηση οικονομικών υποχρεώσεων (πτωχεύσεις, διαταγές πληρωμής, κατασχέσεις, πλειστηριασμοί κλπ.). Έτσι το σύστημα αυτό που ονομάζεται Σύστημα Αθέτησης Υποχρεώσεων (ΣΑΥ) λειτουργεί και στην Ελλάδα από το 1987 και γι’ αυτό αρκετός κόσμος ταυτίζει την ΤΕΙΡΕΣΙΑΣ μαζί του.

Από  το 2009 όμως αναπτυχθηκε ολοκληρωμένα το Σύστημα Συγκέντρωσης Χορηγήσεων (ΣΣΧ) με δεδομένα διαφόρων πιστώσεων και της εξέλιξής τους.  Έτσι δημιουργήθηκε ο αποκαλούμενος “λευκός ΤΕΙΡΕΣΙΑΣ”. Ταυτόχρονα αναπτύχθηκε και το σύστημα βαθμολόγησης της πιστοληπτικής συμπεριφοράς ιδιωτών και μικρομεσαίων επιχειρήσεων.  Η βαθμολόγηση αυτή σχετίζεται με την πιθανότητα αθέτησης μελλονικής οικονομικής υποχρέωσης. Το σύστημα αυτό λειτουργεί με μεγάλη επιτυχία για λογαριασμό των τραπεζών ενώ η ακρίβειά του έχει αποδειχθεί σε όλη τη διάρκεια της 12ετούς λειτουργίας του.  Η αποτελεσματικότητά του εξετάζεται διαρκώς συγκρίνοντας τις εκτιμήσεις με τις πραγματικές εξελίξεις όπως αυτές διαμορφώνονται σε βάθος χρόνου.

Στο σημείο αυτό, εκ των υστέρων, θα πρέπει να τονιστεί το όφελος που θα αποκόμιζε η Ελληνική οικονομία, οι τράπεζες, οι επιχειρήσεις αλλά και τα νοικοκυριά εάν το σύστημα ΣΣΧ λειτουργούσε ολοκληρωμένα πριν το 2009 και οι τράπεζες είχαν πλήρη διατραπεζική εικόνα όλων των “ανοιγμάτων” των πελατών τους πριν προβούν στην έγκριση νέων πιστώσεων.

Ειδικότερα πείτε μας δυο λόγια για πρωτοβουλίες που έχετε αναλάβει για την υποστήριξη των επιχειρήσεων, αλλά και εν γένει για το πώς η ΤΕΙΡΕΣΙΑΣ βοηθά την οικονομία και τους οικονομικούς δείκτες της Ελλάδας.

Ειδικότερα για τις επιχειρήσεις παρέχεται από το 2014, μέσω της on line υπηρεσίας ΤΣΕΚ,  η δυνατότητα άντλησης δεδομένων που αφορούν σε πελάτες τους διευκολύνοντας έτσι και υποστηρίζοντας την αξιολόγηση από μέρους τους της φερεγγυότητας και της πιστοληπτικής ικανότητάς τους.  Με αυτό τον τρόπο μια επιχειρήση μπορεί, με μεγαλύτερη ασφάλεια, να διευρύνει τις πωλήσεις και το πελατολόγιό της μέσω πιστώσεων που μπορεί να παρέχει σε πελάτες της και ταυτόχρονα να περιορίζει της επισφάλειες της.  Αυτή η ασφαλής διεύρυνση των πιστώσεων βοηθά τις ίδιες να ανταγωνίζονται στο νέο περιβάλλον με αξιώσεις, ενώ ταυτόχρονα μειώνεται ο πιστωτικός κίνδυνος των επιχειρήσεων αυτών στις πιστώτριες τράπεζες. Κατ’ αυτόν τον τρόπο δημιουργούνται προϋποθέσεις μείωσης του κόστους χρήματος, ανάπτυξης των επιχειρήσεων και τελικά της Ελληνικής οικονομίας.

Οι λειτουργίες του ΤΣΕΚ διευρύνονται συνεχώς και ήδη υπάρχει η δυνατότητα άντλησης οικονομικών δεδομένων επιχειρήσεων από 86 χώρες υποστηρίζοντας έτσι την εξαγωγική δραστηριότητα των επιχειρήσεων-πελατών του ΤΣΕΚ καθώς επίσης και ψηφιοποιημένων δεδομένων ισολογισμών και μεταβολών εταιρειών που δημοσιεύονται στο ΓΕΜΗ (Γενικό Εμπορικό Μητρώo) . Από τον Ιούνιο 2021 θα προστεθεί και η δυνατότητα βαθμολόγησης των εταιρειών βάσει αυτών των δημοσιευμένων στοιχείων.

Εδώ θα πρέπει να τονιστεί ότι στην ΤΕΙΡΕΣΙΑΣ η οποιαδήποτε παροχή δεδομένων, είτε σε τράπεζες είτε σε επιχειρήσεις, πραγματοποιείται με την απόλυτη εφαρμογή του θεσμικού πλαισίου και ειδικότερα του Γενικού Κανονισμού Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων (GDPR). Η ΤΕΙΡΕΣΙΑΣ δεν αντιμετωπίζει το γεγονός αυτό ως περιορισμό αλλά ως υποχρέωση έναντι των πολιτών και των επιχειρήσεων ενώ παράλληλα καθίσταται δυνατή η μέγιστη ανάπτυξή της και η συμβολή της στην Ελληνική οικονομία.

Ανήκετε εμφανώς στον κλάδο της αγοράς των πληροφοριών. Ποιες είναι οι τάσεις που επικρατούν αυτή τη στιγμή, πώς διαμορφώνεται το τοπίo;  Εσείς πώς “απαντάτε” σε αυτές τις αλλαγές;

Όλοι γνωρίζουμε τις εξελίξεις των τελευταίων ετών στο χώρο της ψηφιοποίησης, συλλογής, διάδοσης και επεξεργασίας των πληροφοριών.  Δεν θα αναφερθώ στην ανάπτυξη του ίντερνετ ή των νέων δυνατοτήτων που προκύπτουν σε ΑΙ, machine learning κλπ.  Θα αναφέρω μόνο ότι το μεγαλύτερο μέρος των δεδομένων στην ανθρωπινη ιστορία έχει δημιουργηθεί τα τελευταία λίγα χρόνια και το σπουδαιότερο, ότι διεθνείς οργανισμοί εκτιμούν ότι ο ρυθμός ανάπτυξή τους δεν αναμένεται να ισορροπήσει σύντομα. Θα επικεντρωθώ στις τάσεις που διαμορφώνοται στην Ευρώπη, διότι η Ευρώπη έως σήμερα έχει διεθνώς το πιο αναπτυγμένο πλαίσιο προστασίας και ταυτόχρονα υποστήριξης της χρήσης επιχειρηματικών και προσωπικών δεδομένων με απόλυτη διαφάνεια, ελέγχου, και περιορισμών της μη αναγκαίας και απαραίτητης χρήσης.

Έχει ήδη θεσμοθετηθεί το “open banking” όπου παρέχεται η δυνατότητα στους ιδιώτες ή σε επιχειρήσεις να διαθέτουν ψηφιακά και αυτοματοποιημένα τα τραπεζικά δεδομένα κινήσεως λογαριασμών που τους αφορούν όποτε και όπου αυτοί επιθυμούν. Διευκολύνεται έτσι η διάθεση και η χρήση τέτοιων πληροφοριών κατά περίπτωση, με πλήρη διαφάνεια, έλεγχο και όταν κατά την κρίση του διακαιούχου εξυπηρετείται ο σκόπος του.

Αυτή η τάση συζητείται να διευρυνθεί σε “open finance”.  Το open finance είναι μια πιο γενικευμένη πλέον χρήση οικονομικών πληροφοριών, πάντα κατ΄ εντολή των ιδιωτών ή των επιχειρήσεων που τους αφορά.  Γίνεται αντιληπτό ότι πλέον, κατά περίπτωση, είναι δυνατόν με την ακριβέστερη πληροφόρηση και τη βελτίωση της εκτίμησης της φερεγγυότητας και της πιστοληπτικής ικανότητας να διευρυνθεί σε περισσότερους η διαθεσιμότητα οικονομικών προϊόντων και υπηρεσιών αν και όποτε το επιλέξουν οι δικαιούχοι των πληροφοριών. Ενισχύονται οι οικονομικές επιλογές για την κάθε επιχείρηση ή ιδιώτη ενώ ταυτόχρονα βελτιώνεται η δυνατότητα να λαμβάνονται καλύτερες και ασφαλέστερες αποφάσεις.  Παράλληλα υπάρχουν ήδη διαθέσιμες πληροφορίες “alternative data” ή “Big Data” όπως είναι γνωστά, δηλαδή δεδομένα π.χ. του Δημοσίου στο σύστημα ΔΙΑΥΓΕΙΑ ή δεδομένα που δημιουργούνται με υψηλή συχνότητα, σε πραγματικό χρόνο και διατίθενται σε διαφορετικές μορφές και τα οποία μπορούν να βοηθήσουν στη συμπλήρωση πληροφοριών επιχειρήσεων με πολύ αποδοτικό και αποτελεσματικό τρόπο.

Αναφορικά με την ΤΕΙΡΕΣΙΑΣ, μια εύλογη ερώτηση θα ήταν ή εξής: αφού ήδη διαθέτουμε ένα ώριμο σύστημα με σημαντικό πλήθος πληροφοριών, το οποίο όπως σας είπα συμβάλλει σε μια βαθμολόγηση της οποίας η ακρίβεια είναι εφάμιλλη των καλύτερων όμοιων Ευρωπαϊκών συστημάτων, γιατί να χρειάζεται κάτι περισσότερο είτε σε πληροφορία είτε σε μεθοδολογίες επεξεργασίας;   Η απάντηση σε αυτό το ερώτημα είναι ότι υπάρχουν πολλές επιχειρήσεις που δεν έχουν ιστορική οικονομική συμπεριφορά διότι δεν είχαν ποτέ δάνεια ή ότι υπάρχουν νέοι άνθρωποι που επιθυμούν να δημιουργήσουν μια νέα επιχειρήση για πρώτη φορά και δεν διαθέτουν στοιχεία ώστε να δανειοδοτηθούν γρήγορα, χωρίς γραφειοκρατία (συλλογή υποστηρικτικών εγγράφων) και με ευνοϊκούς όρους (μικρότερο επιτόκιο, εγγυήσεις κλπ.). Υπάρχουν ιδιώτες με περιορισμένη τραπεζική εικόνα που πιθανόν να θελήσουν κάποια στιγμή να λάβουν πίστωση για την αγορά κατοικίας με ευνοϊκούς όρους.

Ακόμη πιο σημαντικό είναι ότι με περισσότερες κατά περίπτωση πληροφορίες θα μπορούσε να εκτιμηθεί ταχύτερα και με μεγαλύτερη ακρίβεια η ανάκαμψη επιχειρήσεων ή ιδιωτών μετά από μια παρελθούσα αθέτηση υποχρέωσης λόγω ασταθμήτων παραγόντων δημιουργώντας έτσι προϋποθέσεις για “δεύτερη ευκαιρία”. Ιδίως με την αγορά όπως λειτουργούσε στην Ελλάδα μετά το 2012, λόγω της οικονομικής κρίσης και της πανδημίας, πολλές επιχειρήσεις βρέθηκαν σε αχαρτογράφητες συνθήκες με επιπτώσεις που ήταν εκτός των δικών τους ενεργειών, δυνατοτήτων και εκτιμήσεων των κινδύνων.  Μετά όμως τις όποιες επιπτώσεις, αυτές που επιβίωσαν και ανέκαμψαν, όπως και οι νέες που δημιουργούνται, αξίζουν καλύτερες προοπτικές και υποστήριξη.  Με καλύτερη πληροφόρηση και ακριβέστερες εκτιμήσεις βιωσιμότητας και ανάπτυξης μπορεί να τους δοθεί μια νέα ευκαιρία με καλύτερους όρους χρηματοδότησης.

Να σημειώσουμε εδώ ότι οι τράπεζες έχουν κοινούς στόχους με τους υγιείς δανειολήπτες.  Και οι δύο επιθυμούν να δοθεί/εγκριθεί μια πίστωση. Και οι δύο επιθυμούν να αποπληρωθεί αυτή η πίστωση κανονικά.

Επίσης οι τράπεζες, εάν μειωνόταν το ποσοστό αθέτησης των δανειοληπτών, δηλαδή εάν είχαν τη δυνατότητα ακριβέστερης εκτίμησης της αποπληρωμής, θα μείωναν τις επισφάλειες και ως εκ τούτου θα μπορούσαν να διαθέσουν περισσότερες και ευνοϊκότερες πιστώσεις στην αγορά. Το ίδιο ακριβώς συμβαίνει και με τις επιχειρήσεις που παρέχουν πιστώσεις στους πελάτες τους.

Τέλος εκτός των διαθέσιμων πληροφοριών που αυξάνονται και διευρύνονται συνεχώς πρέπει να λάβουμε υπόψη και τις τεχνολογικές εξελίξεις καθώς και τον ψηφιακό μετασχηματισμό της χώρας μας, που αναπτύσσεται πλέον ραγδαία και ανοίγονται νέες προοπτικές αξιοποίησης, εκμετάλλευσης νέων ευκαιριών και διευκόλυνσης των πολιτών και των επιχειρήσεων. Το κινητό τηλέφωνο, για παράδειγμα, παρέχει τη δυνατότητα σύνδεσης από οπουδήποτε και οποτεδήποτε, με ευκολία και απόλυτη ασφάλεια, με πηγές δεδομένων οι οποίες μπορούν να υποστηρίξουν συναλλαγές που πραγματοποιούνται στην αγορά σε πραγματικό χρόνο.

Η δυνατότητα απομακρυσμένης αυθεντικοποίησης και ταυτοποήσης ιδιωτών και επιχειρήσεων υποστηρίζει και ενισχύει τη χρήση των πληροφοριών τους με διαφάνεια, κατ΄ επιλογήν τους και υποστηρίζοντας θεμιτούς και νόμιμους στόχους όπως τους κρίνουν οι ίδιοι. Δίνω ιδιαίτερη έμφαση στην απομακρυσμένη ταυτοποίηση διότι με τον τρόπο αυτό θα διευκολυνθούν πολλοί συμπολίτες μας και επιχειρήσεις χωρίς να είναι αναγκασμένοι να επισκέπτονται την ΤΕΙΡΕΣΙΑΣ, ή τα αστυνομικά τμήματα για το αληθές της υπογραφής. Στο εγγύς μέλλον ακόμη περισσότερο αλλά και σήμερα οι υπηρεσίες της ΤΕΙΡΕΣΙΑΣ μπορούν να προσφέρονται ηλεκτρονικά αντί να διαβιβάζονται μέσω ταχυδρομείου με τις γνωστές σε όλους καθυστερήσεις. Πάντα θα διατηρούμε και τη δυνατότητα, όποτε αυτό είναι απαραίτητο, να εξυπηρετούνται όσοι πολίτες το επιλέγουν και με τον παραδοσιακό τρόπο.

Ποια είναι η στρατηγική της ΤΕΙΡΕΣΙΑΣ και ποιες από τις τάσεις θεωρείτε ότι έχουν απόκριση στη δική μας εγχώρια πραγματικότητα; 

Η ΤΕΙΡΕΣΙΑΣ προετοιμάζεται να χρησιμοποιήσει, όποτε είναι αναγκαίο, όλες τις διαθέσιμες τεχνολογίες, πηγές και πληροφορίες σε όλες τις διαθέσιμες μορφές, οι οποίες συνάδουν με το σκοπό της και, όπως προαναφέραμε, πάντα στο πλαίσιο του GDPR.  Ο στόχος μας είναι η διευκόλυνση των υγειών δανειοληπτών και ταυτόχρονα των τραπεζών προκειμένου να εκτιμάται το κόστος των πιστωτικών κινδύνων με τη μεγαλύτερη δυνατή ακρίβεια.

Ο τρόπος διάθεσης και χρήσης των πληροφοριών βάσει του open banking, δηλαδή γενικότερα η διάθεση με το μοντέλο BYOD (Bring Your Own Data) κατ’ αναλογία του bring your own device μπορεί να συμβάλλει στην ασφαλή χρήση πολλών νέων πληροφοριών. Έτσι διασφαλίζεται η διεύρυνση των πληροφοριών με την κατά περίπτωση εντολή του δικαιούχου των πληροφοριών και με πλήρη ενημέρωσή του. Κατ’ αυτόν τον τρόπο θα ενισχυθεί σημαντικά η πληροφόρηση και προς τις επιχειρήσεις.

Η ΤΕΙΡΕΣΙΑΣ επίσης επενδύει σε όλες τις νέες τεχνολογίες που ενισχύουν την ασφάλεια και ποιότητα των πληροφοριών προκειμένου να αποτρέπεται η μη θεμιτή χρήση και να γίνεται επεξεργασία μόνον όταν εξυπηρετείται ο σκοπός της εταιρείας. Η χρήση νέων τεχνολογιών γίνεται για την καλύτερη εξυπηρέτηση των πελατών αλλά και των δικαιούχων των πληροφοριών με σκοπό την αύξηση της ταχύτητας επικοινωνίας μαζί τους καθώς και την ενίσχυση της διαφάνειας, της ενημέρωσης και του ελέγχου από μέρους τους με το ελάχιστο κόστος. Η στρατηγική μας καλύπτει τη σημαντική αύξηση της χρήσης νέων πληροφοριών αλλά στοχευμένα.  Δηλαδή όποτε είναι απαραίτητο, θα είναι ανάλογη με τον σκοπό και την ανάγκη του παραλήπτη με πλήρη ενημέρωση και έλεγχο του δικαιούχου.

