Cloud Computing Awards powered by Office Line

Εν μέσω πανδημίας, ο ψηφιακός μετασχηματισμός της χρηματοοικονομικής αγοράς είναι κάτι περισσότερο από αναγκαίος, είναι, για την ακρίβεια, μια επείγουσα διαδικασία προκειμένου ο κλάδος να ανταπεξέλθει στις ψηφιακές απαιτήσεις.
Το cloud βρίσκεται στην κορωνίδα αυτού του μετασχηματισμού αφού η πολλαπλότητα των χρήσεων του το καθιστά αναπόσπαστο κομμάτι της τεχνολογικής εξέλιξης και ανάπτυξης, που δίνει στις λειτουργίες των χρηματοοικονομικών οργανισμών την ευκολία και την αμεσότητα που χρειάζεται η ψηφιοποίηση των υπηρεσιών τους.
Στα πλαίσια αυτά, η Boussias διοργάνωσε τα πρώτα Cloud Computing Awards powered by Office Line, στα οποία αναδείχθηκαν οι νικητές που παρείχαν το 2021 τις καλύτερες λύσεις Cloud.
Την πλήρη κάλυψη των βραβείων μπορείτε να την αναζητήσετε στο περιοδικό της Boussias, Netweek, ωστόσο εμείς εδώ στο Digital Finance αναδεικνύουμε τις λύσεις εκείνες που αφορούν άμεσα τον χρηματοοικονομικό κλάδο ενώ ζητήσαμε από τους βραβευθέντες να μας γράψουν δυο λόγια για τη βράβευσή τους.

Παναγιώτης Κουρής, Διευθ. Σύμβουλος, Office Line

«Ψηφιακός μετασχηματισμός και Cloud τεχνολογίες, δύο έννοιες που μπορούν να λειτουργήσουν μαζί με καλύτερο αποτέλεσμα, μόνο. Είναι πολύ σημαντικό να αναδεικνύουμε τους Οργανισμούς που αξιοποιούν τις Cloud τεχνολογίες, για να εφαρμόσουν λύσεις, οι οποίες θα ενεργοποιήσουν την ανάπτυξη της οικονομίας. Ακόμη πιο σημαντικό είναι ότι με αυτόν τον τρόπο θα «εκδημοκρατίσουμε» την τεχνολογία. Το Cloud έχει έρθει για να βοηθήσει τους οργανισμούς να αναπτύξουν τις υπηρεσίες τους, αλλά και να καταφέρουν να προβάλλουν, ακόμη περισσότερο, καινοτόμες λύσεις και εφαρμογές, που θα μπορέσουν να πάνε την κοινωνία μας στην επόμενη ημέρα και στο επόμενο βήμα. Είμαστε βέβαιοι ότι ο θεσμός των Cloud Computing Awards powered by Office Line είναι ένας θεσμός που θα στοιχειοθετήσει τα επόμενα χρόνια τις βραβεύσεις και θα αναδείξει επιτυχημένα έργα και πρακτικές που εξελίσσουν τις επιχειρήσεις με βασικό γνώμονα την τεχνολογία και το Cloud Computing».

Oracle: Best Infrastructure-as-a-Service για το Oracle Academy Cloud Programme Το Cloud δεν είναι πλέον μια τάση.

Είναι μια πραγματικότητα η οποία αναπτύσσεται και εδραιώνεται ταχέως στην αγορά.
Η ανάγκη για την ανάδειξη βέλτιστων πρακτικών μέσω των πρώτων Cloud Computing Awards, είναι άλλη μία απόδειξη ότι οι τεχνολογίες cloud ήρθαν για να μείνουν. Η Oracle, διαθέτοντας ηγετική θέση στο χώρο των Cloud υπηρεσιών υποδομής, πλατφόρμας και εφαρμογών, δε θα μπορούσε να λείπει από αυτή τη γιορτή, στην οποία βραβεύτηκε για το δωρεάν, εκπαιδευτικό πρόγραμμά Oracle Academy και, πιο συγκεκριμένα, για το Cloud κομμάτι του προγράμματος, τόσο με το Platinum Cloud Computing Award συνολικά στην κατηγορία Infrastructure-as-a-Service όσο και με το Winner για την κατηγορία που αφορούσε δράσεις σχετικές με το IaaS.

Αξιοποιώντας, στο πλαίσιο της της Εταιρικής Κοινωνικής Υπευθυνότητας της. εδώ και 25 χρόνια, την τεχνογνωσία και τους πόρους της, η Oracle βοηθάει στην εξέλιξη της εκπαίδευσης Πληροφορικής διεθνώς. Στόχος του Oracle Academy είναι να έχουν οι εκπαιδευτικοί Πληροφορικής όλων των βαθμίδων (από το Δημοτικό μέχρι και την Τριτoβάθμια), τους τεχνολογικούς και εκπαιδευτικούς πόρους που θα τους βοηθήσουν να εμπνεύσουν μαθητές από 10 ετών να αγαπήσουν τον προγραμματισμό, να αναπτύξουν δεξιότητες Πληροφορικής απαραίτητες για την καθημερινότητά τους αλλά και τις σπουδές τους, καθώς και να ενισχύσουν τις γνώσεις και τις δεξιότητες των φοιτητών της μεταδευτεροβάθμιας και τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, ώστε να μπουν πιο γρήγορα και πιο προετοιμασμένες/οι στην αγορά εργασίας.

Το Oracle Academy Cloud programme δίνει στους εκπαιδευτικούς και τους σπουδαστές τους δωρεάν για πάντα πρόσβαση σε cloud υπηρεσίες, όπως η πρώτη και μοναδική Αυτόνομη Βάση Δεδομένων, τα Virtual Machines και το storage της Oracle, καθώς και σε άλλες υπηρεσίες πλατφόρμας και υποδομής, ώστε να εξοικειωθούν οι φοιτητές με τις cloud τεχνολογίες που θα συναντήσουν στην αγορά εργασίας. Πρόκειται για ένα μοναδικό στον τομέα του Cloud εκπαιδευτικό πρόγραμμα ενίσχυσης δεξιοτήτων των εκπαιδευτικών και σπουδαστών διεθνώς.

PK Data: Best SaaS Provider Award for the Insurance Industry για το HERMES Infodromio Cloud Platform

Σε μια εποχή όπου η σωστή πληροφορία και η ταχύτητα εξυπηρέτησης είναι ίσως οι πιο καθοριστικοί παράγοντες επιτυχίας, ο ψηφιακός μετασχηματισμός κάθε πτυχής της αγοράς μοιάζει να είναι πλέον μονόδρομος. Με τον ασφαλιστικό κλάδο να αποτελεί αναπόσπαστο και απαραίτητο κομμάτι αυτής της αγοράς, ο σκοπός δεν θα μπορούσε να είναι άλλος από την παροχή ολοκληρωμένων και επαγγελματικών υπηρεσιών με την ταυτόχρονη βελτίωση και επιτάχυνση των εσωτερικών ροών κάθε ενδιαφερόμενου μέρους. Η PKData & Infodromio Software, με την 20ετη τεχνολογική εμπειρία που διαθέτει στην έκδοση ασφαλιστικού́ λογισμικού́, διαδραματίζει πρωταρχικό ρόλο στην κατεύθυνση αυτή. Μέσω καινοτόμων εργαλείων όπως την SaaS Cloud πλατφόρμα HERMES, δίνει τη δυνατότητα στον ασφαλιστικό κλάδο να εισέλθει δυναμικά στην ψηφιακή εποχή, προσφέροντας την ευελιξία να εισάγει όλες τις Front Office λειτουργίες μέσα στην πλατφόρμα ενώ ταυτόχρονα, μέσω της διασύνδεσης με το Back Office, να καταφέρνει να προσεγγίζει ολιστικά την παρεχόμενη υπηρεσία.

Με τη δυνατότητα χρήσης του Λογισμικού ως Υπηρεσία, η πλατφόρμα προσφέρει διαδικτυακή συνδρομητική πρόσβαση σε χιλιάδες ασφαλιστικούς διαμεσολαβητές που επιθυμούν να αξιοποιήσουν τα πιο σύγχρονα εργαλεία, με στόχο να προσφέρουν τις υπηρεσίες που όχι μόνο θα ανταποκρίνονται στις προσδοκίες των ασφαλισμένων αλλά και που θα διευρύνουν αποδοτικά το χαρτοφυλάκιο τους. Τέλος, η πλατφόρμα HERMES πρωτοπορεί και μέσω του συστήματος HERMES Automation που σε συνδυασμό με το E-pay DIAS DCT On Line το οποίο λειτουργεί́ σε πραγματικό́ χρόνο με τις τράπεζες αλλά και το Back Office, επιτρέπει τη διαχείριση πιστωτικών ορίων αλλά κυρίως την άμεση εξόφληση συμβολαίων και ανανεωτηρίων όλων των κλάδων, κάνοντας την όλη διαδικασία πραγματικά εύκολη και αποδοτική για κάθε χρήστη.

PK Data: Cloud Insurance Project Award for the Insurance Industry για το HERMES Infodromio Cloud Platform at ΑΠΟΛΛΩΝ Α.Ε.

Απόδειξη της συνέπειας στο όραμα και την κουλτούρα της PKData & Infodromio Software αποτελεί η άκρως επιτυχημένη συνεργασία της με την ΑΠΟΛΛΩΝ Α.Ε. που εδώ και αρκετά χρόνια αποτελεί μια σταθερή, διαχρονική αξία. Στην ΑΠΟΛΛΩΝ Α.Ε. χρησιμοποιήθηκε η πλατφόρμα HERMES πάνω στην οποία ενοποιήθηκαν όλες οι λειτουργίες της παραγωγικής διαδικασίας σε μια νέα Phygital CLOUD πλατφόρμα all in One, η οποία συγκεντρώνει όλες τις ροές εργασιών σε ένα φιλικό, άκρως διαδραστικό περιβάλλον. Οι Β2Β και B2C υπηρεσίες αλληλενεργούν και ενώνουν όλο το οικοσύστημα μεταξύ ασφαλιστικών εταιρειών, ασφαλιστικών διαμεσολαβητών και του τελικού καταναλωτή, λαμβάνοντας ταυτόχρονα υπόψη όλες τις οδηγίες του Κανονιστικού Πλαισίου, του πλαισίου IDD και φυσικά τους κανόνες που επιβάλει o Γενικός Κανονισμός για την Προστασία των Δεδομένων.

Ταυτόχρονα, το απόλυτα φιλικό προς τον χρήστη περιβάλλον της πλατφόρμας επιτρέπει τη σύνδεση στην εφαρμογή ακόμη και μέσω των λογαριασμών κοινωνικής δικτύωσης. Ο άμεσος καταναλωτής, έχει επίσης τη δυνατότητα να εισέρχεται στην ατομική του καρτέλα μέσω προσωπικών κωδικών πρόσβασης, όπου προβάλλονται όλα τα τελικά ασφαλιστικά προϊόντα όλων των κλάδων που έχει αγοράσει, ώστε να γνωρίζει ανά πάσα ώρα και στιγμή οτιδήποτε χρειάζεται. Αποτέλεσμα όλης αυτής της ψηφιακής καινοτομίας, είναι η ΑΠΟΛΛΩΝ Α.Ε. να απολαμβάνει σημαντικά οικονομικά και διαχειριστικά οφέλη, σημειώνοντας αύξηση κύκλου εργασιών ασφαλιστηρίων συμβολαίων, σημαντική μείωση λειτουργικών εξόδων, απλοποίηση των εσωτερικών διαδικασιών, αύξηση της παραγωγικότητας και βελτίωση της συνολικής εμπειρίας του πελάτη.

DIS| Dynamic Integrated Solutions S.A.: Best Cloud Project (Banking) για το Microsoft Dynamics 365 Finance at Viva

Το πρώτο βραβείο στην κατηγορία Best Cloud Project στον τομέα του Banking κέρδισε η DIS με το Microsoft Dynamics 365 Finance & Supply Chain Management, έργο – καταλύτη για τον ψηφιακό μετασχηματισμό της VIVA. Η συγκεκριμένη υλοποίηση εξασφάλισε στον ηγέτη του Fintech την ενοποίηση όλων των λειτουργιών στο σύνολό τους, από το Finance μέχρι το Sales και HR Management μέσω μιας ενιαίας, ευέλικτης και επεκτάσιμης πλατφόρμας, state-of-the-art τεχνολογιών, που προσέφερε πλήρη εικόνα συνολικά στην εταιρεία και συνέβαλε στην αύξηση της παραγωγικότητας του προσωπικού.

Πρόκειται για μία νέα εποχή στον χρηματοπιστωτικό τομέα, με την DIS να έχει εκπονήσει το project απρόσκοπτα εντός μόλις 2 ετών, και για τις 23 χώρες, στις οποίες δραστηριοποιείται η VIVA, αναπτύσσοντας και το localization της λύσης, προσαρμόζοντάς τη στις εγχώριες λογιστικές και φορολογικές απαιτήσεις.