Πόσο επηρεάζουν τη λειτουργία των υπηρεσιών σας ευρωπαϊκοί κανονισμοί όπως το GDPR; Πως ξεπεράσατε τα εμπόδια και πώς προσαρμοστήκατε τελικά; 

Το GDPR στην ΤΕΙΡΕΣΙΑΣ έχει ενταχθεί στο κέντρο της εταιρικής διακυβέρνησης και κουλτούρας. Καταβάλλεται προσπάθεια όχι μόνο για συμμόρφωση με τις οδηγίες και τη σχετική νομοθεσία αλλά σε κάθε υλοποίηση νέας υπηρεσίας λαμβάνονται υπόψη όλες οι προβλέψεις και οι απαραίτητοι έλεγχοι του GDPR από το στάδιο του σχεδιασμού προκειμένου να διευκολύνεται η διαφάνεια και ο έλεγχος καθώς και η ιχνηλάτηση της χρήσης και της διαγραφής των πληροφοριών.  Πολλές φορές ο σχεδιασμός υπηρεσιών γίνεται βάσει των προβλέψεων του GDPR ώστε η συμμόρφωση να είναι αυτόματη.

Στην ΤΕΙΡΕΣΙΑΣ πιστεύουμε ότι για να μπορούν να αξιοποιηθούν όλες οι νέες ευκαιρίες και να αναπτυχθούν νέες υπηρεσίες, οι οποίες θα αξιοποιούν τις δυνατότητες του νέου περιβάλλοντος, η συμμόρφωση με το GDPR οφείλει να είναι στην αρχή κάθε σχεδιασμού.

Ο ψηφιακός μετασχηματισμός είναι ίσως το πιο σημαντικό θέμα συζήτησης για όλους τους κλάδους αυτή τη στιγμή. Πώς ανταποκρίνεται η εταιρεία σας σε αυτή την πρόκληση και ποιος είναι ο στόχος για το άμεσο μέλλον σε σχέση τόσο με την ίδια τη λειτουργία του οργανισμού όσο και με τις υπηρεσίες που προσφέρει; 

Η ΤΕΙΡΕΣΙΑΣ από την φύση της είναι εταιρεία ψηφιακή. 100% του κύκλου εργασιών μας από το 2000 και μετά προέρχεται από την παροχή πληροφοριών σε ψηφιακή μορφή. Ακόμη και σήμερα όταν η συλλογή πληροφοριών από τα δικαστήρια και τα υποθηκοφυλακεία γίνεται σε έντυπη μορφή αμέσως κατά την παραλαβή των δεδομένων. Μετά την ολοκλήρωσή της συλλογής οι πληροφορίες ψηφιοποιούνται και όλη η επεξεργασία στη συνέχεια είναι αυτόματη και ηλεκτρονική.

Την παρούσα στιγμή γίνεται πλήρης εκμετάλλευση του ψηφιακού μετασχηματισμού στους τομείς της απομακρυσμένης ταυτοποίησης (gov.gr), της άντλησης δεδομένων από ψηφιακές πηγές, της απομακρυσμένης ταυτοποίησης με την υποστήριξη των τραπεζών, της εξυπηρέτησης αιτήσεων πολιτών που κατατίθενται ηλεκτρονικά μέσω του gov.gr ενώ πολύ σύντομα θα αποστέλλονται με ασφαλή τρόπο και μέσω email, πάντα με την επιλογή του ιδιώτη ή της επιχείρησης στους οποίους ανήκουν τα στοιχεία.

Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι ότι από τότε που διατέθηκε η ταυτοποίηση φυσικών προσβάσεων μέσω του gov.gr ήδη λαμβάνεται το 50% των αιτήσεων των πολιτών για άσκηση των δικαιωμάτων τους σε ηλεκτρονική μορφή με απομακρυσμένη ταυτοποίηση.  Εάν αναλογιστούμε ότι κατατίθενται πάνω από 20.000 αιτήσεις ετησίως μπορεί κανείς να αντιληφθεί την ωφέλεια σε ταλαιπωρία, χρόνο και εξυπηρέτηση.

Στόχος είναι να εισέρχονται όλες οι πληροφορίες ψηφιακά, να πραγματοποιείται αυτόματη επεξεργασία και να διατίθενται όπως και σήμερα επίσης ψηφιακά.

Πώς συμβάλλει η ίδια η ΤΕΙΡΕΣΙΑΣ στην αναβάθμιση της ψηφιακής πραγματικότητας στον κλάδο;

Η ΤΕΙΡΕΣΙΑΣ έχει μετατρέψει τις περισσότερες εφαρμογές και υπηρεσίες της και συνεχίζει να μετατρέπει όλες τις υπόλοιπες ώστε να διατίθενται αυτοματοποιημένα και ηλεκτρονικά (δυνατότητα σύνδεσης application to application).  Έτσι οι χρήστες όλων των υπηρεσιών μπορούν να συνδέουν και να ενσωματώνουν τις υπηρεσίες μας με τις δικές τους.

Παράλληλα όλες οι εσωτερικές εργασίες μπορούν να εκτελούνται απομακρυσμένα και με ασφάλεια προκειμένου να υποστηρίζεται πλήρως η τηλεεργασία.  Σε ορισμένες περιπτώσεις έχει δοκιμαστεί με επιτυχία το crowd processing όπου κατανεμημένοι εξωτερικοί χρήστες μπορούν να εκτελούν επεξεργασίες δεδομένων.

Σημειώνεται ότι προετοιμάζεται, και τον Ιούνιο θα είναι διαθέσιμο, σύστημα υποστήριξης των τραπεζών για την έγκριση πιστώσεων 24 ώρες την ημέρα και 7 ημέρες την εβδομάδα με αδιάληπτη λειτουργία. Καθώς μεταβάλλονται οι ανάγκες και οι συνθήκες της αγοράς παρακολουθούμε και αλλάζουμε και εμείς.

Στην φωτογραφία από αριστερά προς τα δεξιά:

  • Πέτρος Καπασούρης, Αναπληρωτής Γενικός Διευθυντής
  • Ιωάννης Παλόγλου, Εμπορικός Διευθυντής
  • Μαρία Βιτζηλαίου, Διευθύντρια Τραπεζικών Σχέσεων

Στο επίκεντρο οι εξελίξεις για την ψηφιοποίηση των τραπεζικών υπηρεσιών

Οι τράπεζες της Κύπρου πρέπει να ανταποκριθούν αποτελεσματικά στις σύγχρονες ανάγκες του πελάτη και να επισπεύσουν τον ψηφιακό μετασχηματισμό τους.

Με μεγάλη συμμετοχή πραγματοποιήθηκε τον Απρίλιο το 3ο Συνέδριο Digital Banking and Payments της Boussias Κύπρου, με τους ομιλητές να αποτελούν την αφρόκρεμα της Κυπριακής τραπεζικής και όχι μόνο αγοράς, ενώ ξεχώρισαν και διεθνείς συμμετοχές από την U.S. Bank, την HSBC και την Revolut Bank. Κοινός παρονομαστής ήταν ο ψηφιακός μετασχηματισμός που επισπεύθηκε λόγω του ξεσπάσματος της πανδημίας του κορωνοϊού αλλά και το πώς αντιμετωπίζουν οι τράπεζες τις νέες τεχνολογίες που έχουν “εισβάλλει” για τα καλά στις καθημερινές μας συναλλαγές. Το συμπέρασμα ήταν πως οι χρηματοοικονομικοί οργανισμοί θα πρέπει να αφουγκραστούν τις αλλαγές, καθώς ένας νέος ψηφιακός πελάτης και καταναλωτής έχει κάνει την εμφάνισή του, απαιτώντας την εξυπηρέτηση που του προσφέρεται από άλλες ηλεκτρονικές υπηρεσίες.

Έτσι λοιπόν, η κατεύθυνση στην οποία θα πρέπει οι τράπεζες να κινηθούν αφορά ένα ευέλικτο, απλό και γρήγορο ψηφιακό πλαίσιο, με υπηρεσίες και προϊόντα που θα εξατομικεύονται και θα εξυπηρετούν τις διαφορετικές ανάγκες των πελατών. Αυτή η κατεύθυνση φαίνεται ότι θα μας απασχολήσει σίγουρα για τα επόμενα χρόνια, αφού η ψηφιοποίηση ήρθε για να μείνει διαμορφώνοντας ένα σκηνικό όπου τα ηλεκτρονικά εργαλεία θα εξελίσσονται συνεχώς και θα προσφέρουν λύσεις καινοτόμες και σύγχρονες. Η πλειονότητα των ομιλητών στο Συνέδριο παραδέχθηκε πως ο κορωνοϊός υπήρξε το σημείο αφετηρίας για τους περισσότερους να επιταχύνουν τις διαδικασίες σχετικά με τον ψηφιακό μετασχηματισμό αφού εν μία νυκτί, κλήθηκαν να συνεχίσουν τις λειτουργίες τους χωρίς την φυσική παρουσία. Παρά το γεγονός ότι οι τράπεζες είχαν ήδη ξεκινήσει τα πρώτα βήματα τους προς την ψηφιοποίηση, η επίσπευση αυτή δημιούργησε προκλήσεις που κλήθηκαν όλα τα τραπεζικά στελέχη να απαντήσουν, τόσο σε επίπεδο τεχνολογίας όσο και σε εταιρικό επίπεδο διεργασιών.

Το ταξίδι του μετασχηματισμού των Κυπριακών τραπεζών φαίνεται ότι βρίσκεται εν πλήρει εξελίξει, όπως διαβεβαιώνουν όλα τα στελέχη που μίλησαν στο 3ο Συνέδριο Digital Banking and Payments. Μερικά από τα πιο χαρακτηριστικά αποσπάσματα των ομιλιών θα διαβάσετε τώρα εδώ, στο Digital Finance.

Ο Νικόλας Πρέντζας Deputy CEO & Chief Operating Officer στην Ancoria Bank υπογράμμισε τα οφέλη της ψηφιοποίησης των τραπεζικών υπηρεσιών.

Το ταξίδι της Ancoria Bank προς την πλήρη ψηφιοποίηση των λειτουργιών και υπηρεσιών της διήρκησε περί τα πέντε χρόνια. Η Ancoria Bank είχε ως στόχο να γίνει μια αμιγώς ψηφιακή τράπεζα ήδη από την ίδρυση της, καθώς τα στελέχη της προέρχονταν όλοι από τον τεχνολογικό τομέα. Ωστόσο, προκειμένου αρχικά να πετύχει το customer onboarding, και να προσελκύσει τους πρώτους της πελάτες, αποφάσισε να διαθέσει τρία φυσικά καταστήματα στο νησί της Κύπρου. Η δεύτερη φάση ξεκίνησε δύο χρόνια αργότερα, όταν έγινε phygital, συνδυάζοντας τις ψηφιακές υπηρεσίες μέσω των εφαρμογών της με την φυσική παρουσία στα πλαίσια της εξυπηρέτησης πελατών. Τον τελευταίο χρόνο και με αφορμή την πανδημία του κορωνοϊού, το ψηφιακό ταξίδι της Ancoria έφτασε στο αποκορύφωμα του, καθώς κατάφερε να ψηφιοποιηθεί πλήρως και να προσφέρει υπηρεσίες καθαρά μέσω εφαρμογών όπως για παράδειγμα την ψηφιακή ταυτοποίηση και την ψηφιακή υπογραφή. Τα οφέλη αυτού του ψηφιακού μετασχηματισμού ήταν πολλαπλά, καθώς η τράπεζα είδε κάθετη μείωση στο κόστος λειτουργίας της, που έφτασε μέχρι και 90% ανά πελάτη. Η ψηφιοποίηση έδωσε την ευχέρεια στην Ancoria να προσφέρει υπηρεσίες με μεγάλο scalability και να προσεγγίσει νέους πελάτες που το φυσικό customer onboarding δε θα μπορούσε να φέρει. Τέλος βελτιώθηκε σημαντικά η αποτελεσματικότητα και η ταχύτητα στην εξυπηρέτηση πελατών.

Ο Κυριάκος Κόκκινος Υφυπουργός Έρευνας, Καινοτομίας και Ψηφιακής πολιτικής της Κύπρου, τόνισε την ανάγκη οι τράπεζες να επικεντρωθούν στην ασφάλεια των ψηφιακών συναλλαγών.

Η κρίση της πανδημίας έχει αφήσει ένα σοβαρό αντίκτυπο σε όλες τις οικονομίες του πλανήτη. Για την τραπεζική και τα payments, η κρίση έχει επιταχύνει τις εξελίξεις και έχει αναδείξει τάσεις στις καταναλωτικές συνήθειες οι οποίες χωρίς την κρίση θα έκαναν πολλά χρόνια ακόμα να εμφανιστούν. Μπορούμε να πούμε ότι η κρίση έχει φέρει τον ψηφιακό μετασχηματισμό πολύ νωρίτερα από όσο υπολογίζαμε. Οι νέες τεχνολογίες έχουν δημιουργήσει μια “χρυσή εποχή” καινοτομίας στον χρηματοοικονομικό κλάδο. Οι συναλλαγές έχουν γίνει άμεσες και εύκολες, με τη χρήση ενός αγγίγματος στην οθόνη του κινητού μας.  Κάθε τραπεζικός οργανισμός προσπαθεί να “κερδίσει” σε αυτόν τον ψηφιακό αγώνα, καθώς προσπαθούν να προσφέρουν άνεση, ευκολία, αποτελεσματικότητα και ασφάλεια στις υπηρεσίες τους για ένα κοινό που εξοικειώνεται ολοένα και περισσότερο με την τεχνολογική πρόοδο. Ωστόσο, το digital banking είναι κάτι περισσότερο από αυτό, καθώς η τεχνολογία έχει φέρει πολλές προκλήσεις κυρίως στο θέμα της ιδιωτικότητας και των προσωπικών δεδομένων αλλά και της ασφάλειας των συναλλαγών. Τα payments βρίσκονται στον πυρήνα των τραπεζικών υπηρεσιών και οι ψηφιοποίηση τους γίνεται ολοένα και πιο επιτακτική και περιμένουν από τις τράπεζες τους να τους εξασφαλίσουν ότι δεν θα εκτεθούν σε οποιονδήποτε κίνδυνο. Αυτή είναι η στιγμή για τις τράπεζες να επιλύσουν τα προβλήματα τους και να προσφέρουν αυτή την ασφάλεια στους πελάτες τους, με τη βοήθεια φυσικά και των κανονιστικών αρχών αλλά και των κρατών.

Ο Δημήτρης Νικολάου Manager Digital Transformation της Τράπεζας Κύπρου υποστήριξε ότι η ψηφιακή κουλτούρα που αναπτύσσεται στην κοινωνία επιβάλλει στις τράπεζες να ακολουθήσουν διεθνή πρότυπα στο costumer experience.

Η εξοικείωση μεγάλης μερίδας των πελατών με την ψηφιακή πραγματικότητα οδηγεί τις τράπεζες να αναζητούν τους τρόπους εκείνους που θα είναι αποτελεσματικοί για την προσέλκυση αλλά και την διατήρηση των πελατών τους. Πλέον, επειδή η εμπειρία του χρήστη έχει χαραχθεί από πολιτικές που εφαρμόζουν μεγάλοι διεθνείς οργανισμοί, οι τράπεζες πρέπει να συμβαδίσουν με τις νέες ανάγκες του πελάτη. Ο πελάτης έχει δει και ξέρει πώς λειτουργεί το customer experience μεγάλων εταιρειών όπως το facebook και το Instagram και τον ενδιαφέρει – και πολλές φορές το απαιτεί – να έχει το ίδιο επίπεδο εξυπηρέτησης. Δεν τον ενδιαφέρει αν είσαι τράπεζα ή όχι, έχει μάθει σε έναν τρόπο που τον βολεύει και κάνει τη ζωή του πιο εύκολη και αυτό αποζητά από την κάθε εμπειρία του με μια εταιρεία. Το μυστικό είναι να μπορέσει η τράπεζα να μετατρέψει το customer experience σε μια ψηφιακή εμπειρία που θα δίνει την ευκολία και την ευελιξία που απαιτούν οι σύγχρονοι πελάτες. Οι όποιοι περιορισμοί είτε είναι κανονιστικού χαρακτήρα είτε σε επίπεδο εσωτερικών λειτουργιών της τράπεζας θα πρέπει να προσαρμοστούν και να εξηγηθούν στους πελάτες δίνοντας παράλληλα την απαραίτητη ευελιξία προκειμένου να φτάσουμε στο επιθυμητό αποτέλεσμα. Η διεθνής εμπειρία έχει δείξει ότι αυτό μπορεί να γίνει, αρκεί οι τράπεζες να δουλέψουν προς μια ψηφιοποίηση που θα ανταποκρίνεται στα διεθνή πρότυπα.

Η Mary Wharmby, Vice President, Group Product Manager for Employee Digital Strategist και CDO στη U.S. Bank είπε ότι ο ψηφιακός μετασχηματισμός θα πρέπει πρώτα να ξεκινά από τους υπαλλήλους κάθε οργανισμού.