H μετάβαση της εταιρείας στο cloud τής προσέφερε τη δυνατότητα να μειώσει τα εμπόδια για καινοτομία, να κλιμακώσει τις υπηρεσίες προς τους πελάτες και να αποκτήσει ανταγωνιστικό πλεονέκτημα με νέες υπηρεσίες και δυνατότητες, οδεύοντας ολοταχώς προς το business agility και προσφέροντας μια ολιστική εμπειρία omni-channel, μέσα από όλα τα διαθέσιμα κανάλια, εκμεταλλευόμενη την ΑΙ τεχνολογία, τα real-time insights και το Power BI.

Όντας η μοναδική Ελληνική εταιρεία-συνεργάτης της Microsoft μέχρι σήμερα, που κατέχει πιστοποίηση επιπέδου Gold στα Cloud Business Applications και έχοντας εκπονήσει περισσότερα από 10 μεγάλα ERP έργα στο cloud μέχρι σήμερα, η DIS αξιολόγησε τις προκλήσεις που αντιμετώπιζε η VIVA και ανέλαβε τον ακριβή σχεδιασμό της λύσης, αντλώντας τη μέγιστη δυνατή τεχνογνωσία των συμβούλων υλοποίησης απέναντι στην πολυπλοκότητα των απαιτήσεων και ιδιαίτερων χαρακτηριστικών της εταιρείας.

DIS| Dynamic Integrated Solutions S.A.: Cloud Provider of the Year

Η καινοτομία, η βαθιά γνώση των best business practices και η εξειδίκευση της DIS έλαβαν την ύψιστη αναγνώριση, χαρίζοντας στον ηγετικό System Integrator της εγχώριας αγοράς 10 διακρίσεις συνολικά και το κορυφαίο βραβείο Cloud Provider of the Year. Η DIS, Gold Partner της Microsoft και βραβευμένη ως ο καλύτερος συνεργάτης στα Dynamics 365 business applications στην Ελλάδα, προωθεί τον ψηφιακό επιχειρησιακό μετασχηματισμό, υλοποιώντας λύσεις σχεδιασμένες για το cloud. Με γνώμονα την αύξηση του ανταγωνιστικού πλεονεκτήματος των πελατών της και υποστηρίζοντάς τους σε κάθε πρόκληση, η DIS τούς προσφέρει υψηλού επιπέδου υπηρεσίες, προσαρμοσμένες στις ανάγκες και τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά τους.

Με ηγετική παρουσία 38 ετών στην Eλληνική αγορά, η ομάδα της DIS αποτελείται από εξειδικευμένους και άρτια καταρτισμένους επαγγελματίες, ενώ η ίδια η εταιρεία επενδύει διαχρονικά στη συνεχή εκπαίδευση και πιστοποίησή τους σε τεχνολογίες αιχμής, κατέχοντας συνολικά περισσότερες από 200 πιστοποιήσεις.
Έχοντας ως βασική της προτεραιότητα το να προσεγγίζει τους στόχους των πελατών της και να τους στηρίζει σε κάθε τους βήμα προς την επίτευξη αυτών, και παράλληλα, έχοντας επενδύσει εγκαίρως στον ψηφιακό μετασχηματισμό των επιχειρήσεων με τις λύσεις Microsoft Dynamics 365, η DIS παραμένει στην πρώτη γραμμή τη στιγμή που οι οργανισμοί τη χρειάζονται περισσότερο από ποτέ.

Μέχρι σήμερα, η εταιρεία έχει εκπονήσει περισσότερα από 70 Microsoft Dynamics 365 έργα σε μεγάλες επιχειρήσεις, όπως η Alfa Pastry, η Praktiker Hellas, η Kiosky’s, η AHI Carrier, Mellon Group, Olympia Group, κ.ά., εκ των οποίων αρκετά είναι στο cloud και βασισμένα στο SaaS μοντέλο. Συγκεκριμένα, η κορυφαία διάκριση Cloud Provider of the Year ήρθε να επισφραγίσει τα οφέλη του μεγάλου cloud native ERP, τα οποία απολαμβάνουν ηγέτες της ελληνικής αγοράς, και συνοψίζονται στη βελτιστοποίηση της διαδικασίας λήψης αποφάσεων μέσω της ΑΙ τεχνολογίας, των real-time insights και του Power BI και την αύξηση της παραγωγικότητας, διαμέσου της all-in-one πλατφόρμας της Microsoft.

Παράλληλα, επιστεγάστηκε η τεχνογνωσία της DIS ως προς την υλοποίηση του Dynamics 365 HR και Sales. Μια αναγνώριση που πιστοποιεί, τόσο τη φύση του talent cloud native software, το οποίο εκσυγχρονίζει και ενισχύει τις HR διαδικασίες, όσο και τον άριστο αρχιτεκτονικό σχεδιασμό της λύσης που πραγματοποίησε η DIS. Επιπρόσθετα, ο κορυφαίος αυτός τίτλος ήρθε να πιστοποιήσει τη συμβολή της DIS στις ομάδες πωλήσεων εταιρειών- κολοσσών, να παρακολουθούν ακόμα και τον πιο πολύπλοκο κύκλο πώλησης, να εστιάζουν στα σωστά leads, να ενισχύουν τις υπάρχουσες πελατειακές σχέσεις και να χτίζουν νέες, βελτιστοποιώντας τις προβλέψεις κόστους και τζίρου, μέσω της υλοποίησης του Dynamics 365 Sales.

InfoQuest Technologies: Best Platform-as-a-Service για το Quest on Cloud

Η ανάδειξη του Quest On Cloud ως καλύτερη Platform-as-a-Service δεν αποτελεί έκπληξη, αφού η αγορά φαίνεται ότι έχει ήδη διακρίνει τις πρωτοπόρες υπηρεσίες της πλατφόρμας, η οποία διευκολύνει αποτελεσματικά τον ψηφιακό μετασχηματισμό τόσο των τελικών πελατών-επιχειρήσεων, όσο και του δικτύου μεταπωλητών (partners και resellers) της αγοράς τεχνολογίας.
To Quest on Cloud είναι μία «αρθρωτή» πλατφόρμα που μπορεί να αυξηθεί και να επεκταθεί ανάλογα με τις ανάγκες κάθε επιχείρησης, η οποία χρησιμεύει στην πώληση cloud υπηρεσιών και αποτελεί μία μοναδική προσπάθεια για την ελληνική αγορά, έχοντας επιτύχει μέση ετήσια ανάπτυξη της τάξεως του 180% τα τελευταία 5 χρόνια, φθάνοντας έτσι στην 1η θέση της αγοράς διανομής υπηρεσιών και προϊόντων Cloud.
Το ξεχωριστό χαρακτηριστικό της είναι ότι πρόκειται για μία ανοικτή πλατφόρμα ό-που όλοι επικοινωνούν με όλους, με αποτέλεσμα κάθε «πωλητής» να μπορεί να είναι και «πελάτης», κάθε «πελάτης» και «προμηθευτής» κ.ο.κ.
Παράλληλα, προσφέρει μια σειρά από εργαλεία όπως: προσφέροντας εργαλεία όπως:

  • Αυτοματισμούς
  • On boarding
  • Διαχείριση συνδρομών
  • Τιμολόγηση και χρεώσεις
  • Διαχείριση πρόσβασης
  • Συντήρηση καταλόγου υπηρεσιών (service catalogue)
  • Διαχείριση ordering
  • Provisioning
  • Reporting και business development

Αξίζει να σημειωθεί ότι κάθε χρήστης της πλατφόρμας www.QuestonCloud.com έχει στη διάθεσή του, έτοιμες προς χρήση ή μεταπώληση, τις σημαντικότερες Cloud υπηρεσίες στον κόσμο, όπως για παράδειγμα οι λύσεις Azure, Office 365 και Microsoft 365 της Microsoft, η νο1 πλατφόρμα ψηφιακών υπογραφών στον κόσμο, DocuSign, οι πρωτοποριακές λύσεις Watson της ΙΒΜ, προηγμένες λύσεις security της Cisco και της Kaspersky, υπηρεσίες backup από τη Veeam και τη Veritas και πολλές άλλες.


“Ο ψηφιακός µετασχηµατισµός αποτελεί µια διαδικασία που θα πρέπει να ακοlουθήσουν όλοι οι οργανισµοί ανεξαρτήτως µεγέθους και τοµέα δραστηριότητας. Σε αυτή τη διαδροµή συµµετέχουν ενεργά, εξειδικευµένα στελέχη καθώς και έµπειροι συνεργάτες που θα συµβάλουν αποφασιστικά στην επίτευξη του επιδιωκόµενου αποτελέσµατος. Τέτοιες ήταν οι φετινές συµµετοχές στο διαγωνισµό και οφείλω να εκφράσω την απόλυτη ικανοποίησή µου αλλά και της επιτροπής για τα έργα και τις προτεινόµενες πρακτικές και λύσεις. Το µέλλον είναι εδώ, που µε ασφαλή πρωτίστως τρόπο, υπόσχεται µεταρρυθµίσεις που θα βελτιώσουν την ποιότητα των παρεχόµενων υπηρεσιών, εξυπηρετώντας πληρέστερα τον πελάτη και συνάµα παρέχοντας στρατηγικό πλεονέκτηµα στους πρωτοπόρους.”

Καθηγητής Ιωάννης Φιλιππόπουλος, Πρόεδρος της Κριτικής Επιτροπής Αξιολόγησης


 

Η νέα γενιά εκπαιδεύεται στο FinTech

Ενδιαφέρεστε για FinTech, είπατε; Κι από αυτό έχουμε, αλλά σε μικρή ποσότητα, ακόμα – βλέπετε, είναι πολύ καινούριο…» Κάπως έτσι είναι, όντως, τα πράγματα στην «αγορά» της μεταπτυχιακής εκπαίδευσης και επιμόρφωσης, όπου καταφεύγουν όσοι και όσες θέλουν να εμπλουτίσουν τις γνώσεις τους επί παντός του επιστητού. Το FinTech δεν θα μπορούσε να ξεφύγει από αυτόν τον κανόνα, παρότι «πολύ καινούριο» ή μάλλον ακριβώς γι’ αυτό – τα συνήθως βραδυκίνητα curricula των πανεπιστημιακών σχολών δυσκολεύονται να ανταποκριθούν άμεσα στις ταχύτατες αλλαγές της αγοράς, εντάσσοντας στα κανονικά προγράμματά τους μαθήματα τα οποία εστιάζουν στις πραγματικές και σύγχρονες ανάγκες της, επομένως στα «θέλω» (ή, πιο σωστά, στα «χρειάζομαι») κάθε αποφοίτου.

Πολύ περισσότερο, όταν δεν έχουμε να κάνουμε μόνο με αποφοίτους σε αναζήτηση της πρώτης δουλειάς τους, αλλά και με μεγαλύτερους σε ηλικία επαγγελματίες οι οποίοι βρίσκονται ξαφνικά αντιμέτωποι με την εξ ανάγκης επέκταση του γνωστικού τους αντικειμένου προκειμένου να καλύψουν τα όποια κενά, να διατηρήσουν τη θέση τους και να συνεχίσουν την καριέρα τους – κενά τα οποία, συχνά-πυκνά, δεν μπορούν να καλυφθούν μονάχα από ένα εσωτερικό σεμινάριο μερικών ωρών. Η χρηματοοικονομική τεχνολογία, άλλωστε, εξελίσσεται σχεδόν από ώρα σε ώρα και θα συνεχίσει να το κάνει, καθώς όλες οι δραστηριότητές μας -των οικονομικών ζητημάτων μη εξαιρουμένων, ειδικά καθώς προστίθενται νέες δυνατότητες, όπως αυτές που φέρνει η αξιοποίηση του Blockchain- περνούν σταδιακά στον χώρο του Διαδικτύου, της πανδημίας βοηθούσης. Κι αυτό είναι κάτι που το έχουν αποδεχτεί όλοι οι εμπλεκόμενοι στο τραπεζασφαλιστικό οικοσύστημα ή, αν το θέλετε και στη lingua franca των ημερών μας, financial ecosystem.

Το τυπικό σκέλος των ΑΕΙ και όχι μόνο…
Μεγάλη και επείγουσα, λοιπόν, η ανάγκη εκπαίδευσης και επιμόρφωσης για όλους – εργαζόμενους και στελέχη επιχειρήσεων ή οργανισμών, από τη μια, καταναλωτών / πελατών από την άλλη, ιδιαίτερα δε των πρώτων που πρέπει να ενημερώσουν και να εκπαιδεύσουν τους δεύτερους, αν θέλουν να βελτιώσουν τη σημερινή τους σχέση. Κι αυτό, είναι εύκολο να το λες, αλλά δύσκολο να το κάνεις, καθώς οι ευκαιρίες είναι μετρημένες. Όσα θα διαβάσετε στη συνέχεια, από πλευράς δυνατοτήτων σε πανεπιστημιακό επίπεδο, μετριόνται στα δάκτυλα και μάλλον δεν μας έχουν διαφύγει πολλά. H έρευνα έγινε στο διαδίκτυο και στη συνέχεια προσπαθήσαμε να επαληθεύσουμε τα ευρήματα από πηγές της αγοράς. Ας τα πάρουμε από την αρχή, λοιπόν:

• Το ΕΚΠΑ προσφέρει τρία Προγράμματα Εξειδικευμένης Επιμόρφωσης, σχετικά με FinTech. Στον πρώτο, με τίτλο FinTech & Digital Transformation at Financial Services, εισηγητές είναι δυο γνωστά ονόματα, στον χώρο του ελληνικού FinTech, ο Σωτήρης Συρμακέζης και ο Δημήτρης Λιτσικάκης. Η διάρκεια του Προγράμματος είναι 4 μήνες (90 ώρες) και το κόστος 520 €. Το δεύτερο πρόγραμμα, με εισηγητή τον ηλεκτρ. Μηχανολόγο & μηχανικό Η/Υ, Γιάννη Βλάχο, εστιάζει στο Blockchain και την ανάπτυξη αποκεντρωμένων εφαρμογών. Η διάρκειά του είναι 4 μήνες (90 ώρες) και το κόστος 550 €. Ο ίδιος είναι, επίσης, εισηγητής του προγράμματος Blockchain & Energy, με διάρκεια 4 μήνες (117 ώρες) και κόστος 570 €. Περισσότερα στα https://elearningekpa.gr/courses/digital-transformation-in-financial-services, https://elearningekpa.gr/courses/blockchain-developer και https://elearningekpa.gr/courses/blockchain-and-energy.

  • Το Πάντειο σε συνεργασία με το ΚΕΒΙΔΙΜ του προσφέρει Πρόγραμμα Εξειδικευμένης Επιμόρφωσης με αντικείμενο Τα Οικονομικά του Blockchain, με επιστημονικό υπεύθυνο τον αναπλ. Καθηγητή, Νίκο Δασκαλάκη. Περιλαμβάνει, επίσης, εισαγωγή στα κρυπτονομίσματα, έχει διάρκεια 2 μήνες (23 ώρες) και κόστος 335 €.. Περισσότερα στο https://kedivim.panteion.gr/index.php/programmata-spoudwn/blockchain-finance-introduction-to-cryptos
  • Το Πανεπιστήμιο Αιγαίου προσφέρει, από την πλευρά του, ένα πρόγραμμα ασύγχρονης και εξ αποστάσεως εκπαίδευσης, σχετικά με την Τεχνολογία του Blockchain. Η διάρκειά του είναι 3 μήνες (130 ώρες), το κόστος του 450 € και ακαδημαϊκός υπεύθυνος είναι ο καθ. Σπύρος Κοκολάκης. Στο πλαίσιο του προγράμματος, γίνεται και δωρεάν εκμάθηση της γλώσσας προγραμματισμού Python. Περισσότερα στο https://elearn-aegean.gr/product/blockchain-technology/
  • Το Οικονομικό Πανεπιστήμιο της Αθήνας προσφέρει ένα Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών, που καλύπτει Χρηματοοικονομικά & Τραπεζική (MSc in Finance & Banking), με υπεύθυνο τον καθ. Ν. Τοπάλογλου. Η διάρκειά του είναι 3 εξάμηνα και το κόστος φτάνει τα 5400 €. Περισσότερα στο https://www.dept.aueb.gr/el/financeandbanking
  • Το Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο προσφέρει το δικό του Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών, με αντικείμενο την Τραπεζική, τη Χρηματοοικονομική και τη Χρηματοοικονομική Τεχνολογία. Υπεύθυνος είναι ο καθ. Δημ. Βασιλείου και η φοίτηση είναι διετής, με συνολικό κόστος 3250 €. Περισσότερα στο https://www.eap.gr/education/postgraduate/annual/banking/
  • Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών στο FinTech προσφέρει, τέλος, και το Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης, στην Κομοτηνή. Η διάρκειά του είναι είτε 12 είτε 24 μήνες (ανάλογα με τις ώρες παρουσίας / εβδομάδα), το κόστος φτάνει τα 4850 € και το Διδακτικό Προσωπικό περιλαμβάνει έξι καθηγητές και πέντε εξωτερικούς επιστ. συμβούλους (εκ των οποίων οι δυο ξένοι). Περισσότερα στο https://fintech.econ.duth.gr/

Εκτός ελληνικών πανεπιστημίων, πλατιά αναγνώριση έχει η δουλειά του Πανεπιστημίου Λευκωσίας (UNIC) στον χώρο του FinTech, που προσφέρει διά ζώσης και εξ αποστάσεως Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών εστιασμένο στο Blockchain και τα ψηφιακά νομίσματα. Η διάρκειά του είναι 3 εξάμηνα, προσφέρει πολλές υποτροφίες και περισσότερες πληροφορίες υπάρχουν στο https://www.unic.ac.cy/blockchain/msc-digital-currency/

…και το άτυπο, πλην ευπρόσιτο οικοσύστημα
Αν αφήσουμε στην άκρη τις λιγοστές διαθέσιμες «τυπικές» πανεπιστημιακές σπουδές, με παρακολούθηση είτε δια ζώσης είτε εξ αποστάσεως, το οικοσύστημα έχει να προσφέρει πολλές μορφές άτυπης και προσιτής σε πολλούς, πλην αποσπασματικής και συχνά εξειδικευμένης ανάλογα με την ιδιότητα και τους σκοπούς του παρέχοντος, επιμόρφωσης. Μια στοχευμένη έρευνα στην αγορά έδειξε ότι «εκεί, έξω» υπάρχει αρκετή ανοικτή και «ελεύθερη βαρών» πληροφορία σχετικά με FinTech.

Για παράδειγμα, μπορείτε να αναζητήσετε υλικό πάνω σ’ αυτό το αντικείμενο στο πλαίσιο των πρωτοβουλιών και δράσεων Finquest της Alpha Bank, Business Seeds της Εθνικής Τράπεζας και egg/Corallia της Eurobank. Επίσης, στα meetups που εστιάζουν στον χώρο του Blockchain και του Fintech, ενώ στους ίδιους χώρους κινείται και ο κόμβος καινοτομίας της Τράπεζας της Ελλάδος, του οποίου ο συμβουλευτικός ρόλος ενισχύεται με την ύπαρξη προηγμένου “sandbox”, για υψηλού επιπέδου δοκιμές και προσομοιώσεις. Γνώσεις μπορεί, επίσης, να πάρει κανείς από ερευνητικούς φορείς, όπως το γνωστό για τις επιδόσεις του στον χώρο του ηλεκτρονικού επιχειρείν, ELTRUN του Οικονομικού Πανεπιστημίου, ενώ στοιχεία για FinTech (αν και με μοιραία προϊοντικό χαρακτήρα) θα βρει σ’ όλα τα μεγάλα ονόματα της αγοράς, που ασχολούνται μ’ αυτό, από τη Microsoft και τη SAP ως την Amazon, την Apple και τη Google, χωρίς να ξεχνάμε τις μεγάλες συμβουλευτικές εταιρίες, όπως οι Accenture, KPMG, Boston Consulting, CapGemini, Deloitte, EY κλπ.

Τέλος, σημαντική βοήθεια, με συμβουλές και γενικότερη υποστήριξη βρίσκει κανείς και στα δυο μεγάλα ονόματα του χώρου των καρτών. Visa και MasterCard προσφέρουν σεμινάρια, mentoring και συμβουλευτική για FinTech σε ερευνητικές ομάδες που θέλουν να επαυξήσουν τις γνώσεις τους σ’ αυτό το αντικείμενο. Γενικά, καλό είναι να δημιουργηθεί κάποιος οργανισμός, ο οποίος θα συντονίζει την επιμόρφωση σ’ αυτόν τον εμπορικά «καυτό» τομέα, θα βλέπει τις ανάγκες, θα προτείνει λύσεις για την κάλυψη των κενών και -ενδεχομένως- θα έχει έναν συμβουλευτικό ρόλο στις δράσεις της Πολιτείας προς αυτή την κατεύθυνση.

Ξενοφών Λιαπάκης: Μονόδρομος η προσαρμογή στη νέα κανονικότητα

Αναμφίβολα, το ξέσπασμα του κορονοϊού ώθησε ολόκληρο τον κόσμο σε αχαρτογράφητα νερά. Η κοινωνική αποστασιοποίηση που επέβαλε, άλλαξε σημαντικά κρίσιμους τομείς της καθημερινής μας ζωής όπως την εκπαίδευση, την εργασία, τις καταναλωτικές μας συνήθειες, τον τρόπο που κάνουμε τις αγορές μας, την συχνότητα χρήσης της τεχνολογίας, την υγειονομική μας περίθαλψη, τις υπηρεσίες που μας παρέχει το Ελληνικό δημόσιο καθώς και τον τρόπο ψυχαγωγία μας, επιτάσσοντας όλα αυτά να γίνονται ψηφιακά, με την ελάχιστη δυνατή επαφή και στο συντομότερο δυνατό χρόνο.

Είναι δεδομένο ότι οι περισσότερες από αυτές τις ριζικές αλλαγές, ήρθαν για να μείνουν. Το κύριο όμως χαρακτηριστικό που κληρονομεί o κόσμος στην μετά covid-19 εποχή είναι η υπερ-χρήση της ψηφιακής τεχνολογίας και η υπερ-επικοινωνία των ανθρώπων μέσω αυτής, κυρίως λόγω του παρατεταμένου αποκλεισμού που επιβλήθηκε παγκoσμίως. Για τον λόγο αυτό, οι ειδικοί χρησιμοποιούν πλέον το VUCAH ως το νέο ακρωνύμιο του κόσμου που ζούμε που δεν είναι μόνο ασταθής, αβέβαιος, σύνθετος και διφορούμενος, αλλά είναι επίσης και υπερσυνδεδεμένος (hyper-connected).

Οι συνέπειες
Αυτή η νέα πραγματικότητα αυξάνει τόσο τις νέες ευκαιρίες, όσο και τους κινδύνους και προκλήσεις για ιδιώτες και οργανισμούς σε όλο τον κόσμο. Αυξάνει όμως παράλληλα τα επίπεδα άγχους, την κούραση και την πιθανότητα λάθους, στη προσπάθεια όλων μας να διαχειριστούμε την πίεση, τον χρόνο, την ιεράρχηση των προτεραιοτήτων και διατήρηση της απόδοσης και της αποτελεσματικότητας μας. Παράλληλα αυξάνει την ανάγκη για υπερ-ασφάλεια αφού είναι προφανές ότι όσο πιο εκτεθειμένοι ψηφιακά είμαστε τόσο περισσότεροι είναι οι κίνδυνοι ασφάλειας στον κυβερνοχώρο που διατρέχουμε και που πρέπει να διαχειριστούμε. Άλλωστε η εκθετική αύξηση των κυβερνοεπιθέσεων τα τελευταία χρόνια το επιβεβαιώνει ανάγοντας τες ως το μεγαλύτερο κίνδυνο για τους ιδιώτες και τις επιχειρήσεις, σήμερα.

Οι αλλαγές στις εργασιακές συνθήκες
Εκατομμύρια εργαζόμενοι, μέσα σε μικρό χρονικό διάστημα, έπρεπε να προσαρμοστούν εργαζόμενοι από το σπίτι αντί το γραφεία τους, να συναντιούνται και να συναλλάσσονται διαδικτυακά προσπαθώντας παράλληλα να βρουν την ισορροπία μεταξύ της προσωπικής και της επαγγελματικής τους ζωής.

Παράλληλα όλοι οι εργαζόμενοι έχουν συνειδητοποιήσει ότι η δια βίου μάθηση, που δεν είναι τίποτα άλλο από την συνεχή βελτίωση των hard και soft δεξιοτήτων και ικανοτήτων τους, είναι η νέα πραγματικότητα. Για τον λόγο αυτό οι περισσότεροι οργανισμοί χτίζουν μια κουλτούρα/νοοτροπία συνεχούς βελτίωσης, επενδύοντας στην βελτίωση και ανάπτυξη των εργαζομένων τους, οργανώνοντας προγράμματα που σχετίζονται με νέο τρόπο εργασίας, ηγεσίας, διακυβέρνησης, ορίζοντας τους κατάλληλους mentors ή coaches να τους καθοδηγήσουν όπου χρειάζεται.
Οι περισσότεροι οργανισμοί παγκοσμίως έχουν ήδη:

  • Υιοθετήσει την τηλε-εργασία είτε αποκλειστικά ως το νέο τρόπο εργασίας είτε ένα υβριδικό μοντέλο που συνδυάζει εργασία από το σπίτι και το γραφείο, επιτρέποντας στους εργαζόμενους να επιλέξουν την συχνότητα. Καλούνται βέβαια να αντιμετωπίσουν μια σειρά προκλήσεων όπως την διαδικασία ενημέρωσης και προσαρμογής των νέων συνεργατών (on boarding), την αποτελεσματικότερη διακυβέρνηση (governance) είτε αυτό αφορά την διαχείριση χαρτοφυλακίου έργων είτε την διαχείριση απόδοσης εργαζομένων σε ατομικό ή σε ομαδικό επίπεδο, την διαφύλαξη της εταιρικής κουλτούρας και φυσικά την ενίσχυση των μέτρων κυβερνοασφάλειας που απαιτεί το remote working.
  • Αντικαταστήσει την πλειονότητα των συναντήσεων και εκδηλώσεων τους από φυσικές σε τηλε-διασκέψεις, εξοικονομώντας χρόνο και χρήμα, ελαχιστοποιώντας την ανάγκη για καθημερινή μετακίνηση. Επιπλέον, η εγκατάσταση σε πολυτελή και ακριβά γραφεία επανεξετάζεται ενώ τα επαγγελματικά ταξίδια θα είναι πολύ λιγότερα και για πιο συγκεκριμένους λόγους.
  • Αντικαταστήσει την δια ζώσης με την τηλε-εκπαίδευση, για την πλειονότητα των προγραμμάτων επανεκπαίδευσης και εξειδίκευσης του προσωπικού τους.