Οι αλλαγές σε κάθε εταιρεία είναι μια πολιτική που πρέπει να εφαρμόζεται από τα πάνω προς τα κάτω, χρειάζεται ένα εύρωστο και σαφές πρόγραμμα, που πρέπει να το διαχειρίζονται οι επικεφαλής του κάθε οργανισμού, λαμβάνοντας υπόψη όλες τις “απειλές” και τις αδυναμίες που μπορούν να προκύψουν. Ο ψηφιακός μετασχηματισμός πρέπει να αρχίζει πρώτα από την μεταλαμπάδευση της τεχνικής γνώσης στους υπαλλήλους, προκειμένου να κατανοήσουν γιατί είναι αναγκαίος αλλά και γιατί θα πρέπει να εκπαιδευτούν πρώτα αυτοί προκειμένου να μπορούν να υποστηρίξουν την αλλαγή που θα επιφέρει ο μετασχηματισμός στις εσωτερικές διεργασίες αλλά και στις συναλλαγές με τους πελάτες. Η αλλαγή θα πρέπει να αντιμετωπιστεί ως ένα “προϊόν” του οργανισμού, καθώς αυτό θα δημιουργήσει την απαραίτητη δέσμευση από τους υπαλλήλους στο νέο προφίλ της εταιρείας. Το πρώτο και πιο σημαντικό βήμα για την εκπαίδευση του προσωπικού στον ψηφιακό μετασχηματισμό είναι η ηγεσία να κατανοήσει τα προβλήματα των υπαλλήλων και τις ανάγκες τους και να δώσει απαντήσεις στο πώς ο μετασχηματισμός θα ικανοποιήσει αυτές τους τις ανάγκες. Δευτερευόντως, θα πρέπει να αφιερωθούν πολλές ώρες στο να εκπαιδευτούν γι’ αυτές τις αλλαγές με τρόπο που θα τους δώσει να καταλάβουν γιατί πρέπει να ενσωματώσουν την ψηφιοποίηση στον τρόπο δουλειάς τους και όχι να το δουν σαν ένα άλλο task που πρέπει να γίνει. Τέλος, η ηγεσία πρέπει να προωθήσει την ψηφιακή κουλτούρα ως το κυριότερο τρόπο σκέψης και έκφρασης μέσα στον οργανισμό προκειμένου να αποκτήσει το προσωπικό ένα κοινό mindset που θα τους επιτρέψει να αναπτυχθούν ως επαγγελματίες.

Ο Σπύρος Λοϊζου, Chief Information Officer της Eurobank Κύπρου θεωρεί ότι η χρήση των διαθέσιμων τεχνολογιών παίζει καθοριστικό ρόλο στην ανάπτυξη μιας τράπεζας.

Οι τεχνολογίες που υπάρχουν ήδη και που θα υπάρξουν στο μέλλον δεν θα πρέπει να τοποθετούνται στο επίκεντρο των συζητήσεων για τις τράπεζες, καθώς δεν έχει σημασία ποιες είναι αυτές αλλά πώς της χρησιμοποιεί η κάθε τράπεζα για να βελτιώσει τόσο τις λειτουργίες και τα προσφερόμενα προϊόντα όσο και την εξυπηρέτηση των πελατών της. Θα πρέπει να υπάρξει μια αλλαγή στο πώς βλέπουν οι τράπεζες την ανάδειξη νέων λύσεων και να χαράξει στρατηγικές βιώσιμες για την επιχείρηση που θα τις επιτρέψουν να αναπτύξει τα κατάλληλα εργαλεία για να έχει μια επιτυχημένη ψηφιοποίηση.  Αν το καλοσκεφτεί κάποιος, το κεντρικό προϊόν που προσφέρει μια τράπεζα δεν έχει αλλάξει καθόλου, αποταμιεύει τα χρήματα των πελατών της, τα διακινεί και δίνει πιστώσεις. Το προϊόν ήταν και θα είναι πάνω κάτω το ίδιο. Το θέμα είναι πώς χρησιμοποιείται η τεχνολογία για να βοηθήσει αυτό το προϊόν και ποια στρατηγική χαράσσει για να το κάνει πιο αποτελεσματικό. Η εξέλιξη του τρόπου προσφοράς του προϊόντος πρέπει να ακολουθεί την εξέλιξη της τεχνολογίας. Να παραδειγματιστούν από άλλες βιομηχανίες και εταιρείες που κατάφεραν να προσφέρουν με πιο πρωτότυπο και εύκολο τρόπο το ίδιο προϊόν, όπως για παράδειγμα το Airbnb που κατάφερε να κερδίσει ολόκληρη ξενοδοχειακή βιομηχανία και να επικρατήσει. Η αλλαγή του mindset λοιπόν και του τρόπου με τον οποίο αντιμετωπίζουμε την τεχνολογία θα πρέπει να βρίσκεται στο επίκεντρο του ψηφιακού μας μετασχηματισμού.

Η Elena Lavezzi, Head of Southern Europe της Revolut υποστήριξε ότι η διαφάνεια είναι η συνταγή της επιτυχίας για την προσέλκυση περισσότερων πελατών.

Το Fintech “γεννήθηκε” από τις στάχτες της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης του 2008, όταν ο περισσότερος κόσμος έχασε την πίστη του στις μεγάλες συστημικές τράπεζες και όλοι αναζητούν εναλλακτικά προϊόντα και υπηρεσίες με τεχνολογίες που θα έβαζαν τη διαφάνεια στο επίκεντρο των συναλλαγών. Στη Revolut, η οποία ξεκίνησε ως μια fintech startup κυρίως για ταξιδιώτες και όσους είχαν συχνές διακρατικές συναλλαγές, αυτό ήταν και το βασικό εργαλείο για την ανάπτυξη της εταιρείας.

Προσέφερε συναλλαγές με σχεδόν μηδαμινή προμήθεια. Τώρα που η εταιρεία έχει εξελιχθεί σε ένα παγκόσμιο χρηματοοικονομικό οργανισμό, και παρότι ο στόχος της είναι πλέον και οι mainstream πελάτες, η διαφάνεια βρίσκεται ακόμη σε αυτό το επίκεντρο της στρατηγικής της. Με πάνω από 70 προϊόντα και υπηρεσίες, οι πελάτες της Revolut ενημερώνονται με άμεσο και απλό τρόπο για οποιαδήποτε χρέωση υπάρχει, ενώ ως digital first τράπεζα προσφέρει απλές και ευέλικτες υπηρεσίες, με βάση την ψηφιακή τεχνολογία. Σημαντικό ρόλο παίζει φυσικά και εξατομίκευση των υπηρεσιών, καθώς η πλατφόρμα της τράπεζας μπορεί να προσαρμοστεί εύκολα στις ανάγκες του κάθε πελάτη, δίνοντας του επιλογές για το πως θα διαχειριστεί τόσο το λογαριασμό του όσο και τα προϊόντα τα οποία θέλει να χρησιμοποιήσει. Οι ανάγκες του κάθε πελάτη είναι όχι μόνο ξεχωριστές αλλά και συνεχώς μεταβαλλόμενες μέρα με την ημέρα, γι’αυτό χρειάζεται να έχει στη διάθεση του μια ψηφιακή υπηρεσία που θα το επιτρέπει γρήγορα και εύκολα να προσαρμόζει την πλατφόρμα και να αλλάζει κάθε φορά τα δεδομένα.

Ο Γιώργος Πάγλας, Chief Banking & Business Development Officer στην Ancoria Bank θεωρεί πως το πιο σημαντικό στον ψηφιακό μετασχηματισμό είναι το εξατομικευμένο customer journey.

Οι τράπεζες ήταν οι πιο έτοιμες από όλο το φάσμα του επιχειρηματικού κόσμου να αντιμετωπίσουν το κύμα της πανδημίας, καθώς ο ψηφιακός μετασχηματισμός είχε ξεκινήσει πολύ νωρίτερα και έτσι είχαν τις απαραίτητες υποδομές προκειμένου να συνεχίσει να λειτουργεί απρόσκοπτα ο κλάδος. Ωστόσο το πιο σημαντικό στο ψηφιακό ταξίδι των τραπεζών είναι η ανάδειξη του customer journey ως βασικού παράγοντα ανάπτυξης ενός χρηματοοικονομικού οργανισμού. Η μεγαλύτερη πρόκληση σε αυτό είναι η μετατροπή του customer experience στην ανέπαφη επαφή του πελάτη με την τράπεζα, από τη φυσική παρουσία που απαιτούσε η εξυπηρέτηση μέχρι πριν από λίγο καιρό.

Η στροφή στις κάρτες, τα e-wallets και το e-banking αλλά και άλλα προϊόντα όπως το digital signatures αποτελούν βασικά βήματα για την αλλαγή του customer journey. Όλες οι τράπεζες που θέλουν να μείνουν σχετικές πρέπει να επικεντρωθούν σε αυτές τις υπηρεσίες, ωστόσο βασικό ρόλο πρέπει να διαδραματίσουν και οι εποπτικές αρχές, οι οποίες πρέπει να ενισχύσουν και να ενθαρρύνουν τη χρήση των νέων τεχνολογιών, προκειμένου να μπορούν οι τράπεζες να αξιοποιήσουν όλα αυτά τα εργαλεία που θα βελτιώσουν την εμπειρία του πελάτη. Σε κάθε περίπτωση, οι καιροί έχουν αλλάξει και οι πελάτες οι ίδιοι ζητούν την πλήρη ψηφιοποίηση των υπηρεσιών και των προϊόντων, και άρα οι τράπεζες θα πρέπει να συμβαδίσουν με την εποχή και να βρίσκονται ένα βήμα μπροστά σε σχέση με τις ανάγκες του πελάτη.

Ο Scott Gaten, Global Head of Payment Operations της HSBC τόνισε πως μια πετυχημένη μετάβαση στις ψηφιακές υπηρεσίες πρέπει να έχει ως επίκεντρο το operational excellence.

Η δυνατότητα της HSBC να ανταποκριθεί εντός λίγων ωρών στο lockdown και την κρίση της πανδημίας επιτεύχθηκε κυρίως στο πρόγραμμα που είχε αναπτύξει από το 2018 και αφορούσε την προσπάθεια της τράπεζας να επιτύχει το operational excellence. Το πρόγραμμα είχε ως σκοπό η τράπεζα να μη σταματήσει ούτε στιγμή να λειτουργεί ακόμα και αν όλα πάνε λάθος. Το πρώτο σκέλος αυτού το προγράμματος ήταν η εκπαίδευση των στελεχών και η οργάνωση του τρόπου που διαχειρίζονται τις ομάδες τους. Το δεύτερο βήμα ήταν η ενσωμάτων της καινοτομίας και της τεχνολογίας στις λειτουργίες της τράπεζας και η εναρμόνιση τους με το καθημερινό σύστημα λειτουργιών. Το τρίτο και πιο κρίσιμο ήταν η εκπαίδευση των πελατών στο χειρισμό των ψηφιακών εργαλείων. Όλα αυτά, ή μαλλον ο συνδυασμός και των τριών βημάτων προσέφερε στην τράπεζα την ευκαιρία να δείξει πολύ γρήγορα αντανακλαστικά κατά το ξέσπασμα της πανδημίας, αφού τόσο ο τρόπος εργασίας, όσο και οι ενσωματωμένες τεχνολογίες βοήθησαν το σύστημα να μείνει σχεδόν ανεπηρέαστο από το κλείσιμο των τραπεζών. Ακόμα και αν βγάλουμε από την εξίσωση τον παράγοντα της πανδημίας, τα οφέλη του προγράμματος Operational Excellence είναι πολλαπλά αφού βελτιώνει την εμπειρία του πελάτη, ενώ προσφέρει ευκολία και αμεσότητα στις συναλλαγές του με τις τράπεζες.

Ο Γιάννης Πολλάλης, Καθηγητής Στρατηγικής και Διευθυντής του iLEADS Lab στο Πανεπιστήμιο Πειραιώς ανέλυσε το πώς η πανδημία του κορωνοϊού ανάγκασε τις τράπεζες να επιταχύνουν τον ψηφιακό τους μετασχηματισμό.

Οι αλλαγές που έφερε η πανδημία σε παγκόσμιο επίπεδο αναμένεται να επικρατήσουν ακόμα και μετά το πέρας της κρίσης, καθώς πλέον οι περισσότεροι καταναλωτές δηλώνουν ότι θα συνεχίσουν τις ψηφιακές συναλλαγές, στοχεύοντας περισσότερο στην αμεσότητα και την ευκολία που προσφέρουν οι ηλεκτρονικές πληρωμές ενώ σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα του Πανεπιστήμιου Πειραιώς οι περισσότεροι δηλώνουν ότι το mobile banking θα αντικαταστήσει την επίσκεψή τους στα υποκαταστήματα της τράπεζας τους. Αυτά τα δεδομένα δημιουργούν νέες συνθήκες για τις τράπεζες που πρέπει να ενσωματώσουν την ψηφιακή κουλτούρα στις εσωτερικές τους λειτουργίες προκειμένου να μπορέσουν ανταποκριθούν αποτελεσματικότερα στις προκλήσεις που θα προκύψουν μετά την πανδημία. Οι τράπεζες θα πρέπει να αποκτήσουν και να κατακτήσουν τρεις νέες ικανότητες: το mindset της διαρκούς αλλαγής μέσα και έξω από τον οργανισμό, την πελατοκεντρική κουλτούρα που ανταποκρίνεται στις εξατομικευμένες ανάγκες του κάθε πελάτη και την ευελιξία που προσφέρει ο ψηφιακός κόσμος. Ο ψηφιακός μετασχηματισμός είναι η απαραίτητη προϋπόθεση για την επίτευξη και των τριών ικανοτήτων, ο οποίος ακουμπά τρεις πυλώνες: τον μετασχηματισμό της εμπειρίας του πελάτη, τον μετασχηματισμό των εσωτερικών λειτουργιών της τράπεζας και τον μετασχηματισμό του επιχειρηματικού μοντέλου. Όλα αυτά μπορούν να επιτευχθούν μόνο αν αλλάξει η νοοτροπία και η κουλτούρα των τραπεζών σε επίπεδο ανώτατων στελεχών, καθώς αυτοί είναι που οδηγούν τελικά στην επιτυχία ή την αποτυχία προσαρμογής στα νέα δεδομένα.

Ο Χρηστος Εοτζουριάν, Channels & Digital Products Manager στην Ελληνική Τράπεζα είπε ότι η εκπαίδευση των πελατών στον ψηφιακό μετασχηματισμό είναι εξίσου σημαντική.

Η Ελληνική Τράπεζα είχε ξεκινήσει το ταξίδι του ψηφιακού μετασχηματισμού πολύ πριν την έλευση του κορωνοϊού, ωστόσο η πανδημία επιτάχυνε τις εξελίξεις, αναγκάζοντας την τράπεζα να εισάγει νωρίτερα ψηφιακές υπηρεσίες αλλά και να διαθέσει στην αγορά το πρώτο της mobile app, το οποίο φιλοδοξεί να γίνει το πρώτο σημείο αναφοράς για τους πελάτες της. Ωστόσο, η ψηφιοποίηση των υπηρεσιών θα πρέπει να γίνει με τέτοιο τρόπο έτσι ώστε να μη δημιουργήσει πελάτες “δύο ταχυτήτων”. Υπάρχουν οι πελάτες που είναι πλήρως εξοικειωμένοι με τον ψηφιακό τρόπο λειτουργίας και τις ηλεκτρονικές πληρωμές, υπάρχουν όμως και αυτοί που δεν έχουν καμία εξοικείωση με τις νέες τεχνολογίες. Είναι λοιπόν ευθύνη των τραπεζών να ενισχύσουν το λεγόμενο digital literacy στους πελάτες τους προκειμένου να συμβαδίσουν με τις εξελίξεις του ψηφιακού μετασχηματισμού. Η Ελληνική Τράπεζα γι’αυτό το λόγο έχει δημιουργήσει  “connect corners” όπου υπάλληλοι του οργανισμού εκπαιδεύουν όσους πελάτες θέλουν να μάθουν τις ψηφιακές λειτουργίες των υπηρεσιών, το mobile app αλλά και πώς να ολοκληρώνουν ηλεκτρονικά τις συναλλαγές τους. Η εκπαίδευση του κοινού πρέπει να γίνει ταχύτατα καθώς οι τάσεις που δημιουργούνται τόσο στην κοινωνία όσο και σε επίπεδο οργανισμών, κινδυνεύουν να αφήσουν πίσω τους ομάδες πληθυσμών και να δημιουργήσει την αποκαλούμενη “ψηφιακή ανισότητα”.

Στο 3ο Συνέδριο Digital Banking and Payments μίλησαν επίσης οι:

  • Κώστας Αγρότης, Πρόεδρος ΔΣ του Κυπριακού Συνδέσμου Πληροφορικής
  • Μαρίνος Θεμιστοκλέους, Καθηγητής του Πανεπιστημίου Λευκωσίας και διευθυντής του IFF
  • Σαυρούλα Καμπουρίδου, CEO της ΔΙΑΣ Α.Ε.
  • Μαρία Ραφαήλ, Πρόεδρος της EADPP
  • Νικόλας Πρέντζας, Deputy CEO & Chief Operating Officer της Ancoria Bank
  • Μαρία Γερμανού, COO της Papaellinas Group
  • Ανδρέας Δημητρίου, CIO της AlphaMega Hypermarkets
  • Ελένη Κωνσταντίνου, CFO της Superhome Center (DIY)

Plum: Η ελληνική startup που επενδύει στο ESG

Τα τελευταία πέντε χρόνια, η Plum, με έδρα την Αθήνα και το Λονδίνο, έχει καταφέρει να εδραιωθεί στην Ευρώπη ως μια από τις πιο επιτυχημένες fintech startups.

Η διαχείριση χρημάτων για καθένα από εμάς δεν είναι εύκολη υπόθεση, και αυτό είχε στο μυαλό του ο Κύπριος Trokoudes, όταν ξεκινούσε να υλοποιεί το σχέδιο του για την ανάπτυξη της startup Plum. Με μια αισθητική και νοοτροπία όπως αρμόζει σε μια generation Y εταιρεία, η Plum κατάφερε να προσελκύσει το ενδιαφέρον των επενδυτών και να συγκεντρώσει γύρω όσους διέβλεπαν πως η τεχνητή νοημοσύνη είναι το μέλλον των χρηματοοικονομικών υπηρεσιών.