Μια νέα καθημερινότητα
Στον κυβερνητικό και τον δημόσιο τομέα, σε όλο τον κόσμο, το ταξίδι του ψηφιακού τους μετασχηματισμού συνεχίζεται ακόμη πιο εντατικά, εκτελώντας σημαντικά έργα και υλοποιώντας πρωτοβουλίες με στόχο την μείωση τους κόστους, την αύξηση της ικανοποίησης και την βελτίωση της εμπειρίας των πολιτών τους. Οι πολίτες σε όλο τον κόσμο γίνονται πιο digital κάνοντας ολοένα και συχνότερη χρήση της σύγχρονης τεχνολογίας και απαιτώντας πλέον για ηλεκτρονικά παρεχόμενες υπηρεσίες με την ηλεκτρονική συνεργασία μεταξύ δημόσιου και ιδιωτικού τομέα αντί των γραφειοκρατικών πρακτικών του παρελθόντος.

Η συμπεριφορά των καταναλωτών έχει αλλάξει δραματικά, περνώντας από τις αγορές με φυσική παρουσία στο κατάστημα στις ηλεκτρονικές αγορές και τις ανέπαφες παραδόσεις, ειδικά για τα προϊόντα λιανικής. Βλέπουμε επίσης το phygital μοντέλο να αυξάνει, με τους καταναλωτές να ψάχνουν ηλεκτρονικά και να πηγαίνουν στο κατάστημα να δοκιμάζουν και να αγοράζουν ή το ανάποδο να επιλέγουν, δηλαδή, και να δοκιμάζουν στο κατάστημα αλλά να αγοράζουν από ένα e-shop επιτυγχάνοντας σημαντική έκπτωση.

Τα big data γίνονται ακόμη μεγαλύτερα, δεδομένου ότι η χρήση της τεχνολογίας αυξάνεται οδηγώντας στον πολλαπλασιασμό του όγκου των δεδομένων που δημιουργούνται αυξάνοντας με την σειρά τους τις ανάγκες σε ταχύτητα συλλογής και επεξεργασίας αυτών. Παρ ‘όλα αυτά, τα δίκτυα 5G και το WiFi 6 είναι ήδη σε ισχύ για να εξυπηρετήσουν τις νέες ανάγκες που δημιουργούνται.

Η μετεξέλιξη του επιχειρηματικού μοντέλου
Οι επιχειρήσεις συνειδητοποιούν ότι η προσέγγιση των πελατών με προσωποποιημένες/εξατομικευμένες υπηρεσίες και προσφορές, αυξάνει σημαντικά την πιθανότητα να αγοράσουν. Για τον λόγο αυτό αναπτύσσουν και χρησιμοποιούν ΑΙ πλατφόρμες, όπου συλλέγουν και επεξεργάζονται υπερβολικές ποσότητες δεδομένων από διάφορες πηγές όπως το δημόσιο τομέα, τα κοινωνικά δίκτυα, τα δεδομένα κατά γεωγραφικές περιοχές, τα ανοιχτά δεδομένα και φυσικά το υφιστάμενο πελατολόγιο τους.

Αυτό τους βοηθά να εξάγουν ενδιαφέροντα συμπεράσματα για τις προτιμήσεις και την συμπεριφορά των πελατών, και έτσι να περάσουν από την εποχή του Διαδικτύου των Πραγμάτων (Ιinternet οf Things) στην εποχή του Διαδικτύου της Συμπεριφοράς (Ιnternet οf Βbehavior). Ύψιστης σημασίας για αυτές αποτελεί η διασφάλιση της ασφάλειας και της προστασίας όλων αυτών των πληροφοριών που διατηρούν και αναλύουν.

Επιπλέον, οι οργανισμοί έχουν συνειδητοποιήσει, ειδικά μέσω της κρίσης, ότι οτιδήποτε μπορεί να αυτοματοποιηθεί σε έναν οργανισμό πρέπει να αυτοματοποιηθεί με στόχο την βελτίωση της εμπειρίας των πελατών τους και την μείωση του διαχειριστικού τους κόστους. Για να το επιτύχουν, ενσωματώνουν AI και RPAs στην καθημερινότητα τους με στόχο την αναζήτηση patterns, την πρόβλεψη, την αυτοματοποίηση, την βελτίωση και φυσικά την λήψη αποφάσεων βασισμένων σε δεδομένα.

Τέλος, οι κυκλικές οικονομίες θα είναι η νέα πραγματικότητα. Σύμφωνα με την Gartner, οι κυκλικές οικονομίες αναμένεται να αντικαταστήσουν τις γραμμικές οικονομίες τα επόμενα 10 χρόνια, και οι οποίες βασίζονται σε ένα μοντέλο παραγωγής και κατανάλωσης που περιλαμβάνει κοινή χρήση, εκμίσθωση, επαναχρησιμοποίηση και ανακύκλωση υπαρχόντων υλικών και προϊόντων αποκτά δυναμική καθώς οι προτιμήσεις των καταναλωτών και των μετόχων στρέφονται προς τη βιωσιμότητα. Στην πραγματικότητα, πολλοί οργανισμοί έχουν ήδη αρχίσει να αναπτύσσουν τα ψηφιακά οικοσυστήματά τους, παρέχοντας στους πελάτες τους μια ποικιλία συμπληρωματικών και όχι δικών τους υπηρεσιών, κυρίως στο χώρο της λιανικής.

Ο ρόλος του ΙΤ
Συμπερασματικά, η πανδημία COVID-19 έχει φέρει μια σειρά από ριζικές αλλαγές που φαίνονταν αδιανόητες μόλις ένα χρόνο πριν. Η υιοθέτηση και προσαρμογή των νέων αυτών κανόνων αποτελεί μονόδρομο όχι μόνο για τις επιχειρήσεις του μέλλοντος αλλά και για τους ιδιώτες που αναζητούν ευκαιρίες εξέλιξης. Αναμφίβολα, δεδομένου ότι η προηγμένη τεχνολογία βρίσκεται στο κέντρο αυτής της νέας πραγματικότητας, τα στελέχη της Πληροφορικής καλούνται για μια ακόμη φορά να διαδραματίσουν ένα σημαντικό ρόλο, βοηθώντας τους οργανισμούς τους να προσαρμοστούν, όσο πιο σύντομα γίνεται, με τη δημιουργία μοναδικών προϊόντων και υπηρεσιών που τους διαφοροποιούν από τον ανταγωνισμό.

Αλέξανδρος Χανιαλίδης: Ταχύτητα, ασφάλεια & ευελιξία το τρίπτυχο της επιτυχίας για τις πληρωμές

Η πελατοκεντρική προσέγγιση στον τομέα των ηλεκτρονικών πληρωμών είναι αυτή τη στιγμή το πιο νευραλγικό κομμάτι του τραπεζικού συστήματος, καθώς βλέπει συνεχώς να αυξάνεται ο ανταγωνισμός από τεχνολογικές εταιρείες και fintechs που προσφέρουν ευελιξία και ευκολία στις πληρωμές. Ο Αλέξανδρος Χανιαλίδης της Attica Bank, καταθέτει την εμπειρία και τη γνώση του για το πώς οι τράπεζες θα πρέπει να ανταποκριθούν στις νέες ψηφιακές απαιτήσεις, ενώ αναλύει και τις τεχνολογίες που θα κυριαρχήσουν στα payments τα επόμενα χρόνια και καθορίσουν τη νέα γενιά των πελατών των τραπεζών.

Θα ήθελα να ρωτήσω καταρχάς με ποιο τρόπο έχει αλλάξει το τοπίο των πληρωμών τα τελευταία χρόνια και ειδικότερα κατά την περίοδο και μετά την πανδημία;

Ο χώρος των πληρωμών δεν σταματά να εξελίσσεται διαρκώς και να μας εκπλήσσει με νέες τεχνολογίες που μπαίνουν στο προσκήνιο. Τα τελευταία χρόνια οι πληρωμές ακολουθούν μια πιο ψηφιακή πορεία σύμφωνα και με τις ανάγκες και των χρηστών οι οποίοι εναρμονίζονται με τις σύγχρονες τάσεις. Ειδικά το 2020 ήταν ένα έτος όπου συντελέστηκαν πολλές και σημαντικές αλλαγές. Σηματοδότησε μια νέα εποχή για την υιοθέτηση νέων τεχνολογιών και την ευρύτερη συμπεριφορά των καταναλωτών. Η πληρωμή με τα ψηφιακά μέσα έγινε η νέα καθημερινότητα και οι χρήστες είναι πιο εξοικειωμένοι από ποτέ. Η πανδημία ενίσχυσε περαιτέρω τη στροφή προς τις ψηφιακές πληρωμές και την ανάγκη για ασφαλείς εύχρηστες και οικονομικά προσιτές φυσικά πληρωμές, στις συναλλαγές εξ αποστάσεως αλλά και δια ζώσης. Το πλαστικό χρήμα και οι ψηφιακές πληρωμές αυξήθηκαν κατακόρυφα, η χρήση των χρεωστικών ψηφιακών προπληρωμένων καρτών στα καταστήματα κυρίως για λόγους υγιεινής, οι δε ψηφιακές πληρωμές για αγορές μέσω ίντερνετ ή για εξόφληση λογαριασμών λόγω του lockdown και των φυσικών περιορισμών που είχαν επιβληθεί στις μετακινήσεις μας.

Παράλληλα στις καθημερινές μας ψηφιακές πληρωμές ήρθαν να προστεθούν και τα ψηφιακά πορτοφόλια, που προσφέρουν ταχύτητα, ευκολία και επιπλέον ασφάλεια στις συναλλαγές μας ενώ παράλληλα βοηθούν τους κατόχους τους να έχουν μία σαφή εικόνα των εξόδων τους αφού όλες οι κινήσεις πλέον καταγράφονται σε ένα κοινό σημείο μέσα στο wallet.

Μιλήσατε για το πως έχουν αλλάξει οι πληρωμές. Ο πελάτης τι επιζητά αυτή την περίοδο όταν πραγματοποιεί μια πληρωμή;

Αυτό που επιζητούμε όλοι στην καθημερινότητα μας. Ευκολία, ταχύτητα ασφάλεια και ευελιξία. Στην τελική τι θέλουμε όλοι; Έναν απλό, εύκολο, γρήγορο τρόπο για να πραγματοποιήσουμε μια πληρωμή. Δεν πρέπει να ξεχνάμε όλοι όσοι ασχολούμαστε με αυτό το κομμάτι ότι η πληρωμή είναι μία δουλειά. Κάτι που δεν θέλουμε να κάνουμε και θέλουμε να ολοκληρώσουμε γρήγορα την διαδικασία και να τελειώσουμε. Σε αυτό τον τομέα η αλήθεια είναι ότι δεν είμαστε in-line με τις προσδοκίες των πελατών μας καθώς ενώ ακολουθούμε τις σύγχρονες τάσεις και την ανάπτυξη των τεχνολογιών παραγνωρίζουμε την βασική ανάγκη των πελατών μας: να έχουν μια καλή και smooth εμπειρία χρήστη, ανεξάρτητα από το κανάλι που επιλέγουν να εξυπηρετηθούν. Οπότε πρέπει να λάβουμε υπόψη μας ότι οι πελάτες περιμένουν να έχουν την ίδια εμπειρία είτε επιλέγουν να κάνουν μια συναλλαγή online είτε στον φυσικό κόσμο, στο κατάστημα.