Πέντε χρόνια μετά την ίδρυση της, η Plum αριθμεί δεκάδες εργαζόμενους σε Αθήνα και Λονδίνο, και προϊόντα από όλο το χρηματοοικονομικό φάσμα, όπως την αποταμίευση, την ασφάλεια και τις επενδύσεις. Η αεικίνητη παρουσία της τής επιτρέπει να παρουσιάζει νέες υπηρεσίες και νέα προϊόντα που “αγκαλιάζουν” τις σύγχρονες ανάγκες των πελατών της.

Τον Μάρτιο αυτής της χρονιάς μάλιστα, ανακοίνωσαν και την εισαγωγή δύο ESG Funds στην επενδυτική της πλατφόρμα, για το οποίο και το Digital Finance συνομίλησε με τον Θάνο Μπισμπιγιάννη, Head of Product Money.

Μιλήσαμε εκτενώς γι’αυτά αλλά και για το πώς βλέπει τη startup σκηνή στην Ελλάδα.

Πείτε μας δυο λόγια για την Plum. Πώς ξεκινήσατε και με ποιο όραμα; Και τι προσφέρεται ως υπηρεσία;

Η Plum ιδρύθηκε το 2016 με στόχο να γίνει το απόλυτο εργαλείο διαχείρισης χρημάτων. Σήμερα είναι μια απο τις ταχέως αναπτυσσόμενες Fintech εταιρείες με έδρα το Λονδίνο, όπου οι χρήστες της εξοικονομούν χρήματα, αποταμιεύουν αυτόματα και επενδύουν έξυπνα.

Η εφαρμογή μας αυτοματοποιεί τη διαχείριση χρημάτων των χρηστών μας χρησιμοποιώντας την τεχνολογία τεχνητής νοημοσύνης.

Η τεχνολογία αυτή, αναλύει τις αγοραστικές συνήθειες του χρήστη και αυτοματοποιεί την αποταμίευση μικροποσών. Μέσω της εφαρμογής, ο χρήστης έχει την δυνατότητα εύκολων επενδύσεων, ακόμη και με μικρά ποσά. Επιπλέον, παρέχει προτάσεις για την εξοικονόμηση χρημάτων μέσω εναλλαγής παρόχων σε λογαριασμούς (π.χ. ηλεκτρικής ενέργειας).

Με λίγα λόγια η Plum γίνεται ο καλύτερος σου φίλος στην διαχείριση των χρημάτων σου, από τα καθημερινά έξοδα μέχρι και τις πιθανές επενδύσεις.

Πρόσφατα ανακοινώσατε ότι έχετε συμπεριλάβει δύο νέα ESG Funds. Μιλήστε μας λίγο γι’αυτά.

Έχουμε προσθέσει δύο νέα ESG κεφάλαια στην επενδυτική μας πλατφόρμα. Το πρώτο, Balanced Ethical, έχει μια ευρεία, παγκόσμια γκάμα με 61% μετοχές, 37% σταθερό εισόδημα και 1% μετρητά / παράγωγα. Το δεύτερο, Growth Ethical, επικεντρώνεται σε παγκόσμιες εταιρείες υψηλής ανάπτυξης που επιλέγονται με βάση μια σαφή δέσμευση για ηθική και κοινωνική αλλαγή. Αυτά τα κεφάλαια έχουν επιλεγεί ως απάντηση στο αυξανόμενο ενδιαφέρον για ESG κεφάλαια, καθώς οι επενδυτές ενδιαφέρονται για τις μακροπρόθεσμες επιπτώσεις των αποφάσεών τους και την κοινωνικη ευθυνη των εταιριων που στηριζουν μεσω των επενδυσεων τους.

Η υιοθέτηση τέτοιων πρακτικών τόσο από θεσμικούς όσο και από μεμονωμένους επενδυτές έχει επιταχυνθεί σημαντικά τα τελευταία δύο χρόνια, ιδιαίτερα κατά τα μεταγενέστερα στάδια της επιδημίας COVID-19, καθώς οι επενδυτές ενδιαφέρονται για το μέλλον τους μετά την πανδημία. Στην Plum, είχαμε ήδη ένα ESG κεφάλαιο, το «Clean and Green», το οποίο είδε μια αξιοσημείωτη αύξηση της κατανομής των νέων επενδυτών από 5,5% σε 8,9% στο δεύτερο “lockdown” μεταξύ Νοεμβρίου και Δεκεμβρίου σε σύγκριση με το πρώτο “lockdown” τον Μάρτιο και τον Απρίλιο του 2020 *.

Πόσο δημοφιλές είναι το ESG investing στην Ευρώπη και πώς βλέπετε να ανταποκρίνονται στα ESG κριτήρια τόσο οι επιχειρήσεις όσο και οι επενδυτές;

Μια πρόσφατη έκθεση της Deloitte έδειξε ότι στις ΗΠΑ τα EGS περιουσιακά στοιχεία θα μπορούσαν να αυξηθούν σχεδόν τρεις φορές ταχύτερα από τα μη-ESG περιουσιακά στοιχεία και να αποτελούν το ήμισυ όλων των επαγγελματικά διαχειριζόμενων επενδύσεων έως το 2025. Επίσης, φαίνεται πως η πανδημία το έχει επιταχύνει αυτό ακόμη περισσότερο, με την Morningstar να αναφέρει ότι τα βιώσιμα κεφάλαια διατηρήθηκαν καλύτερα από τα συμβατικά κεφάλαια μέσα στους πρώτους μήνες της πανδημίας.

Αν πάρουμε για παράδειγμα την πρόσφατη έρευνα που διεξήγαμε, θα δούμε ότι οι πιο βιώσιμες επενδυτικές ευκαιρίες συγκέντρωσαν την μεγαλύτερη ζήτηση ανάμεσα στους πελάτες μας.

Συγκεκριμένα, Οκτώβριο του 2020, σχεδόν το 30% των επενδυτών κατέταξε τα ESG κεφάλαια ως την κορυφαία προτίμησή τους για νέες προσθήκες κεφαλαίων στην πλατφόρμα μας. Επιπλέον οι μισοί από όλους τους επενδυτές έχουν κατατάξει ως πρώτη ή δεύτερη επιλογή τους ένα ESG κεφάλαιο.

Η ιδέα ότι οι επενδύσεις μπορούν να αποφέρουν καλές αποδόσεις ενώ ταυτόχρονα ωφελούν το περιβάλλον, την κοινωνία και την οικονομία υπάρχει εδώ και περισσότερο από μια δεκαετία. Αυτό που είναι πραγματικά συναρπαστικό για εμάς στην Plum είναι ότι βλέπουμε μια νέα γενιά επενδυτών που θεωρούν την ESG ουσιαστικό μέρος της επενδυτικής τους στρατηγικής. Αυτό θα αποτελέσει ένα σημαντικό παράγοντα για περισσότερες εταιρείας ώστε να υιοθετήσουν ESG κριτήρια στις στρατηγικές τους αποφάσεις.

Ποιοι είναι οι στόχοι σας για το μέλλον; Τι προγραμματίζετε για το 2021;

Η κύρια προτεραιότητα μας για το 2021 είναι η επέκταση μας σε νέες ευρωπαϊκές αγορές. Έχουμε ήδη ξεκινήσει τις δραστηριότητες σε χώρες όπως η Ιρλανδία, η Ισπανία και η Γαλλία, ενώ επεκτείνουμε την ομάδα μας σε Αθήνα, Λευκωσία και Λονδίνο.

Παράλληλα, λανσάρουμε και νέες υπηρεσίες όπως το πρώτο μας συνταξιοδοτικό προϊόν στους πελάτες του Ηνωμένου Βασιλείου μαζί με μερικές συναρπαστικές εξελίξεις για την επενδυτική μας πλατφόρμα και καθώς και την δημιουργία ενός νέου καινοτόμου  αυτόματου προϋπολογισμού.

Πώς βλέπετε το fintech στην Ελλάδα και γενικά τη startup σκηνή;

Η Ελληνική Startup σκηνή τα τελευταια χρόνια βρίσκεται σε ρυθμούς ανάπτυξης. Το 2019 η αποτίμηση των ελληνικών Startup εταιρειών ανήλθε σε 3,5 δισ. Ευρώ, από 2,5 δισ. Ευρώ, ενώ πριν από 8 χρόνια, η εκτίμηση αυτή ήταν μηδενική. Επίσης η Ελλάδα ανεβαίνει σταδιακά στην «Global Fintech Rank» και πρόσφατα η κυβέρνηση της Ελλάδας ανακοίνωσε φοροαπαλλαγές για τους διεθνείς εργαζόμενους που θα μπορούσαν να βοηθήσουν στην ενίσχυση της σκηνής ακόμη περισσότερο. Πιστεύουμε ότι είναι μια πολύ καλή στιγμή για να επενδύσει κάποιος στην Ελλάδα, και εμείς στοχεύουμε να αναπτύξουμε περαιτέρω την ομάδα μας στην Αθήνα το 2021. Η Αθήνα διαθέτει ένα ποικίλο και φιλόδοξο νέο εργατικό δυναμικό στο οποίο οι εταιρείες θέλουν να αξιοποιήσουν. Η Ευρώπη αλλάζει και δημιουργεί προοπτικές και για άλλα κράτη μέλη της, να εξελιχθούν σε ανταγωνιστικά fintech κέντρα, με την Ελλάδα και την Κύπρο να πρωταγωνιστούν.

Θεοφάνης Μυλωνάς: Το ESG θα καθορίσει το μέλλον των επενδύσεων

O πρόεδρος και CEO της Eurobank Asset Management ΑΕΔΑΚ και πρόεδρος των Θεσμικών Επενδυτών Ελλάδας εξηγεί στο Digital Finance γιατί τα ESG κριτήρια θα ορίσουν το μέλλον των επενδύσεων τόσο στη χώρα μας όσο και στο διεθνές στερέωμα.

Η βιωσιμότητα και τα ESG κριτήρια αποτελούν κομβικό παράγοντα προσέλκυσης νέων επενδύσεων, δεδομένου ότι η νέα γενιά επενδυτών συμπεριλαμβάνει υποχρεωτικά πια δεδομένα εταιρικής κοινωνικής ευθύνης για όσες επιχειρήσεις θέλουν να προσελκύσουν κεφάλαια από την ελεύθερη αγορά. Οι πρακτικές ESG έχουν ανακύψει ως φαινόμενο τα τελευταία δέκα περίπου χρόνια, ωστόσο  τόσο η κλιματική αλλαγή όσο και το γενικότερη κοινωνική τάση προς μια πιο βιώσιμη οικονομία είχαν ως αποτελέσμα  να υιοθετηθούν οι ESG πρακτικές από μεγάλους διεθνείς οργανισμούς αλλά και επιχειρήσεις σε Ευρώπη και Ηνωμένες Πολιτείες. Είναι σαφές πλέον πως το μέλλον κινείται στους άξονες τις περιβαλλοντικής και κοινωνικής ευαισθητοποίησης, όπως αναφέρει στο Digital Finance ο Θεοφάνης Μυλωνάς.

Ο πρόεδρος των Θεσμικών Επενδυτών καλεί επενδυτές και χρηματοοικονομικούς οργανισμούς να στραφούν προς τα ESG κριτήρια, καθώς αυτό θα αποφέρει πολλά περισσότερα κέρδη και οφέλη στο άμεσο μέλλον. Μάλιστα, αναφέρει πως ο νέος κανονισμός της Ευρωπαϊκής Ένωσης Sustainable Financial Disclosure Regulation (SFDR) θα διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο προς σε αυτήν την κατεύθυνση.

Η Eurobank Asset Management ΕΑΔΑΚ είναι ενταγμένη στην πρωτοβουλία PRI Initiative, πείτε μας δυο λόγια τι περιέχει αυτή η πρωτοβουλία και για ποιους λόγους αποφασίσατε να ενταχθείτε;

Η Eurobank Asset Management ΑΕΔΑΚ είναι η πρώτη εταιρεία διαχείρισης κεφαλαίων στην Ελλάδα που εντάσσεται στην παγκόσμια πρωτοβουλία “PRI Initiative (Principles for Responsible Investment)”, που υποστηρίζεται από τον ΟΗΕ, στο πλαίσιο ενός ευρύτερου πλέγματος ενεργειών για την προώθηση μιας υπεύθυνης επενδυτικής πολιτικής και επιχειρηματικής δραστηριότητας, διεθνώς. Πρόκειται για την πλέον σύγχρονη εταιρική προσέγγιση για μια υπεύθυνη επενδυτική πολιτική, επιδιώκοντας την αποτελεσματική διαχείριση κινδύνων με διατηρήσιμες, μακροπρόθεσμες αποδόσεις, λαμβάνοντας υπόψη προτεραιότητες, ζωτικής σημασίας, για τις κοινωνίες στις οποίες υλοποιούνται οι εκάστοτε επενδυτικές αποφάσεις.

Η Eurobank Asset Management ΑΕΔΑΚ, «διαβάζοντας» τις πλέον σύγχρονες τάσεις στην παγκόσμια αγορά, υιοθέτησε, πρώτη, τη νέα αυτή πρωτοβουλία στην Ελλάδα, στο πλαίσιο της ευρύτερης πολιτικής του Ομίλου Eurobank για την υποστήριξη της αειφορίας και της υπεύθυνης επιχειρηματικής δραστηριότητας. Πρόκειται για μια επιλογή που δικαιώνεται εν μέσω της τρέχουσας δύσκολης συγκυρίας, καθώς η υπεύθυνη επιχειρηματικότητα και η ενθάρρυνση πολιτικών που ενισχύουν τη βιώσιμη ανάπτυξη για την αντιμετώπιση ισχυρών, παγκόσμιων προκλήσεων, όπως η κλιματική αλλαγή, αναδεικνύονται σε προτεραιότητες στο σχεδιασμό της μεταπανδημικής οικονομικής πολιτικής, διεθνώς.

Το γενικό πλαίσιο προβλέπει πως τα μέλη της πρωτοβουλίας (PRI signatories) εντάσσουν στη στρατηγική τους τη διασύνδεση των επενδυτικών τους αποφάσεων με την περιβαλλοντική βιωσιμότητα, την κοινωνική υπευθυνότητα και την εταιρική διακυβέρνηση (ESG-Environment, Society, Governance), με όχημα, την εφαρμογή των έξι Αρχών για μια υπεύθυνη επενδυτική στρατηγική, οι οποίες ανακοινώθηκαν το 2006 στο Χρηματιστήριο της Νέας Υόρκης, κατόπιν σχετικής πρωτοβουλίας του ΟΗΕ.

Οι έξι αρχές
1. Ενσωμάτωση των τριών πυλώνων ESG στην επενδυτική ανάλυση και στη διαδικασία λήψης αποφάσεων.
2. Ενσωμάτωση της φιλοσοφίας ESG στην πρακτική και την πολιτική της εταιρείας.
3. Αναζήτηση αντίστοιχης κατεύθυνσης και στις εταιρείες στις οποίες επενδύουν τα μέλη του PRI Signatory.
4. Προώθηση αποδοχής και υλοποίησης των αρχών στην επενδυτική κοινότητα.
5. Συνεργασία των μελών της πρωτοβουλίας για να ενισχυθεί η αποτελεσματικότητα της υλοποίησης των αρχών.
6. Το κάθε μέλος πρέπει να υποβάλει έκθεση για τις δράσεις και την πρόοδό του προς την κατεύθυνση υλοποίησης των αρχών.

Ποια είναι η ειδοποιός διαφορά μιας ESG επενδυτικής στρατηγικής και ποια τα οφέλη από την εφαρμογή της;

Οι επενδυτικές στρατηγικές ESG μπορούν να υλοποιηθούν σε διάφορα επίπεδα. Ενδεικτικά:

  • Αποκλεισμός εισηγμένων εταιρειών από χαρτοφυλάκια (Negative or exclusionary screening): Ο αποκλεισμός εισηγμένων εταιρειών από τα χαρτοφυλάκια Α/Κ ή funds σε επίπεδο κλάδου, εταιρείας ή πρακτικών με βάση συγκεκριμένων κριτηρίων ESG.
  • Επιλογή εταιρειών με πρότυπα (Norm-based Screening): Έλεγχος επενδύσεων με ελάχιστα πρότυπα επιχειρηματικής πρακτικής με βάση διεθνείς κανόνες (π.χ. εκείνα που εκδίδονται από τον ΟΟΣΑ, ΟΗΕ και UNICEF κ.λπ.)
  • Θετικά κριτήρια ESG (Positive/Best in class screening): Επενδύσεις σε εταιρείες που έχουν επιλεγεί λόγω περισσότερο θετικών επιδόσεων που παρουσιάζουν με βάση τα κριτήρια ESG, σε σχέση με ομοειδής εταιρείες του κλάδου.
  • Ενσωμάτωση ESG παραγόντων στην επενδυτική διαδικασία (ESG integration): Η συστηματική και ρητή ένταξη από διαχειριστές επενδύσεων παραγόντων ESG στην οικονομική ανάλυση και πρωτογενή ανάλυση εταιρειών.
  • Θεματικές επενδύσεις στον τομέα της βιωσιμότητας (Sustainability theme investing): Επένδυση σε θεματικές κατηγορίες ή εταιρείες που σχετίζονται ειδικά με το πεδίο της βιωσιμότητας. Θα αναφέρω ως χαρακτηριστικά παραδείγματα την καθαρή ενέργεια, την πράσινη τεχνολογία ή βιώσιμη γεωργία, την ηλεκτροκίνηση κ.ά.).
  • Εταιρική σύμπλεξη και μετοχική δράση από μέτοχους μειοψηφίας (Shareholder engagement): Η αξιοποίηση της δυνατότητας επιρροής στη συμπεριφορά μιας εταιρείας που έχουν οι μέτοχοί της, συμπεριλαμβανομένης της άμεσης εταιρικής δέσμευσης (δηλαδή επικοινωνία με ανώτερα διευθυντικά στελέχη και / ή συμβούλια εταιρειών, γενικές συνελεύσεις), κατάθεσης ή από κοινού υποβολής προτάσεων μετόχων, με οδηγίες ή κριτήρια ESG.

Οι επενδυτές που ακολουθούν αυτή την προσέγγιση, η οποία κερδίζει έδαφος, διεθνώς, συνεργάζονται άμεσα με τις εταιρείες στις οποίες επενδύουν μέσω της δράσης των μετόχων για την αλλαγή των εταιρικών πολιτικών σχετικά με την ESG θέματα. Επιδίωξη είναι η ανάπτυξη καλών πρακτικών ESG, που εκτιμάται ευρέως πως μπορούν να λειτουργήσουν ως ασπίδα απέναντι σε σειρά κινδύνων που μπορούν να πλήξουν την εικόνα και τις επιδόσεις της επιχείρησης.

Πολλοί data providers στην Ευρώπη και τις ΗΠΑ παρέχουν πλέον ESG data όπως η Refinitiv (πρώην Thomson Reuters) και η Linedata. Στην Ελλάδα νομίζω – και διορθώστε με αν κάνω λάθος – δεν υπάρχουν τέτοιες παροχές. Αυτό αποτελεί εμπόδιο σε μια αποτελεσματική στρατηγική ή υπάρχουν εναλλακτικοί τρόποι για να αναπτυχθεί το ESG investing;

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ηγείται και των προσπαθειών στην προώθηση της τυποποίησης των δεδομένων ESG από τις εταιρείες ενώ, από το 2021, επιβάλει υποχρεώσεις υποβολής εκθέσεων ESG στους ευρωπαίους επενδυτές. Επιπλέον, οι ευρωπαϊκές αρχές εξετάζουν τη δημιουργία μιας βάσης δεδομένων ESG ανοιχτού κώδικα ως μέρος της ανανεωμένης στρατηγικής για την αειφόρο χρηματοδότηση, εν μέρει προκειμένου να εξασφαλιστούν ίσοι όροι ανταγωνισμού για τους επενδυτές. Θέλω να σημειώσω πως με το πρόσφατο κύμα ενοποίησης στη βιομηχανία πληροφοριών του ESG, βλέπουμε μικρότερες εταιρείες να εντάσσονται σε τέσσερις ή πέντε φορείς παγκόσμιας εμβέλειας που καθίστανται όλο και πιο ισχυροί.

Ενδεικτικά αναφέρω πως, εκτός από την αγορά SAM της S&P Global, η Moody’s αποκτά μερίδια στο Vigeo Eiris, έναν από τους παλαιότερους παρόχους έρευνας της ESG, και Four Twenty Seven, με μεγάλη εξειδίκευση στους ειδικούς κινδύνους για το κλίμα ενώ  η Morningstar ολοκλήρωσε την εξαγορά της Sustainalytics. Επιπλέον, ο Όμιλος Χρηματιστηρίου του Λονδίνου, ο οποίος περιλαμβάνει τον FTSE Russell, αγόρασε τον πάροχο δεδομένων σταθερού εισοδήματος ESG Beyond Ratings, τον Ιούνιο του 2019, και αναμένει την έγκριση της εξαγοράς της Refinitiv, ενός άλλου ηγέτη δεδομένων της ESG, ύψους 27 δισεκατομμυρίων δολαρίων! Η ISS συνέχισε επίσης μια σειρά εξαγορών ESG με την αγορά του CAER της Αυστραλίας.

Η υψηλή τιμή των ανεπεξέργαστων δεδομένων έχει επίσης μειώσει τις ανησυχίες ότι ανοίγει ένα κενό μεταξύ των επενδυτών που μπορούν να αγοράσουν τεράστιες ποσότητες δεδομένων και να αναπτύξουν τις δυνατότητες επεξεργασίας τους και εκείνων που βασίζονται μόνο σε κορυφαίες βαθμολογίες ESG. Σύμφωνα με εκτιμήσεις της αγοράς, περίπου το 80% των επενδυτών χρησιμοποιούν μόνο αξιολογήσεις. Όλες οι ενδείξεις συγκλίνουν στο γεγονός ότι οι εξελίξεις στο κανονιστικό πλαίσιο από ΕΕ και η συγκέντρωση των εταιρειών αξιολόγησης, σταδιακά θα οδηγήσουν και στην τυποποίηση των δεδομένων ESG αλλά και των αξιολογήσεων. Εκτιμάμε ότι σε βάθος χρόνου η αξιολόγηση ESG μίας εταιρείας θα έχει πολλές ομοιότητες και ως προς τη διαδικασία άλλα και ως προ της παρακολούθηση, αντίστοιχη με εκείνη της διαδικασία αξιολόγησης Πιστοληπτικής Ικανότητας / Διαβάθμιση (Credit rating) μιας εταιρείας από διεθνείς οίκους αξιολόγησης.

Στην Ελλάδα, γίνονται επίσης σημαντικές ενέργειες προς την ίδια κατεύθυνση. Σε αυτό το πλαίσιο δεν πρέπει να ξεχνάμε τον βασικό στόχο ενεργειών του Χρηματιστηρίου Αθηνών σύμφωνα με τον οποίο: “Τα Χρηματιστήρια σε όλο τον κόσμο έχουν ενώσει δυνάμεις και μέσω πρωτοβουλιών, όπως το Sustainable Stock Exchanges (SSE) του ΟΗΕ, προωθούν την καλή διακυβέρνηση και τις βιώσιμες επιχειρηματικές πρακτικές, ενθαρρύνοντας την δημοσιοποίηση στοιχείων ESG από εισηγμένες εταιρείες. Αυτή η κινητοποίηση υποστηρίζει πρακτικές που δίνουν προτεραιότητα στην μακροπρόθεσμη δημιουργία αξίας έναντι του βραχυπρόθεσμου κέρδους, συμβάλλοντας στη διαμόρφωση βιώσιμων κεφαλαιαγορών”. Σημειώνεται ότι η ΕΧΑΕ είναι μέλος του SSE από το 2018, την ίδια χρονιά που η Eurobank AM MFMC προσυπέγραψε το PRI. Στόχος είναι επίσης οι πληροφορίες να δημοσιοποιούνται με συγκρίσιμο τρόπο, που είναι πολύ βασικό στοιχείο αλλά και εμπόδιο -μέχρι στιγμής- για να εξασφαλίζεται επαρκής συγκρισιμότητα των εταιρειών από τους δυνητικούς επενδυτές.

Δεδομένου ότι τα ESG κριτήρια είναι ένας τομέας που στη χώρα μας βρίσκεται ακόμα στα σπάργανα, πώς διαβλέπετε ότι θα κινηθεί στο μέλλον η αγορά και γιατί είναι κρίσιμο – αν είναι – να ενταχθούν στις στρατηγικές των asset managers;

Σύμφωνα με εκτιμήσεις, τα επόμενα 3-4 χρόνια, παραπάνω από το 50% των αμοιβαίων κεφαλαίων θα επενδύεται σε στρατηγικές οι οποίες θα έχουν κριτήρια ESG. Οι νέες γενιές, ειδικώς των millennials, διαμορφώνουν σε όλο τον κόσμο μια διαφορετική επενδυτική κουλτούρα κατά την οποία δεν ψάχνουν μόνο, ή κυρίως, την απόλυτη απόδοση στις επενδύσεις. Γι’ αυτούς παίζει πολύ σημαντικό ρόλο, με αυξημένη πια βαρύτητα, και το κατά πόσο μία επένδυση μπορεί να προσφέρει κάτι για τη βελτίωση του κοινωνικού συνόλου και του περιβάλλοντος.

Στην Ελλάδα το κανονιστικό περιβάλλον είναι, πλέον, εδώ, και οι θεσμικοί επενδυτές έχουν κινηθεί έγκαιρα καθώς πλειάδα θεσμικών έχει προσυπογράψει εδώ και αρκετό καιρό το σύμφωνο PRI, το οποίο θέτει τέτοια κριτήρια. Σε αυτή την κατεύθυνση θα πρέπει να κινηθούν και οι επιχειρήσεις στην Ελλάδα, προκειμένου να διατηρήσουν τις επενδύσεις σε αυτές αλλά και να προσελκύσουν καινούργια κεφάλαια τα οποία θα έρθουν με πολλούς τρόπους στο άμεσο μέλλον. Άλλωστε, το είδαμε αυτό με τη κατεύθυνση που έδωσε η Ευρωπαϊκή Ένωση με τα κριτήρια που υιοθετούνται στο recovery fund για τον κορωνοϊό.

Πιστεύετε ότι ο πρόσφατος κανονισμός SFDR (Sustainable Financial Disclosure Regulation) που τέθηκε σε ισχύ στις αρχές Μαρτίου θα επηρεάσει το ESG investing και στη χώρα μας; Αν όχι γιατί, και αν ναι πώς;

Όσες εταιρείες έχουν προϊόντα που πληρούν τα κριτήρια Taxonomy και διαθέτουν τα προϊόντα τους ως περιβαλλοντικά βιώσιμα και όσες εταιρείες προωθούν τα ESG χαρακτηριστικά των χρηματοοικονομικών προϊόντων και υπηρεσιών τους, υπόκεινται πλέον στον κανονισμό βιώσιμης δημοσιοποίηση στοιχείων (SFDR) -κανονισμός (ΕΕ) 2019/2088-, ο οποίος εισάγει αυστηρές γνωστοποιήσεις για προϊόντα που διατίθενται στο εμπόριο με αυτόν τον τρόπο.

Ο SFDR εισάγει επίσης κανόνες διαχείρισης ρίσκου επενδύσεων με κριτήρια ESG στις επενδυτικές εταιρείες. Το μεγαλύτερο μέρος αυτών των κανόνων ισχύουν από το 2021. Όπου ισχύει, σε πολλές από τις γνωστοποιήσεις της SFDR, θα πρέπει να παρουσιάζονται η απόδοση που σχετίζεται με το ESG σε σχέση με δείκτες αναφοράς, συμπεριλαμβανομένων των κλιματικών σημείων αναφοράς. Ο νέος κανονισμός της ΕΕ για τα κλιματικά κριτήρια (Κανονισμός (ΕΕ) 2019/2089 – CBR), επιβάλλει αυστηρή μεθοδολογία και υποχρεώσεις γνωστοποίησης στους οίκους συγκριτικής αξιολόγησης για τα κλιματικά σημεία αναφοράς, τα οποία ταξινομούνται σε (PABs) Paris-Aligned Benchmarks ή Climate Transition Benchmarks (CTB’s).

Τέλος, όσον αφορά τα μέτρα συμπεριφοράς, από την πλευρά των αγορών οι διαχειριστές κεφαλαίων θα πρέπει να ενσωματώσουν τις εκτιμήσεις της ESG στις δικές τους επενδυτικές στρατηγικές και σύμφωνα με τη δεύτερη οδηγία για τα δικαιώματα των μετόχων -οδηγία (ΕΕ) 2017/828 – SRD II-, που δημοσιεύθηκε στα μέσα του 2019.

Σαν επενδυτές πρέπει να ευθυγραμμιστούμε με τους κανονισμούς 2019/88 (SFDR) και 2020/852 (Taxonomy). Συνεπώς, είναι απαραίτητο τα στοιχεία που θα δημοσιεύουν οι εισηγμένες να μας βοηθούν για να μπορούμε και εμείς να κάνουμε αντίστοιχα reports. Ως εκ τούτου, θα πρέπει όλοι οι δείκτες –βασικοί, προηγμένοι και κλαδικοί-, να λάβουν υπόψη τους σε μεγαλύτερη λεπτομέρεια τα RTSs τα οποία δημοσιεύθηκαν στις 4 Φεβρουαρίου 2021. Σε κάθε περίπτωση, οι μεγάλες εισηγμένες εταιρείες, που απασχολούν άνω των 500 ατόμων, θα πρέπει να εφαρμόσουν τον νόμο 4548/2018 που είναι το transposition της Οδηγίας 2014/95/EE (NFRD: Non-Financial Reporting Directive). Θα πρέπει να ξεκινήσουν να δημοσιοποιούν, αλλά, το βασικότερο όλων, είναι να εφαρμόζουν στην πράξη αυτά που δημοσιοποιούν.

Όλα αυτά οδηγούν στην υποχρέωση αυστηρής ενσωμάτωσης και παρακολούθησης των διαδικασιών ESG από τους επαγγελματίες διαχειριστές. Κατά συνέπεια, είναι φυσικό συνεπακόλουθο να υπάρξει και η ανάλογη πίεση σε εταιρείες, κυρίως εισηγμένες, στο να υιοθετηθούν αντίστοιχα κριτήρια προκειμένου να συνεχίσουν να είναι  “επενδύσιμες” σύμφωνα με τα ESG κριτήρια.

Ηγέτιδα στην αγορά ESG η Ευρώπη, πολύ πίσω οι Ηνωμένες Πολιτείες

Η Ευρωπαϊκή Ένωση βρίσκεται στην κορυφή των επενδύσεων με τα ESG κριτήρια, αφήνοντας στη δεύτερη θέση τις Ηνωμένες Πολιτείες, από όπου και ξεκίνησε πριν από μερικά χρόνια η πρωτοβουλία για τα ESG κριτήρια.

Σύμφωνα με έρευνα της Pricewaterhouse Coopers, η ESG αγορά στην Ευρώπη έχει καταρρίψει κάθε ρεκόρ, καθώς έφτασε τις 40 τρισεκατομμύρια δολάρια συναλλαγές το 2020, κατέχοντας το 70% της παγκόσμιας πίτας των ESG αμοιβαίων ομολόγων.

Σύμφωνα με την ίδια έρευνα, οι ευρωπαϊοι επενδυτές εξέδωσαν 160 δισεκατομμύρια δολάρια πράσινων ομολόγων, σε αντίθεση με τα μόλις 60.8 δισεκατομμύρια δολάρια των αμερικανών επενδυτών. Μάλιστα στις ΗΠΑ, η έκδοση πράσινων ομολόγων έπεσε κατά 64 δισεκατομμύρια δολάρια το 2020 σε σχέση με το 2019.

Σε έρευνα του το Bloomberg, αναφέρει πως η Ευρώπη έχει υπό διαχείριση κεφάλαια ESG γύρω στο 1 τρισεκατομμύριιο δολάρια, ενώ οι Ηνωμένες Πολιτείες μόλις 180 δισεκατομμύριο δολάρια.

Οι αγορές της Ασίας ακολουθούν με μόλις 39 δισεκατομμύρια δολάρια. Οι αναλυτές ευελπιστούν πως οι ΗΠΑ θα προχωρήσουν σε ρυθμίσεις προκειμένου να προσελκύσουν πράσινους επενδυτές.

Στο επίκεντρο η καινοτομία στον ασφαλιστικό κλάδο

Σύσσωμη η ασφαλιστική αγορά συζήτησε και προβληματίστηκε για το μέλλον του κλάδου και την τεχνολογία που δείχνει το μέλλον των ασφαλιστικών υπηρεσιών και προϊόντων στο συνέδριο Insurtech 2020 που διοργάνωσε η Boussias.

Η πανδημία του κορωνοϊού και επακόλουθος ψηφιακός μετασχηματισμός βρέθηκαν στο επίκεντρο των συζητήσεων των στελεχών της ασφαλιστικής αγοράς, κατά τη διάρκεια του Insurtech Conference 2020, που πραγματοποιήθηκε το Γενάρη της τρέχουσας χρονιάς.

Το συνέδριο άνοιξε η Γενική Διευθύντρια της Ένωσης Ασφαλιστικών Εταιρειών, Μαργαρίτα Αντωνάκη, η οποία αναφέρθηκε στην αναγκαιότητα των ψηφιακών υπηρεσιών και στη μεταστροφή του ασφαλιστικού κλάδου προς μια ψηφιακή κατεύθυνση, καθώς οι συνήθειες πελατών και καταναλωτών αλλάζουν.

Τη σκυτάλη πήρε ο Γιάννης Χατζηθεοδώρου, πρόεδρος του Εμπορικού Επιμελητηρίου Ελλάδας, ο οποίος στον χαιρετισμό του εστίασε στην αναγκαιότητα των παραδοσιακών ασφαλιστικών οργανισμών να αφουγκραστούν την εποχή και τις ανάγκες των πελατών τους.

Ένα εξαιρετικά ενδιαφέρον πάνελ συζήτησης για τον επαναπροσδιορισμό της ασφάλισης και των νέων κανόνων που πρέπει να διέπουν το επάγγελμα πραγματοποιήθηκε με τη συμμετοχή σύσσωμων των θεσμικών φορέων.

Στη συζήτηση συμμετείχαν η Μαρία Δημητριάδη, πρόεδρος της ΣΠΑΤΕ, η Θεοδώρα Γουργούλη, πρόεδρος της ΠΣΑΣ, η Δήμητρα Λήχρου, ο Παναγιώτης Μιχαλόπουλος, πρόεδρος της ΠΟΑΔ, ο Νίκος Σοφρωνάς, γενικός διευθυντής της ΕΙΑΣ, ο Ιωάννης Τοζακίδης, πρόεδρος της ΠΣΣΑΣ και ο Μιχάλης Τζωρτζωρής, πρόεδρος της ΣΕΜΑ.

Πιο συγκεκριμένα, σχετικά με την πανδημία, η κυρία Δημητριάδη σχολίασε ότι ο ασφαλιστικός τομέας έκανε ταχύτατα βήματα σε ένα πολύ εντονα μεταβαλλόμενο περιβάλλον σε πολύ μικρό διάστημα με επιτυχία. “Οι προκλήσεις είναι άπειρες, όχι μόνο στον τομεα των πωλήσεων αλλά και σε άλλα στάδια, όπως τον σχεδιασμό, στην προώθηση, τις αποζημιώσεις και τα δίκτυα διανομής,” είπε η κ. Δημητριάδη.