Παράλληλα η ταχεία υιοθέτηση νέων τεχνολογιών θα πρέπει να συνοδεύεται και από αντίστοιχη υποστήριξη του πελάτη, μέσα από τα ίδια κανάλια που γίνονται οι αλλαγές. Ώστε να αξιοποιούνται στο έπακρο οι δυνατότητες που προσφέρουν οι νέες τεχνολογίες. Το λεγόμενο omni-channel experience για το οποίο όλοι συζητάμε είναι ένα μεγάλο στοίχημα και πρέπει να το κερδίσουμε, καθώς οι χρήστες αναμένουν να μπορούν να μετακινούνται από το ένα κανάλι στο άλλο κατά βούληση και χωρίς περιορισμούς ή καθυστερήσεις. Γι’ αυτό το λόγο η εμπειρία του χρήστη θεωρώ ότι θα πρέπει να ενισχυθεί με τη σωστή ανάλυση των δεδομένων που έχουμε στην κατοχή μας, ώστε να προσφέρουμε μια πιο προσωποποιημένη εμπειρία σε αυτούς βάση των αναγκών τους.

Ποιες είναι οι νέες τεχνολογίες πίσω από όλα αυτά στις πληρωμές και πως τις αξιοποιούμε;

Κάποιες από τις πιο σύγχρονες τάσεις πληρωμών είναι οι εναλλακτικές ψηφιακών πληρωμών που ενισχύθηκαν λόγω πανδημίας. Είναι όλο και πιο σύνηθες να πληρώνουμε ανέπαφα με μια κάρτα, να σκανάρουμε με το κινητό μας ή κάποιο άλλο wearable. Επίσης το μοντέλο payment as a service, βρίσκει πρόσφορο έδαφος τελευταία για να αναπτυχθεί και δείχνει πιο αποδοτικό. Παράλληλα πετυχαίνει καλύτερους χρόνους και κατορθώνει να προσαρμοστεί πιο γρήγορα στους ρυθμιστικούς περιορισμούς, αλλά και τις διαρκείς τεχνολογικές εξελίξεις. Μια άλλη τεχνολογία που αναπτύσσεται ραγδαία είναι αυτή που έγινε γνωστή με τον όρο blockchain, ή DLT, με τη χρήση της στις διασυνοριακές πληρωμές. Οι τράπεζες επενδύουν σε αυτή για να μειώσουν τον αριθμό των αποτυχημένων συναλλαγών και το κόστος και να βελτιστοποιήσουν το χρόνο των διασυνοριακών μεταφορών.

Τέλος η χρήση των super-apps, όπως το Ali Pay, που είναι διαδεδομένα σε χώρες της Ανατολής όπως η Κίνα και η Ινδία. Το νέο αυτό μοντέλο αλλάζει την μέχρι σήμερα λογική και από εκεί που είμαστε σε single-purpose εφαρμογές, πάμε σε multi-purpose εφαρμογές. Έτσι επιτυγχάνεται μια ενιαία κοινή πλήρως integrated εμπειρία χρήστη, όπου μέσα από μία μόνο εφαρμογή μπορεί να εκτελέσει ένα πλήθος ενεργειών από το να κάνεις chat μέχρι να παραγγείλεις φαγητό, ταξί, να μεταφέρεις χρήματα, να πληρώσεις λογαριασμούς να αιτηθείς ένα δάνειο, ένα ασφαλιστικό προϊόν και πολλά άλλα.

Η ελληνική αγορά αυτή τη στιγμή βρίσκεται σε μια φάση ευρύτερη ψηφιακής μετάβασης, η οποία τροφοδοτείται κυρίως από την PSD2 και τα open APIs, μέσω των οποίων προωθείται η ανάπτυξη καινοτόμων μέσων πληρωμών. Αποτέλεσμα είναι να αυξάνεται η διείσδυση των νέων τεχνολογιών, κυρίως των mobile payments και ταυτόχρονα οι νέοι παίκτες που μπαίνουν στην αγορά να αυξάνουν τον ανταγωνισμό που υπάρχει πάντα προς όφελος των πελατών και της καθημερινότητας τους.

Πως βλέπετε να διαμορφώνεται το τοπίο των ψηφιακών πληρωμών στο μέλλον;

Την τελευταία δεκαετία οι περισσότερες αλλαγές επικεντρώθηκαν στον τρόπο πληρωμής και στην διεπαφή με τον πελάτη. Για παράδειγμα προσφέρθηκαν νέα applications στους χρήστες αλλά δεν έγιναν αλλαγές στα ίδια τα μέσα πληρωμών. Παραμένουν τα μετρητά ή η κάρτα. Τα τελευταία δύο με τρία χρόνια και ειδικά με την πανδημία έχουν εμφανιστεί σημαντικές νέες τάσεις κάνοντας τη διαδικασία μιας πληρωμής λιγότερο ορατή. Έτσι ο χρήστης απεμπλέκεται από το ίδιο το μέσο της πληρωμής. Χρησιμοποιεί, αντί μετρητά ή κάρτα, ένα device για να κάνει μια πληρωμή. Σε αυτό το πλαίσιο η διαβούλευση για ένα ψηφιακό ευρώ θα λειτουργήσει πιστεύω καταλυτικά στον ψηφιακό μετασχηματισμό. Στόχος είναι να λειτουργεί συμπληρωματικά προς τα μετρητά και σε καμία περίπτωση δεν θα τα υποκαθιστά σαν μέσω πληρωμής, αλλά θα παρέχει πρόσβαση σε ένα ασφαλές μέσο πληρωμής που θα εκδίδεται από το ευρωσύστημα και θα χρησιμοποιείται με ίσους όρους από όλους σε όλα τα κράτη μέλη.

Παράλληλα οι μεγάλες εταιρείες τεχνολογίας θα συνεχίσουν να δραστηριοποιούνται πολύ έντονα στο χώρο των πληρωμών, αξιοποιώντας τις τεχνολογίες για να επεξεργαστούν την πληθώρα δεδομένων των χρηστών τους ώστε να τους προσφέρουν μια εύκολη και προσωποποιημένη εμπειρία μέσω όμως του δικού τους κλειστού οικοσυστήματος. Μια ακόμα εξέλιξη είναι η ανάπτυξη των instant payments και συγκεκριμένα μέσα από όλα τα κανάλια τραπεζικής εξυπηρέτησης μηδενίζοντας ουσιαστικά το χρόνο που απαιτείται. Το ευρωσύστημα έχει θέσει υψηλή προτεραιότητα στο σύστημα των άμεσων πληρωμών, που θα διαμορφώσει την τραπεζική στο άμεσο μέλλον. Τον Δεκέμβριο θα έχουμε συνεργασία και με τις υπόλοιπες ευρωπαικές τράπεζες, οπότε θα επιτυγχάνεται δραματική αύξηση της ταχύτητας ολοκλήρωσης μιας τραπεζικής μεταφοράς, η οποία ας μην ξεχνάμε μέχρι σήμερα θέλει μερικές ημέρες, μέχρι να εκκαθαριστεί και θα εκτελείται εντός δέκα δευτερολέπτων.

Οι καινοτομίες αυτές και η ψηφιοποίηση θα συνεχίζουν να αλλάζουν με γοργούς ρυθμούς τον τρόπο πληρωμών. Οι πληρωμές με φυσικό και πλαστικό χρήμα θα περιοριστούν σημαντικά και στον αντίποδα θα αναπτυχθούν νέοι τρόποι με την χρήση έξυπνων συσκευών και σύντομα θα φτάσουμε σε σημείο που δεν θα απαιτείται καμία συσκευή. Με αξιοποίηση των βιομετρικών χαρακτηριστικών ή την χρήση της νέας ψηφιακής ταυτότητας, του electronic ID, που σχεδιάζεται και θα εφαρμοστεί πολύ σύντομα.

Ιωαννα Στανεγλούδη: Κι ο Έλληνας θέλει το credit score του

Από τη Λεωφόρο Αμαλίας στο Δουβλίνο, από τα αλλεπάλληλα βραβεία και την πρώτη «παρέα» στους 13 πλέον εργαζομένους, από τους for-free πιλότους στους πρώτους «κανονικούς» πελάτες, από τη Verge.Capital στην Finclude.ai και στα όνειρα για επέκταση στην Κεντρική & Ανατολική Ευρώπη, τώρα που με το open banking προχωρεί ο «εκδημοκρατισμός» της αγοράς, όλα ήταν, τελικά… μια συνέντευξη δρόμος.

Να τα πάρουμε από την αρχή;

Αδειοδοτηθήκαμε τον Μάρτιο του 2020 στο πλαίσιο του PSD2, της ευρωπαϊκής νομοθεσίας που άνοιξε τα δεδομένα των φυσικών προσώπων στις τράπεζες, έχοντας έδρα στο Δουβλίνο και γραφεία στην Αθήνα. Είμαστε Account Information Service Provider, δηλαδή μπορούμε να έχουμε πρόσβαση στους λογαριασμούς ενός προσώπου, να βλέπουμε τη συναλλακτική ιστορία του στους λογαριασμούς πληρωμών (καταθετικοί, πιστωτικές και χρεωστικές κάρτες) και, στη συνέχεια, να αναλύουμε τη συμπεριφορά του – πότε πληρώνεται, πότε πληρώνει, αν είναι «νοικοκύρης», αν έχει τακτοποιημένους τους λογαριασμούς του κλπ. Όχι τόσο όπως η legacy τραπεζική, που κοιτάζει τα χρέη και τις καθυστερήσεις του – παίρνουμε σύγχρονα δεδομένα. Οι τράπεζες δίνουν συνήθως στοιχεία έτους (βάσει του νόμου, πρέπει να δώσουν τουλάχιστον τρεις μήνες) κι αυτό είναι αρκετό. Δεν θέλουμε να αντικαταστήσουμε τη score card της τράπεζας – δίνουμε το score που βγαίνει από την ανάλυση της συναλλακτικής συμπεριφοράς βάσει τραπεζικών δεδομένων απ’ όλη την Ευρώπη. Μπορεί στην Ελλάδα οι συστημικές τράπεζες να είναι μονάχα τέσσερις, αλλά ξέρεις πόσοι έχουν τραπεζικό λογαριασμό στα neobanks; Πολλοί!

Ποια είναι η αγορά σας και πόσο κοστίζουν οι υπηρεσίες σας;

Η Finclude πουλάει B2B, κυρίως σε τράπεζες που χρειάζονται το credit score για να γνωρίζουν τη συναλλακτική συμπεριφορά των πελατών τους. Επίσης, πουλάμε σε κάθε άλλον (πχ. μια εταιρία που ενοικιάζει ακίνητα ή αυτοκίνητα, μια εταιρία δικτυακού στοιχηματισμού ή banking-as-a-Service, έναν μεγάλο retailer κλπ.) που θέλει να αναλύσει την πιστοληπτική ικανότητα ενός φυσικού προσώπου – πελάτη του. Υπάρχει ελάχιστη βασική συνδρομή, αλλά χρεώνουμε με βάση τα calls που γίνονται στην πλατφόρμα ή τους ενεργούς χρήστες των προϊόντων που έχουμε. Μπορεί κάποιος να θέλει credit score on demand, συμφωνούμε σε μια τιμή, αλλά βέβαια μετράει κι ο αριθμός των χρηστών – άρα παίζουν ρόλο ο όγκος και η ετοιμότητα. Υπάρχουν και προϊόντα κατά περίπτωση, πχ. αν ένας πελάτης διατηρεί τους λογαριασμούς του συνδεδεμένους στην πλατφόρμα, για συνεχή παρακολούθηση της συμπεριφοράς του – αυτοί, οι ενεργοί χρήστες, έχουν διαφορετική χρέωση, με το μήνα, πάντα αναλόγως όγκου. Μιλάμε, βέβαια, για χρεώσεις κάτω του 1€/μήνα, λίγα cents στην πραγματικότητα ανά πελάτη!

Τι γίνεται παγκοσμίως με το credit score;

Στις ΗΠΑ υπάρχει credit score τα τελευταία 50 χρόνια. Δεν νοείται Αμερικανός χωρίς αυτό! Όλη τους η ζωή περιστρέφεται γύρω από αυτό – δεν νοείται να μην πληρώσεις το ενοίκιό σου, θα δημιουργήσει πρόβλημα στο credit score σου και δεν θα ξαναβρείς να νοικιάσεις σπίτι – το σύστημα δουλεύει! Στην Ευρώπη δεν υπάρχει τέτοια κουλτούρα, εκτός από τη Βρετανία και τη Γερμανία. Εκεί έχεις το credit score σου, το παρακολουθείς στη σχετική εφαρμογή, ξέρεις πώς να το χρησιμοποιήσεις αν το χρειαστείς και τι το επηρεάζει, το φτιάχνεις σιγά-σιγά. Σε άλλες χώρες, δεν είναι τόσο ανεπτυγμένη αυτή η κουλτούρα. Γίνονται βήματα, αλλά υπάρχει πάντα ένα ποσοστό ανθρώπων που φοβούνται την ηλεκτρονική τραπεζική, τη σύνδεση με τις τράπεζες κλπ., θεωρούν ότι κάποιος τους παρακολουθεί συνεχώς και τους αξιολογεί, δεν τους αρέσει.