Ο Παναγιώτης Μιχαλόπουλος τόνισε ότι το insurtech είναι ένας τομέας που προϋποθέτει την κατάργηση των παραδοσιακών μέσων με τεχνολογίες όπως η τεχνητή νοημοσύνη, το cloud computing και τα big data.

“Όλα αυτά ωστόσο απαιτούν τεράστιες δαπάνες, τις οποίες δεν μπορούν να κάνουν τα περισσότερα γραφεία ασφαλιστικών διαμεσολαβητών,” είπε ο κ. Μιχαλόπουλος. “Άρα η πρόκληση δεν είναι για εμάς πώς θα ενσωματώσουμε τις τεχνολογίες αλλά πώς θα διατηρήσουμε το ρόλο μας μέσα σε ένα κλίμα τεχνολογικής επανάστασης.”

Ο Νίκος Σοφρωνάς υπογράμμισε ότι μετά το 1990 εξελίσσεται η ψηφιακή εποχή με την εισαγωγή του internet με τρόπο ραγδαίο και ανατρεπτικό. “Αυτό ωστόσο δεν σημαίνει ότι όλοι είχαμε αντιληφθεί τη νέα πραγματικότητα,” είπε ο κ, Σοφρωνάς. “Η πανδημική κρίση μας ανάγκασε να τη δούμε όλοι και να προσαρμοστούμε στην αξιοποίηση των εργαλείων για να αναπτύξουμε περαιτέρω τη δυναμική της αγοράς μας.”

Ο Μιχάλης Τζωρτζωρής είπε ότι οι αλλαγές που συντελούνται αφορούν στους τομείς της επικοινωνίας, τόσο σε επίπεδο front office όσο και σε επίπεδο back office καθώς τα κανάλια της επικοινωνίας πλέον είναι πολλαπλάσια. Επιπλέον, η ψηφιοποίηση των δεδομένων είναι επιτακτική καθώς τα γραφεία πλέον είναι paperless, καθώς υπάρχει πολύ μεγαλύτερη ασφάλεια.

“Τέλος, τα task manager προγράμματα είναι πλέον πραγματικότηα καθώς επιτρέπουν να καταγράφεται η δραστηριότητα, να καταγράφονται τα αιτήματα των πελατών αλλά και οι εργασίες που έχουν γίνει από τους συναδέλφους,” είπε ο κ. Τζωρτζωρής. Ο Γιάννης Τοζακίδης είπε ότι η πανδημία ήταν η ευκαιρία να εξελιχθεί ο ασφαλιστικός κλάδος που είχε μείνει αρκετά πίσω στον τομέα της τεχνολογίας.

Πλέον υπάρχουν νέα πρότυπα, τα οποία εγγύωνται καλύτερες επιδόσεις αλλά και μεγαλύτερη αξία στην εργασία του ασφαλιστικού διαμεσολαβητή. Η Θεοδώρα Γουργούλη τόνισε το νέο θεσμικό πλαίσιο μαζί με την τεχνολογία θα ενισχύσουν τη θέση και την αξιοπιστία του ασφαλιστικού διαμεσολαβητή.

“Πρέπει να πάρουμε τα οφέλη της τεχνολογίας και να εκπαιδεύσουμε τους ασφαλιστικούς διαμεσολαβητές προκειμένου να οδηγούμε τις εξελίξεις και να προηγούμαστε των απαιτήσεων των πελατών μας,” είπε η κυρία Γουργούλη.

Ο ΓΙΑΝΝΗΣ ΧΑΤΖΗΘΕΟΔΟΣΙΟΥ, ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΤΟΥ ΕΜΠΟΡΙΚΟΥ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟΥ ΤΟΝΙΣΕ ΟΤΙ Ο ΚΟΡΩΝΟΪΟΣ ΕΚΡΟΥΣΕ ΤΟ ΚΑΜΠΑΝΑΚΙ ΓΙΑ ΟΛΗ ΤΗΝ ΑΓΟΡΑ
Ο κορωνοιος μας κινητοποίησε σε δύο επίπεδα. Πρώτον να τεστάρουμε την τεχνολογική μας υποδομή και δεύτερον να είμαστε σε εγρήγορση ακόμη και για έκτακτες συνθήκες.

Εξαιτίας της πανδημίας ενεργοποιήθηκαν και όσοι είχαν καθυστερήσει μέχρι στιγμής να ακολουθήσουν τις εξελίξεις της τέταρτης βιομηχανικής επανάστασης. Τα τελευταία χρόνια είμαστε μάρτυρες μια τεχνολογικής επανάστασης στην αγορά που αξιοποιεί τα σύγχρονα ψηφιακά εργαλεία. Η πανδημία απλώς επίσπευσε τις αλλαγές.

Ο μετασχηματισμός έχει ξεκινήσει, γι’αυτό και στο Επιμελητήριο καταφέραμε να αξιοποιήσουμε τις τεχνολογικές δυνατότητες και να βοηθήσουμε τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις κατά τη διάρκεια της πανδημίας προκειμένου να επιβιώσουν επαγγελματικά.

Ο ΝΙΚΟΣ ΔΕΛΕΝΔΑΣ, GENERAL MANAGER SALES AND TRAINING ΣΤΗ EUROLIFE ΤΟΝΙΣΕ ΟΤΙ Η ΑΓΟΡΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΕΤΑΙ ΠΡΟΣ ΕΝΑ ΥΒΡΙΔΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΠΩΛΗΣΕΩΝ
Η πανδημία του κορωνοϊού έχει αλλάξει τόσο τις καταναλωτικές συνήθειες όσο και την προσέγγιση των ασφαλιστικών συμβούλων, οι οποίες χρειάζονται τα διαθέσιμα ψηφιακά εργαλεία. Ο κ. Δελένδας υποστήριξε πως η ελληνική αγορά στρέφεται προς ένα υβριδικό μοντέλο πωλήσεων, με τον καταναλωτή να προχωρά σε έρευνα αγοράς μέσω διαδικτύου, ωστόσο να προσφεύγει στη βοήθεια του agent για την τελική αγορά ενός ασφαλιστικού προϊόντος.

“Αντίστοιχα οι πωλήσεις πρέπει να διαμορφωθούν έτσι ώστε να διευκολύνουν τον καταναλωτή στην ενημέρωση των υπάρχοντων προϊόντων όσο και στην εξατομίκευση που μπορεί να γίνει δια μέσου των ασφαλιστικών συμβούλων,” είπε ο κ. Δελένδας.

Η ΜΑΡΙΑ ΣΩΤΗΡΧΟΥ, DATA GOVERNANCE & INFORMATION SECURITY GROUP MANAGER ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΙΣΤΗ ΕΙΠΕ ΟΤΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΚΑΙ ΡΥΘΜΙΣΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΕΙΝΑΙ ΕΥΚΑΙΡΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ
Θεωρούμε την ψηφιακή ασφάλεια και τη συμμόρφωση με τα κανονιστικά πλαίσια επένδυση και ευκαιρία ανάπτυξης και όχι επιπρόσθετο λειτουργικό κόστος. Μπορεί να είναι άμεσα προφανές αλλά και τα δύο συνδέονται άρρηκτα με την ικανοποίηση των πελατών αλλά και τη φήμη της εταιρείας. Η επιβεβλημένη τηλεργασία έχει καταστήσει τις εταιρείες πιο ευάλωτες αφού τις εκθέτει περισσότερο.

Η προστασία της περιμέτρου και του εσωτερικού δικτύου έχει παρέλθει. Είναι πολύ σημαντικό να ακολουθηθούν οι οδηγίες για την ενίσχυση της ασφάλειας προκειμένου να διασφαλιστεί η απρόσκοπτη λειτουργία της ασφαλιστικής επιχείρησης αλλά και να εκπαιδευτεί το προσωπικό σε θέματα ασφάλειας.

Ο ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΓΑΒΑΛΑΚΗΣ, ΓΓ ΤΟΥ ΕΜΠΟΡΙΚΟΥ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟΥ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΣ ΚΑΙ MANAGING PARTNER ΣΤΗ LIFE PLAN INSURANCE ΜΙΛΗΣΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΝΟΝΙΣΤΙΚΗ ΣΥΜΜΟΡΦΩΣΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ
Η κανονιστική συμμόρφωση δεν πρέπει να είναι μια διαδικασία τυπική αλλά η απόδειξη σεβασμού προς τον πελάτη. Οι τρεις νομοθεσίες όπου η τεχνολογία είναι σημαντικό εργαλείο για τη συμμόρφωση των ασφαλιστικών εταιρειών, είναι ο IDD, o GDPR και η νομοθεσία περί πρόληψης και καταστολής νομιμοποίησης εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες.

Όπως είπε ο κ. Γαβαλάκης η τεχνολογία αναμένεται να διαδραματήσει ρόλο στην τήρηση των συγκεκριμένων νόμων καθώς ολοένα και περισσότερο θα απαιτούνται από τους νομοθέτες.

Η τεχνολογία που χρησιμοποιούν οι ασφαλιστικοί διαμεσολαβητές για τη συμμόρφωση των παραπάνω κανονιστικών πλαισίων θα πρέπει να ενισχύει την συνέπεια των εργασιών, να βοηθά στην ταχύτητα και τη διευκόλυνση της εργασίας του διαμεσολαβητή και τέλος να παρέχει ορθή αρχειοθέτηση και λειτουργική ανάκτηση της πληροφορίας όποτε χρειαστεί.

Ο ΣΠΥΡΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ, CHAPTER LEADER OF BUSINESS & ECOSYSTEMS DEVELOPMENT ΣΤΗΝ INTERAMERICAN ΜΙΛΗΣΕ ΓΙΑ ΤΙΣ ΤΕΣΣΕΡΙΣ ΜΕΓΑΛΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΣΤΟΝ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΟ ΤΟΜΕΑ
Στο mobility βλέπουμε τέσσερα megatrends. Το πρώτο είναι οι νέες τεχνολογίες όπως τα ηλεκτρονικά συστήματα βοήθειας οδηγού λαμβάνονται υπόψη στην ασφαλιστική διαδικασία. Το δεύτερο είναι τα consumer trends, όπως τα προϊόντα τηλεμετρίας, αλλά και η ανάπτυξη των οικοσυστημάτων και νέων προϊόντων mobility, όπως οι συνδρομές, όπου αλλάζουν και το ποιος είναι ο πελάτης των ασφαλιστικών.

Το τρίτο είναι η νομοθεσία, όπου υπάρχουν αλλαγές μέσω κινήτρων όπου θα δούμε τεράστιες αλλαγές στις συνήθειες των δυνητικών πελατών και κατά συνέπεια θα δημιουργηθούν ευκαιρίες και προκλήσεις για τον κλάδο. Τέλος, βλέπουμε μια μεγάλη αλλαγή στο value chain του mobility, παλιά την αξία την είχαν οι αυτοκινητοβιομηχανίες, ενώ προβλέπεται τα επόμενα χρόνια το 50% αυτής της αξίας να την κατέχουν οι εταιρείες τεχνολογίας.

Ο ΑΝΤΩΝΗΣ ΤΣΑΚΝΑΚΗΣ, DIGITAL BUSINESS DIRECTOR ΣΤΗΝ ERGO HELLAS ΤΟΝΙΣΕ ΟΤΙ ΟΙ ΨΗΦΙΑΚΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΕΙΝΑΙ ΖΩΤΙΚΗΣ ΣΗΜΑΣΙΑΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΣΥΓΧΡΟΝΟΥΣ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΕΣ
Όσο περισσότεροι οι πελάτες εξοικειώνονται με την τεχνολογία τόσο το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα θα εστιάζει εκεί. Οι πελάτες θα γίνονται πιο απαιτητικοί. Ήδη έρευνες δείχνουν ότι ένας στους δυο πελάτες σταματούν της συνεργασία του με μια εταιρεία εξαιτίας μιας κακής online εμπειρίας, φανταστείτε τι θα γίνει στην post-covid εποχή όπου η εξοικείωση με τις ψηφιακές υπηρεσίες θα είναι ακόμη μεγαλύτερη.

Η υιοθέτηση της τεχνολογίας είναι μια πρόκληση για τις ασφαλιστικές εταιρείας. Ωστόσο ο ανθρώπινος παράγοντας θα διαδραματίσει σημαντικό ρόλο για την μελλοντική επιτυχία μιας επιχειρήσεις στο κατά πόσο αποτελεσματικά θα υιοθετηθούν οι τεχνολογίες.

Ο ΓΙΑΝΝΗΣ ΣΗΦΑΚΗΣ, DIRECTOR CORPORATE COMMUNICATION, MARKETING & BANCASSURANCE ΣΤΗΝ ΕΘΝΙΚΗ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΗ ΥΠΟΓΡΑΜΜΙΣΕ ΟΤΙ ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΤΟΥ CUSTOMER SERVICE ΕΙΝΑΙ ΥΒΡΙΔΙΚΟ
Είναι γεγονός ότι ο πελάτης αποφασίζει πως θέλει να επικοινωνήσει με τον ασφαλιστή του. Είναι φανερό ότι όταν μιλάμε για επικοινωνία πρέπει να εντάξουμε πλέον τα ψηφιακά κανάλια. Οι νεότερες γενιές είναι σίγουρο ότι θα ζητούν επικοινωνία μέσω αυτών των καναλιών. Ακόμα και οι μεγαλύτερες γενιές λόγω της πανδημίας έχουν εξοικειωθεί με την τεχνολογία και τα ψηφιακά εργαλεία .

Από την άλλη αυτό που βιώνουμε μας έδωσε το μήνυμα ότι ο τρόπος επικοινωνίας αλλάζει. Στη μετά κορωνοϊού εποχή, θεωρώ ότι το μοντέλο επικοινωνίας θα είναι μικτό, με δια ζώσης και ψηφιακή επικοινωνία, δίνοντας επιλογή στους πελάτες για ψηφιακή ή μη επικοινωνια. Εμείς είμαστε υποχρεωμένοι να ξέρουμε ακριβώς τι ζητά και αντίστοιχα να συμπεριφερόμαστε στα θέλω του.

Ο ΤΑΣΟΣ ΧΑΤΖΗΘΕΟΔΟΣΙΟΥ, VICE PRESIDENT & GENERAL MANAGER ΣΤΗ MEGA BROKERS ΕΙΠΕ ΟΤΙ ΤΑ ΨΗΦΙΑΚΑ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΒΕΛΤΙΩΝΟΥΝ ΤΗ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΤΟΝ ΠΕΛΑΤΗ
Οι σύγχρονοι πελάτες θέλουν να έχουν τον έλεγχο. Ιδανικά χρειάζεται ένας συνδυασμός επικοινωνίας. Υπάρχουν προϊόντα που ολοκληρώνονται οι αγορές μέσω διαδικτύου, αλλά υπάρχουν προϊόντα που χρειάζονται εξειδικευμένη γνώση, όπως είναι η υγεία, η δια ζώσης πώληση είναι καλύτερα.

Τα ψηφιακά προϊόντα και εργαλεία είναι επίσης πολύ σημαντικά, ειδικά σε εταιρικούς πελάτες και μεγάλες επιχειρήσεις. Οι σχέσεις με τους πελάτες βελτιώνονται με τα ψηφιακά εργαλεία, καθώς ενισχύουν την αίσθηση του ελέγχου των προϊόντων που κατέχουν.

Ο ΓΙΩΡΓΟΣ ΠΑΠΑΣΑΡΑΝΤΟΣ, CIO ΤΗΣ GENERALI HELLAS ΜΙΛΗΣΕ ΓΙΑ ΤΙΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΠΟΥ ΘΑ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΟΥΝ ΤΟΝ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΟ ΚΛΑΔΟ ΣΤΟ ΚΟΝΤΙΝΟ ΜΕΛΛΟΝ
Υπάρχουν πολλές τεχνολογίες που θα αποτελέσουν το μέλλον του ασφαλιστικού τομέα. Ωστόσο πρέπει να διακριθούν σε τεχνολογίες που είναι ήδη διαθεσιμες για τις επιχειρήσεις και τις λεγόμενες αναδυόμενες οι οποίες έχουν μεγάλες πιθανότητες να μας απασχολήσουν θετικά. Το Internet of Things είναι μια τεχνολογία που είναι ήδη ώριμη και που μπορεί να απογειώσει την εμπειρία του πελάτη.

Τα IoT παράγουν μεγάλους όγκους δεδομένων, όποτε το στοίχημα είναι με machine learning να διαχειριστείς τα data και να διευκολύνεις την ασφαλιστική σου εταιρεία, όπως για παράδειγμα το underwriting να αυτοματοποιηθεί μέσω των δεδομένων. Μια άλλη τεχνολογία που δεν είναι τόσο ώριμη αλλά έχει εφαρμογή στον ασφαλιστικό τομέα είναι το blockchain.

Ένα άλλο κομμάτι είναι το geolocation, καθώς μπορούν να βοηθήσουνε στο assessment του κίνδυνου για φυσικές καταστροφές και καιρικά φαινόμενα. Τέλος, το quantum computing είναι μια πολλά υποσχόμενη τεχνολογία που θα κυριαρχήσει σε όλους τους τομείς αλλά και στον ασφαλιστικό μας κλάδο.

Ο ΧΡΗΣΤΟΣ ΓΚΟΤΣΟΠΟΥΛΟΣ, SENIOR MEMBER OF I.T., BUSINESS ANALYSIS & SOFTWARE DEVELOPMENT, GROUPAMA ΤΟΝΙΣΕ ΟΤΙ BLOCKCHAIN ΚΑΙ BIG DATA ΕΙΝΑΙ ΟΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΠΟΥ ΕΧΕΙ ΑΝΑΓΚΗ Ο ΚΛΑΔΟΣ
Λίγο πολύ όλες οι εταιρείες θέλουν την τεχνολογία. Βλέπουμε μια τάση όλες οι μεγάλες εταιρείες να θέλουν να δημιουργήσουν καινοτόμα προϊόντα για να προσελκύσουν τους πελάτες τους.