Αλήθεια δεν είναι αυτό, κατά κάποιο τρόπο;

Αλήθεια είναι, γι’ αυτό στραφήκαμε στο Β2Β. Είμαστε μια startup, δεν θέλουμε να μείνουμε στην Ελλάδα, αλλά να απλωθούμε σ’ όλη την ΕΕ (ουσιαστικά, όπου λειτουργεί το PSD2), ξεκινώντας από τα Βαλκάνια, και με το B2C δεν υπάρχει ελπίδα. Υπάρχουν πάρα πολλά data εκεί έξω, το fintech θα αναδειχθεί κι όλα αυτά τα δεδομένα θα οδηγήσουν σε κάτι φοβερό, τα επόμενα χρόνια – οι τράπεζες θα το χρησιμοποιήσουν εκ των πραγμάτων. Αν εγώ πάω ως Finclude στον απλό χρήστη, πώς θα τον πείσω να με αφήσει να δω τα δεδομένα του, για να του δώσω το credit score; Αν, αντίθετα, πάει εκείνος στην τράπεζα να ζητήσει στεγαστικό, δεν θα έχει πρόβλημα -ανάμεσα σ’ όλα τα δικαιολογητικά που θα στείλει ηλεκτρονικά- να φτιάξει και το Finclude score του.

Δεν θα αρνηθεί, αφενός γιατί θέλει το δάνειο, αφετέρου γιατί έχει την «εγγύηση» της τράπεζας, που του ζητάει αυτή τη διαδικασία και προφανώς την έχει ελέγξει – μας έχει ελέγξει. Και δεν είναι μόνο οι τράπεζες που το κάνουν. Για εμάς πολύ σημαντικός συνεργάτης σε θέματα cloud services είναι η ΙΒΜ, όλη η δομή μας είναι «κτισμένη» επάνω της, σε θέματα privacy & security. Πρόσφατα, λοιπόν, ανακοίνωσε ότι βάζει τη Finclude μαζί με τη Cisco και την Temenos στο banking cloud της, έχοντας εξετάσει πολύ αυστηρά τις προδιαγραφές και τη λειτουργία μας. Η ΙΒΜ προσφέρει πολλές υπηρεσίες προστιθέμενης αξίας στους μεγάλους πελάτες της, στον τραπεζικό χώρο, κι αυτή η εξέλιξη είναι πολύ σημαντική για εμάς.

Ποιοι είναι σήμερα οι πελάτες σας και ποια η εξέλιξή σας τον ενάμισι χρόνο της επίσημης λειτουργίας σας;

Έχουμε πάρει 800.000 δολάρια από διαγωνισμούς που κερδίσαμε ανά τον κόσμο, όλα αυτά τα χρόνια, κι από δυο ευρωπαϊκά ερευνητικά προγράμματα στα οποία συμμετείχαμε, ενώ έχουμε «σηκώσει» και 1 εκατ. δολάριια από επενδυτές σε Ευρώπη και ΗΠΑ. Μέσα στους επόμενους μήνες, θεωρώ ότι θα κλείσει κι ο επόμενος, δεύτερος γύρος. Έχουμε ήδη τέσσερις πελάτες (δυο στην Ελλάδα, έναν στην Κύπρο κι έναν στη Μάλτα – μια τράπεζα, έναν core banking service provider, έναν system integrator με B2C app κι ένα Credit Reference Agency, κάτι σαν τον «Τειρεσία»).

Πόσο σας επηρέασε η πανδημία;

Έτσι κι αλλιώς, εμείς εργαζόμασταν ήδη εξ αποστάσεως. Όσον αφορά στους πελάτες μας, η πανδημία μας βοήθησε, καθώς τους έσπρωξε να ξεκινήσουν τον ψηφιακό μετασχηματισμό τους. Οι τράπεζες συνήθως αργούν–τώρα πιέστηκαν. Αφού δεν θέλουν να μπαίνουν οι πελάτες τους στα καταστήματα, μοιραία θα στραφούν σε ψηφιακές λύσεις. Η πανδημία ενεργοποίησε, επίσης, τον ανταγωνισμό. Θεωρώ ότι σε όλη την Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη θα δούμε να δίνονται δάνεια και πιστώσεις από τις τράπεζες. Περάσανε μεγάλο σοκ, αλλά πρέπει να βγάλουν χρήματα και τα χρήματα είναι στην καταναλωτική πίστη. Θα ανοιχτούν, λοιπόν, στους καταναλωτές και θα δούμε πολύ ωραίες ψηφιακές λύσεις! Οι σημερινοί νέοι έχουν μάθει να τα έχουν όλα στο χέρι τους, στο κινητό, γιατί να μην έχουν στο χέρι τους και την τράπεζά τους; Είτε πρόκειται για δάνειο, είτε για BNPL (άλλος ένας εν δυνάμει πελάτης για εμάς, με μεγάλη δυναμικότητα και τεράστια προοπτική), είτε για να γνωρίζουν τους λογαριασμούς που διατηρούν σε όλες τις τράπεζες, την πορεία των οικονομικών τους – αυτό είναι το Credit Score.

Τα legacy συστήματα έχουν βαθιές ρίζες στα data centre

Όταν οι τράπεζες ξεκινούσαν τη μηχανοργάνωση τους, η επιλογή πληροφοριακού συστήματος ήταν μονόδρομος. Παρότι υπήρχε δυνατότητα επιλογής μεταξύ διαφορετικών κατασκευαστών, η αρχιτεκτονική mainframe ήταν η μόνη που μπορούσε να καλύψεις τις απαιτήσεις σε επεξεργαστική ισχύ και ασφάλεια δεδομένων. Έκτοτε, το χαζό τερματικό αντικαταστάθηκε από το PC, το Internet δημιούργησε ένα παγκόσμιο δίκτυο διακίνησης πληροφορίας και το cloud έδωσε την επιλογή στις σύγχρονες τράπεζες να μην έχουν ιδιόκτητο πληροφοριακό σύστημα.

Όπως όμως συμβαίνει σε μια πολυκατοικία που όλοι θαυμάζουν το ρετιρέ, αλλά λίγοι σκέφτονται ότι χωρίς τους κάτω ορόφους δεν θα μπορούσε να υπάρχει, έτσι και με τα πληροφοριακά συστήματα των τραπεζών, οι θεμελιακές υποδομές συνεχίζουν να είναι απαραίτητες. Αυτές τις υποδομές που είναι γνωστές ως “legacy”, οι τράπεζες προσπαθούν με αργό και προσεκτικό ρυθμό να τις αποσύρουν.

Οι βασικές αιτίες απόσυρσης είναι η ακριβή συντήρησή τους και η δυσπροσαρμοστικότητα συμβίωσης με νεότερες υποδομές. Οι λόγοι που η απόσυρση τους γίνεται με αργό ρυθμό είναι γιατί, όπως στο παιχνίδι τζένγκα πρέπει να βγάζουμε με προσοχή τα χαμηλά τουβλάκια, έτσι πρέπει να αφαιρούνται με προσοχή τα παλαιά συστήματα. Επιπλέον, πριν η διοίκηση λάβει την απόφαση απόσυρσης, θα πρέπει να έχει βεβαιωθεί ότι η νέα επιλογή είναι καλύτερη της υπάρχουσας λύσης, κάτι που δεν ισχύει σε κάθε περίπτωση.

Προ – Covid και Μετά – Covid
Τα δισεκατομμύρια δολάρια που διατίθενται από ιδιωτικά κεφάλαια κάθε χρόνο για την ενίσχυση του κλάδου των fintech, είχαν ξεκινήσει να ρέουν πριν από την έναρξη της πανδημίας. Ωστόσο, πριν ακόμα από την εμφάνιση των fintech, οι τράπεζες είχαν ξεκινήσει να επενδύουν στην ανάπτυξη ψηφιακών υπηρεσιών, αρχικά μέσω Internet και στη συνέχεια μέσω φορητών συσκευών, διαβλέποντας τη μείωση του λειτουργικού κόστους που θα είχαν, αλλά και την πρόσβαση σε ένα ευρύτερο κοινό πελατών.

Θα μπορούσαμε δηλαδή να πούμε ότι τα τμήματα πληροφορικής των τραπεζών με την ώθηση πρωτοπόρων εργαζομένων, διαμόρφωσαν ένα πρώιμο fintech προφίλ. Δυσκολεύονταν όμως να ταιριάξουν το street outlook με τη γραβάτα, το οποίο εκτός από θέμα νοοτροπίας, ήταν και θέμα των legacy συστημάτων που είχαν στα θεμέλια τους.

Από τη δεκαετία του 90 κιόλας, πράγματα γίνονταν, αλλού με πιο γρήγορους, αλλού με πιο αργούς ρυθμούς, αλλά χωρίς εκκωφαντικά γεγονότα. Ως αποτέλεσμα, η έκρηξη των νεοσύστατων επιχειρήσεων, οι οποίες εντάσσονται στη γενικότερη κατηγορία fintech, πήρε τη μορφή ενός Bing Bang, χωρίς κατ’ ουσία να είναι. Στα πρώτα εκείνα στάδια, θα μπορούσαμε να παρομοιάσουμε την κατάσταση με την εικόνα ενός χωριού, όπου έρχεται να παίξει ένα συγκρότημα τρίτης κατηγορίας και γίνεται τεράστιος σάλος.

Μετά το ξεκίνημα της πανδημίας, το μόνο βέβαιο είναι ότι οι ψηφιακές συναλλαγές απέκτησαν μεγαλύτερη βαρύτητα για επιχειρήσεις και κυρίως ιδιώτες. Οπότε, θεωρητικά τουλάχιστον, οι fintech θα έπρεπε να έχουν ένα ανταγωνιστικό πλεονέκτημα, γιατί δεν είχαν ούτε το βάρος των legacy συστημάτων, ούτε το βάρος της legacy νοοτροπίας.

Μέχρι στιγμής δεν έχουμε δει να συμβαίνει κάτι τέτοιο, καθώς όπως κατά καιρούς έχουν πει αρκετά τραπεζικά στελέχη, οι fintech που έχουν καταφέρει να γίνουν κερδοφόρες είναι μετρημένες στα δάχτυλα του ενός χεριού. Ένας λόγος ίσως είναι ότι η πανδημία λειτούργησε ως καταλύτης για παλιούς και νέους. Η κάθε πλευρά είχε απώλειες και οφέλη και προσαρμόστηκε με διαφορετικό τρόπο. Οι τράπεζες για παράδειγμα, επισπεύδουν το κλείσιμο καταστημάτων τους, ενώ οι fintech κυνηγούν τραπεζικές άδειες.

Σε αυτήν την ανακατωσούρα, οι τράπεζες χρειάζεται να μεριμνήσουν και για τα legacy συστήματα που έχουν στα θεμέλια τους και όπως λέει και ο τίτλος ενός άρθρου που δημοσιεύει η McKinsey να πετύχουν τη “Next – generation legacy modernization”. Είναι σημαντικό να παρατηρήσουμε ότι ο τίτλος δεν προδιαθέτει για την κατάργηση των legacy συστημάτων, αλλά για τον εκσυχρονισμό τους. Σε συνέντευξη που δημοσιεύτηκε στο τεύχος του περασμένου Ιουλίου του περιοδικού Digital Finance, η άποψη του Χάρη Μαργαρίτη, Group CΙΟ της Τράπεζας Πειραιώς, ταυτίζεται με την άποψη του συντάκτη του άρθρου της McKinsey, καθώς θεωρεί ότι ο μετασχηματισμός των core banking συστημάτων θα είναι μια πιο αργή διαδικασία στο συνολικό πλαίσιο του ψηφιακού μετασχηματισμού, η οποία θα μπορούσε να έχει ακόμα και βάθος δεκαετίας.

Οπότε, η εκτίμησή του είναι ότι ίσως και για μια δεκαετία από σήμερα, οι τράπεζες θα χρειαστεί να μεριμνούν διαρκώς για να διατηρούν τα legacy συστήματά τους, όχι μόνο λειτουργικά, αλλά και ευέλικτα. Ωστόσο, η μετάβαση αυτή δεν αναμένεται να γίνει με ένα άλμα, αλλά με μια σταδιακά εξελικτική πορεία, εκτός απροόπτου βέβαια, μιας και οι κβαντικοί υπολογιστές που τα τελευταία χρόνια έχουν βρεθεί στο προσκήνιο, ωθήσουν την τεχνολογία σε εξελικτικό άλμα. Σύμφωνα με τη μελέτη της McKinsey σε αυτή τη φάση οι τράπεζες εκσυγχρονίζουν τις υποδομές τους με βασικό στόχο τη μείωση της πολυπλοκότητας και επομένως την ταχύτερη υλοποίηση νέων έργων.

Στον πίνακα της McKinsey φαίνονται τα οφέλη από κάθε βήμα που γίνεται προς την κατεύθυνση του εκσυχρονισμού. Είναι εντυπωσιακό ότι αν γίνουν όλα τα βήματα, οι τράπεζες μπορούν να πετύχουν μέχρι 50% μικρότερους χρόνους σε υλοποίηση έργων και μέχρι 70% μείωση του κόστους λειτουργίας.

Ο χάρτης του βηματισμού
Η μελέτη της McKinsey βασίστηκε στην ανάλυση έργων ψηφιακού μετασχηματισμού 50 εταιρειών από την οποία προέκυψαν 6 βασικές αρχές που χρωμάτιζαν το σύνολο των πετυχημένων έργων.

Αποκέντρωση δεδομένων και κεντρική ευέλικτη πλατφόρμα. Στο παρελθόν, μέρος της στρατηγικής των τραπεζών ήταν η συγκέντρωση των δεδομένων σε κεντρικούς χώρους αποθήκευσης. Σε αυτήν τη φάση, οι τράπεζες μπορούν να είναι πιο ευέλικτες αν αφήσουν κάποια από τα δεδομένα τους στις παρούσες θέσεις τους και να εστιάσουν στη δημιουργία καλύτερων γεφυρών.

Περισσότερες αλλαγές σε συστήματα που είναι εκτός πυρήνα. Ο στόχος πλήρους κατάργησης των συστημάτων του πυρήνα είναι δύσκολος και θα απαιτήσει αρκετό χρόνο, καθώς θα πρέπει να επενδύσουν σε αυτήν την κατεύθυνση και οι κατασκευαστές. Οπότε, θα μπορούσε να είναι μια καλύτερη πρακτική, οι τράπεζες να εστιάσουν την ενέργεια τους στη διαμόρφωση των περιφερειακών συστημάτων και των microservices. Για παράδειγμα, μια τράπεζα θα μπορούσε να εκσυγχρονίσει το account management σύστημα αφαιρώντας από αυτό λειτουργίες σταδιακά. Μια τέτοια πολιτική έχει διπλό όφελος, γιατί βοηθάει τις τράπεζες να συντονίσουν το ψηφιακό τους μετασχηματισμό παράλληλα με τον επανασχεδιασμό των υπηρεσιών που προσφέρουν για να καλύψουν τις νέες απαιτήσεις των πελατών τους.

Πρωτεύουν οι αλλαγές για την εξυπηρέτηση πελατών
Ο ψηφιακός μετασχηματισμός των κεντρικών συστημάτων είναι ένα τεράστιο έργο, το οποίο θα μπορούσε να δημιουργήσει χάος στη δημιουργία προτεραιοτήτων και επομένως άσκοπη σπατάλη πόρων. Οπότε, ένας μπούσουλας για τη δημιουργία της λίστας προτεραιοτήτων θα μπορούσε να είναι το πλάνο ανάπτυξης υπηρεσιών που βελτιώνουν την εμπειρία των πελατών τους.

Πρώτα integration και μετά απλοποίηση
Στα περισσότερα έργα εκσυχρονισμού, ένα από τα λάθη που γίνονται είναι να επενδύεται σημαντικό ποσοστό των πόρων στην απλοποίηση των συστημάτων και των εφαρμογών. Ωστόσο, οι καλές πρακτικές από τράπεζες που έχουν πετυχημένα έργα, έχουν δείξει ότι το integration πρέπει να προηγείται της απλοποίησης. Μόνο αφού οι τράπεζες δημιουργήσουν τα κατάλληλα APIs μπορούν να διαπιστώσουν ευκολότερα ποιες εφαρμογές χρειάζεται να απλοποιηθούν.

Η σανίδα σωτηρίας του SaaS
Οι πετυχημένοι οργανισμοί έχουν μια καλή αίσθηση των λειτουργιών που μπορούν να συνδυάσουν για να δημιουργήσουν ανταγωνιστικό πλεονέκτημα. Για όλες τις υπόλοιπες λειτουργίες, το ΙΤ θα μπορούσε να μεταφέρει τα enterprise applications σε μια πλατφόρμα SaaS ή τουλάχιστον να αξιοποιήσει μια λύση PaaS. Με αυτόν τον τρόπο εξασφαλίζεται καλύτερη τυποποίηση των υπηρεσιών και διευκολύνεται η διαδικασία των upgrades. Για παράδειγμα, μια τράπεζα θα μπορούσε να μεταφέρει στο cloud όλη την πληροφορική υποδομή για τη διαχείριση του HR.

Παγκόσμιες πλατφόρμες, αλλά με τοπική ευελιξία
Οι περισσότερες διαθέσιμες πλατφόρμες έχουν πλέον παγκόσμια εμβέλεια. Ωστόσο, οι τράπεζες θα ήταν περισσότερο ωφελημένες αν επέλεγαν πλατφόρμες που έδιναν τη δυνατότητα να κάνουν ξεχωριστές διαμορφώσεις σε τοπικό επίπεδο. Μια τέτοια λύση θα μπορούσε να δώσει σημαντική ευελιξία σχεδόν σε όλους τους εμπορικούς τομείς μιας τράπεζας, διευκολύνοντας παράλληλα των εναρμονισμό με τα επιμέρους ρυθμιστικά πλαίσια.

Έξι αρχές που μπορούν να μειώσουν σημαντικά τα κόστη και την περιπλοκότητα στον εκσυγχρονισμό των legacy συστημάτων.

Supervisory Technologies: Το μεγαλο όπλο της EIOPA

Η EIOPA δίνει τεράστια σημασία στις τεχνολογίες επίβλεψης και θεωρεί το ρόλο τους -μαζί με αυτό του Fintech και του Cyber Underwriting- κυρίαρχο στην πορεία προς την ψηφιοποίηση της αγοράς ασφαλειών και την διαφύλαξη των συμφερόντων των ασφαλισμένων, με το Board of Directors να τους αφιερώνει ειδικό κεφάλαιο στην ετήσια αναφορά του οργανισμού. Η ασφαλιστική αγορά πάλι τις έχει ήδη αναγνωρίσει κωδικοποιώντας τες υπό τον όρο Suptech και αναρωτιέται για το ρόλο που θα παίξουν στην διαμόρφωση και παραπέρα εξέλιξη της αγοράς.
H Ana Teresa Moutinho της EIOPA απαντά σε αυτούς τους προβληματισμούς και ξεδιπλώνει τη στρατηγική της Ευρωπαϊκής Αρχής για το SupTech.

*Η παρακάτω συνέντευξη διεξήχθη στα Αγγλικά και παρουσιάζεται εδώ μεταφρασμένη. Η πρωτότυπη εκδοχή είναι στη διάθεση του κοινού.

Ποιες είναι οι κυριότερες προκλήσεις στην χρήση των νέων supervision technologies;

Η χρήση των τεχνολογιών suptech είναι ήδη μια πραγματικότητα για πολλές από τις αρμόδιες εθνικές αρχές, όπως και για την EIOPA. Οι ελεγκτικές αρχές χρησιμοποιούν την τεχνολογία (την λεγομένη «suptech»), για να ενισχύσουν τις εσωτερικές εποπτικές διαδικασίες διοίκησης, να διευκολύνουν την ψηφιακή αλληλεπίδραση με χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, αλλά και για να βελτιώσουν εποπτικές πρακτικές. Η εποπτική τεχνολογία μπορεί να βοηθήσει στην συλλογή δεδομένων και την ανάλυση τους, τόσο ποσοτικά όσο και ποιοτικά. Αυτό βοηθά στο να βελτιωθούν συνολικά οι εποπτικές πρακτικές και προωθεί την έγκαιρη αναγνώριση και κατανόηση των κινδύνων.

Κατά την άποψη μας υπάρχουν δύο κύριες προκλήσεις στην εφαρμογή της τεχνολογίας εποπτείας: η οργανωτική και η τεχνολογική. Μπορούμε για παράδειγμα να δούμε ότι οι αρχές που έχουν υλοποιήσει οργανωτικές αλλαγές, για να προετοιμάσουν το προσωπικό τους για το suptech, είναι πιο ανοιχτές και καλύτερα προσαρμοζόμενες στην εφαρμογή του suptech, από αυτές που δεν υιοθέτησαν καμία αλλαγή, όπως την προώθηση ενός καινοτόμου και δημιουργικού περιβάλλοντος και εκπαιδευτικά προγράμματα στον τομέα των νέων τεχνολογιών.

Από την τεχνολογική πλευρά, η πρόκληση είναι να αποφασιστεί σε ποιες τεχνολογίες και περιοχές εποπτείας να επενδύσουμε. Κατά τη λήψη αποφάσεων, τόσο οι αρμόδιες εθνικές αρχές όσο και η EIOPA πρέπει να λάβουν υπόψη την πολυπλοκότητα της τεχνολογίας, το επίπεδο ωριμότητας της και φυσικά το κόστος της. Οι αρχές πρέπει ακόμα να αλλάξουν την προσέγγιση τους στην ανάπτυξη. Αναφέρομαι εδώ στην σχεδιαστική λογική, με την οποία οι εποπτεύοντες εστιάζουν στην δημιουργία προϊόντων, υπηρεσιών, εμπειριών ή συστημάτων που «δουλεύουν» για τους χρήστες τους. Οι νέες τεχνολογίες θα χρησιμοποιηθούν από τους εποπτεύοντες και για αυτό είναι πολύ σημαντικό να προσδιοριστούν οι ανάγκες τους και να ληφθεί υπόψη ο τρόπος που αυτές οι νέες λύσεις θα χρησιμοποιούνται. Στα πλαίσια αυτής της φιλοσοφίας οι αρχές πρέπει να προωθήσουν την ανταλλαγή εμπειριών και ιδεών. Παρόλα αυτά πρέπει να αναγνωρίσουμε από την αρχή ότι δεν θα είναι όλες οι ιδέες πετυχημένες. Μια προσέγγιση βήμα-βήμα, που θα επιτρέπει την δοκιμή όλων των ιδεών σε ένα πρώιμο στάδιο, είναι σημαντική ώστε να προωθηθεί η καινοτομία και να διατηρηθούν υπό έλεγχο τα κόστη.

Έχουμε συμφωνήσει με τις αρμόδιες εθνικές αρχές να ενισχύσουμε την συνεργασία, σε τομείς όπως η χρήση των data στην αντιμετώπιση ρίσκων και προκλήσεων.

Η στρατηγική suptech της EIOPA αναφέρει την ανθρώπινη διάσταση στην ανάλυση της. Σε τι βαθμό περιμένετε αυτή να επιδράσει στον σχηματισμό αυτής της στρατηγικής στο μέλλον;

Η εποπτεία δεν θα πρέπει ποτέ να χάσει τον ανθρώπινη διάσταση της. Η εποπτεία του τομέα ασφαλίσεων είναι μια περίπλοκη διεργασία, στην οποία η κρίση του εποπτεύοντος είναι θεμελιώδης. Διαφορετικές οπτικές, εξαρτήσεις και διαφοροποιήσεις επηρεάζουν και –μαζί με ποιοτικές πτυχές- θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη σε κάθε ανάλυση. Γι’ αυτό και δεν θα ήταν συνετό να βασίζουμε συμπεράσματα μόνο σε αυτοματοποιημένες διαδικασίες, χωρίς να λάβουμε υπόψη μας την κρίση των ειδικών. Αυτό θα πρέπει να συνοδεύεται από την ευελιξία στη διαδικασία εποπτικής εξέτασης, ώστε να αντικατοπτρίζει το γεγονός ότι το περιβάλλον εξελίσσεται διαρκώς.

Η EIOPA βλέπει το SupTech σαν ένα κρίσιμο εργαλείο στην υπηρεσία των εποπτών. Οι ανάγκες τους, μαζί με τις διαθέσιμες τεχνολογίες, θα δώσουν τον τόνο των στρατηγικών του SupTech στο μέλλον. Αλλά είναι επίσης απαραίτητο να δουλέψουμε πάνω στη φιλοσοφία των εποπτών. Οι αγορές γίνονται όλο και πιο ψηφιακές και η καινοτομία είναι μέρος αυτής της διαδικασίας. Το SupTech δεν αφορά μόνο την υιοθέτηση και την αλλαγή των διαδικασιών εποπτείας, για να γίνουν πιο αποδοτικές, αλλά και τον έλεγχο ασφαλιστικών επιχειρήσεων με ψηφιακά επιχειρηματικά μοντέλα. Το προφίλ των εποπτών πρέπει να διευρυνθεί ενώ θα πρέπει να γίνονται και εκπαιδεύσεις σε διαφορετικούς τομείς. Το εύρος των γνώσεων πρέπει να αυξηθεί και να συμπεριλάβει ειδικούς από τους τομείς του ICT, τα data και την ψηφιοποίηση οι οποίοι θα μπορούν να συνεργάζονται με λογιστές, νομικούς και ασφαλιστές.