Είναι πολλές, τα IoT, το Blockchain, η τεχνητή νοημοσύνη. Το Blockchain είναι μια τεχνολογία που πρέπει να δώσουμε προσοχή γιατί διανύουμε την tele εποχή αλλά και την εποχή όπου προστατεύονται τα προσωπικά δεδομένα. Μια άλλη τεχνολογία είναι το big data γιατί γίνονται σημαντικές επενδύσεις σε τομείς όπως το customer value αλλά και στην ασφάλεια συστημάτων με στόχο να γίνουν data driven επιχειρήσεις με στόχο την εξατομίκευση και προσωποποιημένες παροχές ασφάλισης.

Ο ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΣ ΖΕΡΒΑΣ, DEPUTY IT MANAGER ΤΗΣ DYNAMIS ASFALISTIKI ΤΟΝΙΣΕ ΟΤΙ Ο ΨΗΦΙΑΚΟΣ ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΕΙΝΑΙ ΑΝΑΓΚΑΙΟΣ
Πρέπει να ακολουθήσουμε όχι σαν αυτοσκοπό αλλά για να μας δώσει καλύτερα αποτελέσματα. Ο ψηφιακός μετασχηματισμός είναι αναγκαίος καθώς οφείλουμε να προσαρμοστούμε στις ανάγκες του σύγχρονου καταναλωτή. Οι δυσκολίες υιοθέτησης των τεχνολογιών έγκεινται κυρίως στην κουλτούρα των οργανισμών κατά πόσο είναι ανοιχτή στην εκπαίδευση και την κατάρτιση του προσωπικού αλλά και στην ευελιξία που διαθέτει σχετικά με τα συστήματά της.

Το συνέδριο φιλοξένησε μερικά από τα μεγαλύτερα ονόματα της εγχώριας ασφαλιστικής αγοράς, αλλά και πλήθος ξένων ομιλητών, όπως για παράδειγμα ο Nalen Naidoo, μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου του Liberty Fund, ο οποίος έδωσε μια πολύ χρήσιμη και ενδιαφέρουσα ομιλία σχετικά με την πελατοκεντρική προσέγγιση και τις νέες τάσεις που επικρατούν στο customer service στο παγκόσμιο ασφαλιστικό γίγνεσθαι.

Παράλληλα, οι CEOs Marijan Mumdziev και Annette King των insurtechs, Amodo και Galileo Platforms αντίστοιχα, έδωσαν το στίγμα των διεθνών παικτών που έχουν εισβάλει στην παραδοσιακή ασφαλιστική αγορά εξηγώντας τους λόγους για τους οποίους οι insurtechs αποτελούν ίσως τον πιο επικερδή κλάδο του 2020 με τη μεγαλύτερη ανάπτυξη από κάθε άλλο τομέα στον χρηματοικονομικό κλάδο.

Σπιτική Λεμονάδα

Η συνταγή της επιτυχίας έχει γεύση σπιτικής λεμονάδας.
Στο τεύχος Μαρτίου του Digital Finance σας αποκαλύπτουμε τα μυστικά της.

Κάπου γύρω στα τέλη των 00’s, το κίνημα των hipsters σε Ευρώπη και ΗΠΑ προσπάθησε να βρει την ταυτότητα του και να θέσει του δικούς της κανόνες. Περιποιημένο μούσι, καρώ πουκάμισο, μαύρα γυαλιά και οπωσδήποτε τζιν βερμούδα ήταν το dress code. Το σήμα κατατεθέν τους όμως ήταν το ποτό που επέλεγαν στις εξόδους τους: η σπιτική λεμονάδα.

Από αυτό το κίνημα λοιπόν έσκασε μύτη μια startup που “μίλησε” στην καρδιά των hipsters ακριβώς γιατί οι ιδρυτές της την αποκάλεσαν Λεμονάδα – ή όπως λένε και στο Νησί, Lemonade. Η πιο επιτυχημένη insurtech των τελευταίων χρόνων αποτελεί αντικείμενο έρευνας, μιας και κατάφερε να παραγκωνίσει τους ασφαλιστικούς κολοσσούς και να διεκδικήσει το δικό της κοινό.

Σε αυτό το τεύχος λοιπόν το case study της Lemonade – αλλά και της έτερης επιτυχημένης αμερικανικής insurtech, ,Root – αναλύεται στη στήλη μας Startup Corner από τον Γιάννη Ριζόπουλο. Μια ανάλυση που αποδεικνύει γιατί η συνταγή της επιτυχίας βρίσκεται στην τεχνολογία αλλά και στο forward thinking.

Αυτό το mentality έχει κάνει τα πρώτα του βήματα και στην Ελλάδα, καθώς ο ασφαλιστικός κλάδος έχει υποδεχτεί νέους “παίκτες” που στηρίζονται στην αυτοματοποίηση και την ευκολία της πλατφόρμας, προσελκύοντας ολοένα και περισσότερους πελάτες, όπως θα διαβάσετε στο αφιέρωμα που επιμελήθηκε ο Γιάννης Μουρατίδης. Η εισβολή της τεχνολογίας στον ασφαλιστικό κλάδο και το τοπίο όπως τείνει να διαμορφωθεί απασχολεί και την Μαργαρίτα Αντωνάκη, Γενική Διευθύντρια της ΕΕΑΕ, η οποία μας παραχώρησε μια εξαιρετική συνέντευξη. Τεχνολογία, Solvency II και ψηφιακός μετασχηματισμός μπήκαν στο μικροσκόπιο της συζήτησης με την κυρία Αντωνάκη, η οποία με ειλικρίνεια απάντησε σε όλα τα ζητήματα που της τέθηκαν.

ΣΤΟ ΕΠΙΚΕΝΤΡΟ Η ΓΥΝΑΙΚΑ
Δε θα κουραστούμε να το λέμε ότι το fintech είναι ένας χώρος προοδευτικός, που θέτει ως προτεραιότητα το λεγόμενο diversity and inclusion. Αλήθεια, ένας τομέας που έχει το βλέμμα του στο μέλλον δε θα μπορούσε να πρεσβεύει τίποτε άλλο εκτός από αυτό.

Εδώ στο Digital Finance αποδεικνύουμε μήνα με το μήνα ότι θέλουμε να αναδειχθεί αυτή η θεωρία ως κυρίαρχο επιχειρηματικό μοντέλο στην Ελλάδα. Σε αυτό το τεύχος, μιας και είναι Μάρτιος, παραδοσιακά μήνας αφιερωμένος στη γυναίκα, φροντίσαμε να φτιάξουμε ένα περιεχόμενο που να ανταποκρίνεται στις ανάγκες του σύγχρονου επιχειρείν. Ο Παναγιώτης Μαρκέτος μίλησε με μερικά από τα κορυφαία στελέχη της αγοράς, γυναίκες που αποτελούν πρότυπο και τονίζουν την σημασία να κλείσει η ψαλίδα της διαφοράς ανάμεσα στα δύο φύλα σε ό,τι αφορά την ανάληψη περισσότερων καθηκόντων αλλά περισσότερων ηγετικών θέσεων στις ελληνικές επιχειρήσεις.

Από την άλλη, έχουμε τη χαρά να φιλοξενούμε την Έφη Πυλαρινού, μια γυναίκα με το δικό της δυνατό αποτύπωμα στο χώρο του fintech παγκοσμίως, που μας παραχώρησε ένα άκρως ενδιαφέρον άρθρο της για την τεχνολογία στις επενδύσεις. Τέλος, η καθηγήτρια του Πανεπιστημίου της Λευκωσίας Σούλλα Λουκά μας εισάγει στο Decentralized Finance, μια νέα μορφή χρηματοοικονομικών υπηρεσιών με βάση το blockchain που αναμένεται να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στο εγγύς μέλλον.

Φτιάξαμε ένα τεύχος πολύ διαφορετικό από το εναρκτήριο του προηγούμενου μήνα, γιατί όπως και τη τεχνολογία έτσι κι εμείς εξελισσόμαστε μέρα με την ημέρα. Ελπίζω να το απολαύσετε όπως κι εμείς!

Μαργαρίτα Αντωνάκη: Η ψηφιακή καινοτομία θα επαναπροσδιορίσει το ασφαλιστικό τοπίο

Solvency II, πανδημία, ψηφιακός μετασχηματισμός και insurtechs. Η Γενική Διευθύντρια της Ένωσης Ασφαλιστικών Εταιρειών, Μαργαρίτα Αντωνάκη μιλά στο Digital Finance για όλα, για το παρελθόν, το παρόν και κυρίως το μέλλον της ασφαλιστικής αγοράς.

Πώς βλέπει ο ασφαλιστικός κλάδος τη χρήση σύγχρονων και αναδυόμενων τεχνολογιών;

Πλέον βρισκόμαστε στο μέσο της 4ης βιομηχανικής επανάστασης. Η τεχνολογία οδηγεί τις εξελίξεις σε πάρα πολλούς κλάδους και η ασφάλιση δεν θα μπορούσε να αποτελεί εξαίρεση. Ήδη, οι επιχειρήσεις της ελληνικής ασφαλιστικής αγοράς, έχουν ψηφιοποιήσει πολλές από τις λειτουργίες τους και αξιοποιούν με επιτυχία τις σημαντικές δυνατότητες που προσφέρουν οι νέες τεχνολογίες, μια διαδικασία που επιταχύνθηκε υπό την πίεση της πανδημίας. Έχουμε, όμως, αρκετό δρόμο μπροστά μας.

Ένα από τα κύρια θέματα που απασχολεί και θα συνεχίσει να  απασχολεί την Ελληνική ασφαλιστική αγορά είναι η περαιτέρω διάδοση  της  αξίας  της ασφάλισης. Πρέπει  να εξηγήσουμε με απλό και κατανοητό τρόπο το ασφαλιστικό προϊόν στους πολίτες και ιδίως στους νέους για τη χρησιμότητα της ασφάλισης στη γλώσσα τους ώστε να επιλέξουν την προστασία που τους προσφέρει το ασφαλιστικό αγαθό.

Η χρήση της τεχνολογίας θα συνδράμει στην υλοποίηση αυτού του στόχου αποδεικνύοντας ότι η ασφάλιση έχει ολοκληρώσει με επιτυχία τη μετάβασή της στην εποχή του digital, και ανταποκρίνεται στις προσδοκίες του σύγχρονου καταναλωτή. Ζούμε στην εποχή του «τηλε»: τηλεργασία, τηλε- εκπαίδευση και πολλά άλλα και πρέπει να μπορούμε να λειτουργήσουμε έτσι.

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η σωστή  στρατηγικά αξιοποίηση των νέων τεχνολογιών θα φέρει πλεονεκτήματα στην ασφαλιστική αγορά. Μπορεί να βοηθήσει στη μείωση του κόστους, στην ακριβέστερη αξιολόγηση του κινδύνου ,σε πιο γρήγορες αποφάσεις βάσει δεδομένων , σε αποδέσμευση πόρων και κατεύθυνσή τους σε καλύτερες και περισσότερες πωλήσεις, σε ταχύτερη εξυπηρέτηση και καλύτερη εμπειρία των πελατών, κοκ.

Στο δρόμο όμως για τον ψηφιακό μετασχηματισμό υπάρχουν πολλά σημεία που πρέπει να ληφθούν υπόψιν: Το κυριότερο είναι ότι όλα αυτά πρέπει να αποσκοπούν αφενός μεν στη βέλτιστη εξυπηρέτηση του ασφαλισμένου αφετέρου δε στη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα των ασφαλιστικών εταιριών.

Solvency II, αναθεώρησή του και  κορωνοϊός: Πόσο έχουν επηρεάσει το ασφαλιστικό επιχειρείν στην Ελλάδα και πώς τις αντιμετωπίζουν οι ελληνικές εταιρείες;

Το Solvency II έφερε επανάσταση στο ευρωπαϊκό ασφαλιστικό δίκαιο και αποτελεί σήμερα σημείο αναφοράς για πολλά άλλα ασφαλιστικά νομοθετήματα διεθνώς.

Η ιδέα πάνω στην οποία στηρίχθηκε ήταν καινοτόμα: μια εναρμονισμένη προσέγγιση τριών πυλώνων που υπερέβαινε κατά πολύ τα καθιερωμένα πλαίσια (ακόμη και του τραπεζικού τομέα),  εισάγοντας μια ολοκληρωμένη, βασιζόμενη στον κίνδυνο, οικονομική προσέγγιση.

Από το 2016 που τέθηκε σε ισχύ για πρώτη φορά, το Solvency II έχει λειτουργήσει θετικά για τον κλάδο: τον θωράκισε τόσο κεφαλαιακά όσο και σε επίπεδο εταιρικής διακυβέρνησης, ενώ αύξησε τη διαφάνειά του μέσω της δημοσίευσης κάθε χρόνο της SFDR (της Έκθεσης Φερεγγυότητας και Χρηματοοικονομικής Κατάστασης). Την ίδια στιγμή όμως είναι ένα πλαίσιο εξαιρετικά απαιτητικό και κοστοβόρο.

Οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις στην Ελλάδα, όπως και σε ολόκληρη την Ευρώπη κλήθηκαν να προχωρήσουν σε δαπανηρές επενδύσεις σε εξειδικευμένο προσωπικό, διαδικασίες, υποδομές και συστήματα για τη συμμόρφωσή τους με τους νέους κανόνες.

Το ασφαλιστικό επιχειρείν στην Ελλάδα σίγουρα ωφελήθηκε από το Solvency II σε συνδυασμό με την άσκηση της εποπτείας από την ΤτΕ. Ενίσχυσε την αξιοπιστία του, προσφέροντας στον εγχώριο κλάδο τα εχέγγυα για να διεκδικήσει απέναντι στη Πολιτεία μεγαλύτερο ρόλο σε διάφορους τομείς, ζωτικής σημασίας για τη χώρα, όπως συντάξεις, υγεία και φυσικές καταστροφές.

Από την άλλη πλευρά βέβαια είχε σαν αποτέλεσμα τη μείωση των παικτών, εξαιτίας του υψηλού κόστους του αλλά και τη δημιουργία ευρύτερων σχημάτων, φαινόμενο βέβαια που δεν είναι μόνο ελληνικό.

Από το 2019 η αναθεώρηση του Solvency II βρίσκεται στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος της ευρωπαϊκής ασφαλιστικής αγοράς. Σύσσωμη η ευρωπαϊκή αγορά, συμπεριλαμβανομένης της ελληνικής διατυπώνει τη δυσαρέσκειά της για τις προτάσεις της ΕΙΟΡΑ, οι οποίες θα καταστήσουν το Solvency ακόμη πιο συντηρητικό, απαιτώντας συνεχώς περισσότερα κεφάλαια που πλέον είναι ακριβά και ενίοτε απαγορευτικά επηρεάζοντας αρνητικά την ανάπτυξη του κλάδου και τον ανταγωνισμό.

Η αναθεώρηση  θα πρέπει να αποβλέπει σε στοχευμένες βελτιώσεις, επιτρέποντας στους ασφαλιστές να συνεισφέρουν σε μείζονες πολιτικές της ΕΕ, όπως την Πράσινη Συμφωνία και το πρόγραμμα ανάκαμψης (από την πανδημία).

Με άλλα λόγια η προστασία του ασφαλισμένου πρέπει να επιτυγχάνεται με τρόπο που να ανταποκρίνεται συγχρόνως στο επιχειρηματικό μοντέλο και στους κινδύνους που πράγματι και όχι θεωρητικά απειλούν μια ασφαλιστική επιχείρηση, ώστε να μην δεσμεύονται κεφάλαια που δεν απαιτούνται και τα οποία κοστίζουν ακριβά.

Πανδημία και αναθεώρηση του Solvency II συνέπεσαν χρονικά με αποτέλεσμα οι εργασίες για την αναθεώρηση να επηρεαστούν από τις επιπτώσεις της πανδημίας του COVID-19, ιδιαίτερα κατά την αρχική φάση εξέλιξης του φαινομένου.

Είναι βέβαια σημαντικό να τονιστεί ότι η ελληνική ασφαλιστική αγορά  έχει επιδείξει μέχρι σήμερα ανθεκτικότητα χάρις στην υψηλή κεφαλαιακή θέση που της προσφέρει το Solvency II. Παρά την παρατεταμένη περίοδο χαμηλών επιτοκίων σε συνδυασμό με την μείωση της παραγωγής ασφαλίστρων που προκάλεσε η πανδημία, η οικονομική θέση των ελληνικών επιχειρήσεων παραμένει υγιής.

Στο σημείο αυτό έχει ενδιαφέρον να παραθέσω τα τελευταία δεδομένα για την παραγωγή του 2020,  το οποίο, όπως ήταν αναμενόμενο, ήταν μία χρονιά ύφεσης για την ελληνική ασφαλιστική αγορά. Η συνολική παραγωγή ασφαλίστρων ήταν 3,92 δισ. €, σημειώνοντας μείωση (-3,7%) σε σχέση με το 2019. Το ποσοστό μείωσης των ασφαλίσεων Ζωής εκτιμάται στο 8%. ενώ οι ασφαλίσεις κατά Ζημιών εκτιμάται ότι είχαν οριακή αύξηση κατά 0,4% σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά.

Τέλος, αξίζει να σημειώσω ότι, οι ελληνικές επιχειρήσεις, εκτός από ανθεκτικότητα, επέδειξαν μοναδική προσαρμοστικότητα και ευελιξία.  Εφάρμοσαν άμεσα αποτελεσματικά και σε πολύ μεγάλο ποσοστό την τηλεργασία και πολιτικές για τη  διασφάλιση της πλήρους συνέχισης των εργασιών του, εξυπηρετώντας και διευκολύνοντας, κατά περίπτωση, τους πελάτες τους, διαφυλάττοντας τις επενδύσεις και τη διαθεσιμότητα των προϊόντων τους.

Η είσοδος των insurtech εταιρειών τα τελευταία χρόνια αναμένεται να επηρεάσει τον ασφαλιστικό τομέα, και αν ναι πώς;

Το InsurΤech, ο ψηφιακός μετασχηματισμός στον ασφαλιστικό κλάδο, είναι μια πραγματικότητα εδώ και αρκετά χρόνια στο διεθνές περιβάλλον, αλλά και στην Ελλάδα αποκτά δυναμική και όλο και περισσότερες   εταιρείες  ασχολούνται με το αντικείμενο.

Βλέπουμε με μεγάλο ενδιαφέρον όλο και περισσότερες ανακοινώσεις εταιρών, ακόμα και τον προηγούμενο μήνα, για έξυπνες καινοτομίες που εντάσσονται στον τομέα InsurTech αλλά και συνεργασίες  με νέο-εισερχόμενες εταιρίες στον τομέα.

Οι νεοσύστατες εταιρείες μέσω συνεργασιών αναμένεται να επιταχύνουν την διείσδυση αυτοματισμών στις παραδοσιακές ασφαλιστικές επιχειρήσεις .

Βραχυπρόθεσμα, με τις συνέργειες αυτές, θα απλοποιηθούν οι διαδικασίες σε όλη την αλυσίδα της ασφαλιστικής αγοράς, από την ενημέρωση και προσέγγιση του πελάτη έως και τη σύναψη συμβολαίου.

Οι ασφαλισμένοι σταδιακά  θα απολαμβάνουν προσωποποιημένες υπηρεσίες και προϊόντα και οι εταιρίες , όσες προσαρμοστούν, θα βελτιώσουν το κόστος λειτουργίας τους και την ταχύτητα των διαδικασιών τους. Μακροπρόθεσμα με την ψηφιακή καινοτομία θα επαναπροσδιοριστεί σημαντικά το ασφαλιστικό οικοσύστημα της επόμενης γενιάς.

Ωστόσο, είναι ζωτικής σημασίας να διασφαλιστεί κατάλληλο κανονιστικό πλαίσιο που θα ευνοεί την καινοτομία και θα επιτρέπει στις παραδοσιακές ασφαλιστικές εταιρείες και τους νεοεισερχόμενους στην αγορά να επωφελούνται από τις ευκαιρίες που μπορεί να προσφέρει η ψηφιοποίηση, αρκεί αυτό να γίνεται επί ίσοις όροις.

Όμως η τεχνολογία δεν είναι αυτοσκοπός. Θα πρέπει κανείς να λάβει υπόψιν ότι για κάθε μεγάλη προσαρμογή  χρειάζεται ισορροπία, χρόνος και στρατηγική.

Χρειάζεται ισορροπία και βέλτιστος  συνδυασμός μεταξύ πολλών παραγόντων όπως:

  • Της υπάρχουσας κουλτούρας της κάθε εταιρίας και της αναγκαίας πλέον αλλαγής κουλτούρας
  • Των εσωτερικών διαδικασιών της κάθε εταιρίας και της ανάγκης ταχείας προσαρμογής σε νέες
  • Του υπάρχοντος ανθρώπινου δυναμικού και της διαθεσιμότητας ταλέντων με ψηφιακές ή κατάλληλες δεξιότητες στην εταιρία αλλά και στη  χώρα
  • Των νέων δικτύων διανομής και των υπαρχόντων δικτύων διανομής
  • Των νέων επιλογών για τον καταναλωτή αλλά όχι υπερβολικά πολλών και δυσνόητων επιλογών για τον καταναλωτή
  • Της ψηφιακής συμβουλής στον ασφαλισμένο και της προσωπικής επαφής με τον ασφαλιστικό διαμεσολαβητή
  • Των εταιριών παραδοσιακής ισχύος και των νέων καινοτόμων παικτών
  • Του βαθμού ωριμότητας της κοινωνίας και των καταναλωτών
  • Της επένδυσης και της απόδοσης

Όλα αυτά με τη σειρά τους θα διασφαλίσουν  τους πόρους που χρειάζονται για περισσότερες επενδύσεις στην τεχνολογία.

Ο ψηφιακός μετασχηματισμός πόσο ρόλο στο σχεδιασμό νέων ασφαλιστικών προϊόντων και υπηρεσιών;

Η ταχύτητα αλλά και η ευκολία στην πρόσβαση στις υπηρεσίες σήμερα έχουν μεγαλύτερη σημασία από ποτέ. Οι πολίτες πλέον  αναζητούν άμεση παράδοση προϊόντων και υπηρεσιών, άμεση ανταπόκριση στα αιτήματά τους, άμεση εξυπηρέτηση και κατά συνέπεια  άμεση εκτίμηση κινδύνου, τιμολόγηση, έκδοση συμβολαίων, εκτίμηση ζημιών , αποζημιώσεις κλπ.

Ας μην ξεχνάμε ότι οι καταναλωτές πλέον συγκρίνουν το επίπεδο παρεχόμενης υπηρεσίας όχι μόνον μεταξύ των ασφαλιστικών εταιριών αλλά μεταξύ άλλων κλάδων και εταιριών που παρέχουν ψηφιακές υπηρεσίες στους πελάτες τους.

Οι σύγχρονοι καταναλωτές αναζητούν εξατομικευμένες υπηρεσίες και καινοτόμα ασφαλιστικά προϊόντα, προσαρμοσμένα στις ανάγκες τους. Έτσι ο ψηφιακός μετασχηματισμός δεν αποτελεί πλέον απλή επιλογή, αλλά αναγκαία προϋπόθεση για τον κλάδο.

Για παράδειγμα, η τεχνητή νοημοσύνη (AI) έχει τη δυνατότητα να μεταμορφώσει τον σύγχρονο κόσμο, και οι εφαρμογές της στην ασφάλιση βελτιώνουν ήδη την εξυπηρέτηση των πελατών, αυξάνουν την αποτελεσματικότητα, παρέχοντας μεγαλύτερη εικόνα των αναγκών των πελατών και αποτρέποντας την ασφαλιστική απάτη.

Η τεχνητή νοημοσύνη αναμένεται να βοηθήσει τους ασφαλιστές να προβλέψουν τον κίνδυνο με μεγαλύτερη ακρίβεια, να προσαρμόσουν τα προϊόντα και να χρησιμοποιήσουν την ενισχυμένη πρόβλεψη για την ταχεία ανάπτυξη νέων προϊόντων για την αντιμετώπιση των αναδυόμενων κινδύνων.

Ομοίως, ο αυτοματισμός θα χρησιμοποιηθεί για την υποστήριξη διαδικασιών που γίνονται ακόμη χειροκίνητα όπως για παράδειγμα η διαχείριση ζημιών. Ποιος θέλει να περιμένει για να ενημερωθεί για τις καλύψεις της ασφάλειάς του;

Σήμερα οι καταναλωτές προτιμούν να χρησιμοποιούν το κινητό τους τηλέφωνο για να πληκτρολογούν, να υποβάλουν το αίτημα τους και να λαμβάνουν την αποζημίωσή τους γρήγορα και εύκολα. Την ίδια στιγμή η τεχνολογία δημιουργεί νέα ασφαλιστική ύλη και κατ’ επέκταση την ανάγκη για νέα ασφαλιστικά προϊόντα.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελούν τα προϊόντα κάλυψης των κινδύνων cyber ενώ γίνεται πολύς λόγος για τη λεγόμενη ασφάλιση της τεχνητής νοημοσύνης (ΑΙ )όπως ισχύει στην περίπτωση των αυτόνομων αυτοκινήτων.

Πώς θεωρείτε πως έχει επηρεάσει η ραγδαία ανάπτυξη της τεχνολογίας τις εξελίξεις τα τελευταία χρόνια;

Οι ψηφιακές λειτουργίες  έχουν  αναπτυχθεί ραγδαία τα τελευταία χρόνια., με συνέπεια οι καταναλωτές να αναζητούν ολοένα και περισσότερες ψηφιακές λύσεις. Αυτή η υιοθέτηση της τεχνολογίας δεν περιορίζεται στους νέους, αλλά περνά όλες τις ηλικιακές ομάδες.

Η πανδημία που βιώνουμε επί ένα ολόκληρο χρόνο επέδρασε ακόμη πιο θετικά στις διαδικασίες  της ψηφιοποίησης. Αναγκάζει τους νέους χρήστες να χρησιμοποιούν ψηφιακά κανάλια για καθημερινές συναλλαγές, προκειμένου να συνεχίσουν να εργάζονται – ή να παραμένουν σε επαφή με φίλους και συγγενείς.

Ο ασφαλιστικός κλάδος στην Ελλάδα,, με μεγαλύτερο σύμμαχο την τεχνολογία, προσαρμόστηκε με ευελιξία και ταχύτητα στο “σοκ” της πανδημίας, συνεχίζοντας απρόσκοπτα να παρέχει τις υπηρεσίες του και να αποζημιώνει τους ασφαλισμένους.

Η ψηφιοποίηση  λειτουργιών,  η εργασία εξ αποστάσεως, η αξιοποίηση σύγχρονων εργαλείων και οι καινοτόμες τεχνολογικές λύσεις  ήταν η άμεση απάντηση της αγοράς  µας στην κρίση, και κατάφερε,  µε τη χρήση της τεχνολογίας, σε σύντομο χρονικό διάστημα να στήσει  τους κατάλληλους μηχανισμούς και να συνεχίσει απρόσκοπτα τη λειτουργία της.

Όμως οι προκλήσεις δεν τελειώνουν εδώ. Η περιορισμένη ζήτηση λόγω της παγκόσμιας μακροοικονομικής αβεβαιότητας, ο ανταγωνισμός, το διαρκώς μεταβαλλόμενο ρυθμιστικό πλαίσιο και οι επιπτώσεις του στη λειτουργία των εταιριών , δημιουργούν πιέσεις για διαρκή μείωση του λειτουργικού κόστους και καλύτερες επενδυτικές επιδόσεις.

Δεν πρέπει να ξεχνάμε όμως ότι ενόψει των κοσμογονικών αλλαγών βρίσκεται και η Ευρωπαϊκή Ένωση, που αυτήν την δεκαετία θέτει μπροστά της την πρόκληση της επαναβιομηχάνισης της με όρους 4ης βιομηχανικής επανάστασης, ψηφιακής και πράσινης μετάβασης.

Μία από τις στρατηγικές προτεραιότητες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής έως το 2024 είναι “η Ευρώπη να είναι έτοιμη για την ψηφιακή εποχή”. Στο πλαίσιο αυτό δημοσίευσε τη στρατηγική της αλλά και δέσμη μέτρων για τον ψηφιακό χρηματοοικονομικό τομέα. Πολλά  από αυτά τα κανονιστικά μέτρα θα έχουν άμεσο αντίκτυπο στην ασφαλιστική αγορά.

Η ευρωπαϊκή ασφαλιστική αγορά στην οποία συμμετέχει ενεργά η Ελλάδα μέσω της Ένωσης,  υποστηρίζει γενικά τη νέα ψηφιακή στρατηγική της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για το χρηματοπιστωτικό κλάδο και ειδικά για τον ασφαλιστικό  και εκτιμά ότι θα υπάρξουν γενικά οφέλη στη λειτουργία των επιχειρήσεων μέσω της χρήσης των νέων τεχνολογιών.

Ωστόσο, εκφράζονται και ανησυχίες από τις ρυθμίσεις που προτείνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στην προσπάθειά της να προστατεύσει καταναλωτές και επιχειρήσεις από τους κινδύνους που αναδύονται από την εφαρμογή των νέων τεχνολογιών.

Οι βασικότερες ανησυχίες των ευρωπαίων ασφαλιστών είναι ότι:

  • τα ρυθμιστικά εμπόδια που ισχύουν για την παροχή ασφαλιστικών υπηρεσιών στους καταναλωτές online, πρέπει να αναθεωρηθούν και να προσαρμοστούν στις νέες συνθήκες,
  • η έλλειψη ίσων όρων ανταγωνισμού καθώς οι νέοι πάροχοι που εισέρχονται στο πεδίο δράσης της ασφαλιστικής αγοράς δεν λειτουργούν με το ίδιο αυστηρό ρυθμιστικό καθεστώς που διέπει τον ασφαλιστικό κλάδο. Είναι επομένως κρίσιμος ο σεβασμός της αρχής «same activities, same risks, same rules”,- ίδια δραστηριότητα, ίδιοι κίνδυνοι, ίδιοι κανόνες,
  • οι προκλήσεις που αναδύονται σχετικά με τη χρήση των δεδομένων στο πλαίσιο της τεχνητής νοημοσύνης λόγω των υπαρχουσών ρυθμίσεων του Γενικού Κανονισμού προστασίας προσωπικών δεδομένων,(gdpr)
  • το πλαίσιο ανταλλαγής δεδομένων. Θα πρέπει να διασφαλιστούν ίσοι όροι ανταγωνισμού σχετικά με την μεταχείριση των διαφορετικών παικτών, κοκ

Κεφάλαια, εποπτεία, αξιοπιστία, τεχνολογία. Ποιο θεωρείτε πιο σημαντικό για μία ασφαλιστική εταιρία σήμερα;

Όλα αυτά που αναφέρετε είναι κρίσιμες παράμετροι με διακριτούς  και αλληλοσυμπληρούμενους ρόλους που καθορίζουν το μέλλον και τις προοπτικές ανάπτυξης οποιαδήποτε ασφαλιστικής εταιρίας.

Για την προβολή του κλάδου μας ως μοχλού ανάπτυξης για τη χώρα μας και μέρος της λύσης σε πολλά διαρθρωτικά προβλήματα έχουμε στα χέρια μας δύο σημαντικά όπλα: ότι αφενός εφαρμόζουμε ένα πλαίσιο που εξασφαλίζει την κεφαλαιακή θωράκιση των επιχειρήσεων μέσω σύγχρονων κανόνων αποτίμησης βασιζόμενων σε ακραία σενάρια προκειμένου η πιθανότητα πτώχευσής τους να περιοριστεί για τους επόμενους 12 μήνες σε ποσοστό έως 0,5%. Και αφετέρου επόπτης μας είναι η ΤτΕ: ένας σύγχρονος και έγκριτος φορέας με μακρά τεχνογνωσία στον χρηματοπιστωτικό τομέα.

Μεγάλο στοίχημα για τις ελληνικές επιχειρήσεις αποτελεί, φυσικά. ο ψηφιακός μετασχηματισμός τους, ο οποίος ήδη εξελίσσεται ραγδαία λόγω της πανδημίας, τόσο σε επίπεδο  οργάνωσης όσο και ως τρόπος επικοινωνίας με τον πελάτη μέσω καινοτόμων υπηρεσιών και προϊόντων (π.χ. αυτοματοποιημένες διαδικασίες ανάληψης κινδύνων ή διακανονισμού αποζημίωσης).

Είναι γεγονός ότι η τεχνολογία και η καινοτομία αποτελούν σήμερα στρατηγικό πλεονέκτημα στα χέρια όσων τις διαθέτουν. Η ψηφιοποίηση αυξάνει την ταχύτητα και την αποτελεσματικότητα αλλά δημιουργεί έντονες πιέσεις στις επιχειρήσεις που δεν ακολουθούν. Επιπλέον, απαιτεί σημαντικές επενδύσεις, στρατηγική κατεύθυνση και εξειδικευμένες θέσεις εργασίας στην επιχείρηση.

Παρ’ όλα αυτά πρόκειται για δύναμη, η οποία λόγω των κινδύνων που εγκυμονεί (π.χ. έκθεση σε κυβερνοεπιθέσεις, θέματα προστασίας καταναλωτών, ηθικά ζητήματα) θα πρέπει να τεθεί σε ρύθμιση και κανόνες, κάτι που έχει υπόψη της η Ε.Ε. να αντιμετωπίσει μέσω διαφόρων πρωτοβουλιών της στον τομέα του digitilisation.

Συμπερασματικά θα πρέπει να γίνει αντιληπτό ότι για την ανάπτυξη μιας ασφαλιστικής επιχείρησης θα πρέπει να συντρέχουν όλες οι παραπάνω παράμετροι. Δεν αρκεί δηλαδή να έχεις μόνο το κεφάλαια και τίποτε άλλο ή αντίστροφα μόνο τεχνολογία και όχι επαρκή κεφάλαια.

Bio

Η κ. Μ. Αντωνάκη είναι μαθηματικός- αναλογίστρια με μεταπτυχιακές σπουδές στην Επιχειρησιακή Έρευνα και Πληροφορική και πολύχρονη εμπειρία σε θέματα Ιδιωτικής Ασφάλισης. Από το 1995 κατέχει τη θέση της Γενικής Διευθύντριας της Ένωσης Ασφαλιστικών Εταιριών Ελλάδος (ΕΑΕΕ).

Έχει διατελέσει μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της Ένωσης Ελλήνων Αναλογιστών, της Επιτροπής Εποπτείας Ιδιωτικής Ασφάλισης (ΕΠ.Ε.Ι.Α), μέλος πολλών Νομοπαρασκευαστικών Επιτροπών και έχει εκπροσωπήσει την Ελλάδα σε σειρά συνεδρίων και συναντήσεων στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και της Insurance Europe, του αντιπροσωπευτικού οργάνου των ενώσεων των ασφαλιστικών εταιριών σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Έχει διατελέσει μέλος της Τεχνικής Επιτροπής Εκπαίδευσης και Εξετάσεων Διαμεσολαβούντων του Υπουργείου Ανάπτυξης.