Πως βλέπετε να αλλάζει η χρήση του SupTech την επιχειρηματική στρατηγική και το ασφαλιστικό οικοσύστημα στο μέλλον; Πως θα περιγράφατε τις μέρες μετά την πλήρη εφαρμογή του SupTech;

Η πρόθεση πίσω από την εφαρμογή του SupTech δεν θα πρέπει να είναι η αλλαγή του ασφαλιστικού τομέα. Η εποπτεία χρειάζεται να προσαρμόζεται στις αλλαγές του επιχειρηματικού τοπίου. Ο κύριος στόχος της εποπτείας είναι η προστασία των ασφαλισμένων και των δικαιούχων. Ένα κοινό επίπεδο προστασίας θα πρέπει να παρέχεται σε ασφαλισμένους και δικαιούχους στα διαφορετικά κράτη –μέλη, άσχετα από το που έχουν έδρα τα κεντρικά γραφεία των ασφαλιστικών επιχειρήσεων, του επιχειρησιακού τους μοντέλου ή του μοντέλου του δικτύου διανομής τους. Οι ελεγκτές θα πρέπει ακόμα να προωθούν την ασφάλεια και την βιωσιμότητα των ασφαλιστικών επιχειρήσεων, εστιάζοντας στους κινδύνους που αντιμετωπίζουν ή μπορεί να αντιμετωπίσουν στο μέλλον.

Οι νέες τεχνολογίες ανοίγουν τον δρόμο για νέα επιχειρηματικά μοντέλα και οι εποπτεύοντες πρέπει να συνεχίζουν το έργο τους, ώστε να διασφαλίζουν ότι οι στόχοι τους επιτυγχάνονται. Σε αυτή την προσπάθεια μπορούν να χρησιμοποιούν και νέες τεχνολογίες. Αυτές θα δημιουργήσουν καινοτόμες και αποτελεσματικές εποπτικές λύσεις, που θα υποστηρίζουν ένα αποτελεσματικότερο, ευέλικτο και με καλύτερη απόκριση σύστημα εποπτείας. Ωστόσο, στην πραγματικότητα μπορούμε να δούμε παραδείγματα τεχνολογικών εξελίξεων που υποστηρίζουν τις ασφαλιστικές επιχειρήσεις με τρόπο που θα επηρεάσει το πως θα εξελιχθεί η εποπτεία στο μέλλον, αν χρησιμοποιούνται ευρέως. Για παράδειγμα, το blockchain επιτρέπει την αδιάβλητη τήρηση αρχείων και επεξεργασία συναλλαγών μέσω peer to peer ανταλλαγής ψηφιακών δεδομένων, που ενημερώνονται και συγχρονίζονται διαρκώς.

Η εγγενής εμπιστοσύνη και διαφάνεια τους θα μπορούσε να διευκολύνει την καθιέρωση συνεργειών ανάμεσα στις ασφαλιστικές επιχειρήσεις και τους σχετικούς εποπτικούς μηχανισμούς. Οι εποπτικοί οργανισμοί θα μπορούσαν να παίρνουν άδεια πρόσβασης στις βάσεις δεδομένων των επιχειρήσεων, σε πραγματικό χρόνο, αποκτώντας έτσι μια σύγχρονη και ενιαία άποψη των βασικών πληροφοριών, που σχετίζονται με τον έλεγχο της ασφαλιστικής αγοράς. Επιπρόσθετα, το blockchain θα έδινε την δυνατότητα για πιο λεπτομερείς και ακριβείς αναλύσεις προβλέψεων στους επόπτες, ώστε να αναλαμβάνουν αποτελεσματικότερη εποπτεία των κινδύνων αλλά και των ελέγχων συμμόρφωσης. Έχουμε ήδη εκδώσει ένα discussion paper πάνω στην τεχνολογία blockchain και τα έξυπνα συμβόλαια στην ασφάλιση και αναμένουμε τις περαιτέρω εξελίξεις στον τομέα.

Τι επίδραση θα έχει το Suptech στα λειτουργικά κόστη των ασφαλιστικών επιχειρήσεων; Θα δημιουργήσει θέματα βιωσιμότητας για τις μικρότερες από αυτές;

Οι suptech θα πρέπει να δημιουργήσουν καινοτόμες και αποτελεσματικές εποπτικές λύσεις, που θα υποστηρίξουν ένα πιο αποτελεσματικό, ευέλικτο και άμεσα ανταποκρινόμενο σύστημα εποπτείας. Μια ανάλυση κόστους-οφέλους για κάθε ενδιαφερόμενο μέλος, θα πρέπει να διενεργείται στην ανάπτυξη κάθε suptech λύσης. Αυτό θα περιλαμβάνει και το αντίκτυπο που θα έχει στην EIOPA, τις αρμόδιες εθνικές αρχές και τους παίκτες της αγοράς. Λύσεις που θα γεννούν ζητήματα βιωσιμότητας για τους μικρότερους της αγοράς, δεν θα πρέπει να ακολουθούνται χωρίς εναλλακτικές που θα λαμβάνουν πλήρως υπόψιν τους την αρχή της αναλογικότητας με τα μεγέθη των εταιρειών. Ο στόχος επίσης θα πρέπει να είναι να μειώσουμε τα κόστη συμμόρφωσης για την αγορά.
Αυτός είναι επίσης ο λόγος για τον οποίο η περιπλοκότητα και η ωριμότητα κάθε νέας τεχνολογίας είναι παράγοντες, που πρέπει να λαμβάνονται υπόψη μαζί με το κόστος.

Ποια καθημερινά προβλήματα θα «λύσει» το SupTech στον τελικό χρήστη τους;

Η EIOPA έχει στρατηγική προτεραιότητα να βελτιώσει την αποδοτικότητα και την αποτελεσματικότητα της διαδικασίας της εποπτείας, μέσα από την συνεχή βελτίωση της επιχειρηματικής ευφυίας. Για παράδειγμα ενισχύουμε το αναλυτικό πλαίσιο, τις αναφορές κινδύνων και την έκδοση στατιστικών, εκμεταλλευόμενοι τις νέες τεχνολογικές εξελίξεις και τις ευκαιρίες που αυτές προσφέρουν. Κάποιες από τις βασικές χρήσεις του SupTech είναι για παράδειγμα η αυτοματοποίηση και ο εξορθολογισμός των διοικητικών και επιχειρησιακών διαδικασιών (συμπεριλαμβανομένης και της αλληλεπίδρασης με τις εταιρείες), ψηφιοποιώντας δεδομένα και εργαλεία, βελτιώνοντας την ανάλυση δεδομένων και ενισχύοντας την οπτικοποίηση δεδομένων.
Η συζήτηση αυτή τη στιγμή σε Ευρωπαϊκό επίπεδο περιλαμβάνει για παράδειγμα την αντιμετώπιση των προβλημάτων των αντιγραφών και των αντιφάσεων στο πλαίσιο του reporting του οικονομικού συστήματος. Στην EIOPA πιστεύουμε ότι είναι ανάγκη να βελτιώνουμε συνεχώς την συλλογή δεδομένων. Στον τομέα του prudential reporting , έχουν γίνει σημαντικά βήματα με την χρήση ταξινόμησης XBLR, τόσο για συντάξεις όσο και για ασφαλίσεις, στην ανάλυση δεδομένων για εσωτερική χρήση και την ανάπτυξη αναφορών για τις αρμόδιες εθνικές αρχές, με την χρήση της βάσης δεδομένων της EIOPA. H παρακολούθηση της αγοράς από τις επιχειρήσεις, με μη παραδοσιακούς τρόπους συλλογής πληροφοριών, για retail προϊόντα είναι κάτι που ακόμα εξερευνούμε.

Αυτή τη στιγμή η βελτίωση των data analytics στην εποπτεία της λειτουργίας των επιχειρήσεων, τόσο στα ταμεία ασφάλισης όσο και συντάξεων είναι ήδη πραγματικότητα. Τα διαθέσιμα δεδομένα χρησιμοποιούνται στη μεγαλύτερη δυνατή έκταση τους για risk assessment, ανάλυση συγκεκριμένων τομέων, αναγνώριση δεικτών έγκαιρης προειδοποίησης, αναλύσεις προγνώσεων κλπ.

Στην στρατηγική SupTech της EIOPA αναφέρονται και ασυνέπειες ανάμεσα στα Ευρωπαϊκά και τα εθνικά μητρώα. Είναι πρόβλημα αυτό και αν ναι, πως σκοπεύετε να το αντιμετωπίσετε;

Ναι, η EIOPA έχει εντοπίσει μερικές ασυνέπειες ανάμεσα στα Ευρωπαϊκά και εθνικά μητρώα. Αυτό συμβαίνει γιατί τα εθνικά μητρώα των ασφαλιστικών επιχειρήσεων δεν είναι συγχρονισμένα και είναι ανεξάρτητα από το δικό μας αρχείο, της EIOPA. Γι’ αυτό η συνέπεια τους εξαρτάται από «δια χειρός» παρεμβάσεις, που ενέχουν τόσο προβλήματα χρόνου, όσο και ανθρώπινου λάθους. Πολλά συμβάντα μπορούν να ενεργοποιήσουν την επικαιροποίηση του αρχείου, όπως για παράδειγμα διασυνοριακές ειδοποιήσεις, νέες εξουσιοδοτήσεις, συγχωνεύσεις, εξαγορές, ανακλήσεις αδειών ή μεταφορές χαρτοφυλακίων. Οι υπάρχουσες διαδικασίες υποβολής των πληροφοριών αυτών στην EIOPA ή η διασυνοριακή διεκπεραίωση των σχετικών στοιχείων δεν είναι ιδανική και αυτό επηρεάζει την ποιότητα των δεδομένων.

Η EIOPA ακολουθεί την πρέπουσα διαδικασία ανάλυσης για να βρει την καλύτερη λύση και να βελτιώσει την κατάσταση. Την ίδια στιγμή διευκολύνουμε την διασυνοριακή ανταλλαγή ειδοποιήσεων ανάμεσα στις εθνικές αρχές και την EIOPA. Πιο συγκεκριμένα αναπτύσσουμε ένα εργαλείο IT, που θα επιτρέπει καλύτερη προσαρμογή στα διαφορετικά συστήματα της κάθε αρμόδιας εθνικής αρχής. Η τελική απόφαση σχετικά με το αρχείο της EIOPA δεν έχει ληφθεί ακόμα, αλλά μπορούμε να πούμε ότι κάποιες από τις λύσεις που αναλύσαμε ήταν αρκετά περίπλοκες και πιθανότατα παράλογες σε όρους αναλογίας κόστους –οφέλους για τους εθνικούς επόπτες, ειδικά τους μικρότερους. Λαμβάνοντας την τελική απόφαση το Board of Supervisors της EIOPA, θα λάβει υπόψη την περιπλοκότητα, την ωριμότητα και το κόστος των διαφορετικών επιλογών. Σχεδιάζουμε να βελτιώσουμε το αρχείο κατά το 2022.

Πως θα βοηθήσετε τις αρμόδιες εθνικές αρχές στην εφαρμογή της SupTech στρατηγικής;

Η EIOPA θα δουλέψει από πολλές διαφορετικές πλευρές. Θα προωθήσουμε την ανταλλαγή γνώσης και εμπειριών. Για παράδειγμα θα διοργανώσουμε αρκετά forum, όπου σχετικά project που έχουν αναπτυχθεί από αρμόδιες εθνικές αρχές και είναι χρήσιμα στην επίλυση συγκεκριμένων ζητημάτων εποπτείας, θα εντοπίζονται και θα κοινοποιούνται. Ακόμα, θα υποστηρίξουμε την εκπαίδευση εποπτών σε διαφορετικούς τομείς των νέων τεχνολογιών. Η EIOPA κάνει ορθή χρήση των τεχνολογιών IT σε τομείς όπως το data collection, με την χρήση μιας κεντρικά ελεγχόμενης ταξινόμησης XBRL, για ασφάλειες και συντάξεις. Η τεχνολογία επίσης χρησιμοποιείται στην ανάλυση δεδομένων για εσωτερική χρήση και την ανάπτυξη αναφορών για τις αρμόδιες εθνικές αρχές, με την βάση δεδομένων της EIOPA. Η EIOPA έχει ακόμα αναπτύξει ένα εργαλείο που θα υποστηρίζει τους επόπτες στην αξιολόγηση της επάρκειας των τεχνικών εφοδίων των εταιρειών, στον τομέα της ασφάλισης οχημάτων χρησιμοποιώντας το εργαλείο της περιοδικότητας και προόδου των απαιτήσεων για αποζημίωση και άλλες διαθέσιμες πληροφορίες. Είμαστε ακόμα στη φάση της ενεργοποίησης του project «Business Intelligence 2.0», το οποίο θα αξιολογήσει την αποτελεσματικότητα και νέα εργαλεία data, για διαφορετικές χρήσεις μέσα στην EIOPA. Αυτό θα συμπεριλάβει τις εκτιμήσεις για το πως θα βελτιωθεί η προστιθέμενη αξία που η EIOPA προσφέρει στην αρμόδιες εθνικές αρχές, σε όρους data quality και data analysis.

Μακροπρόθεσμα είμαστε σε πορεία προς έναν ασφαλιστικό τομέα που θα κυριαρχείται από την τεχνητή νοημοσύνη;

Η παρουσία των data analytics στον κλάδο δεν αποτελεί έκπληξη. Η πανδημία του Covid-19 επιτάχυνε επιπλέον την υιοθέτηση της τεχνητής νοημοσύνης, συμπεριλαμβάνοντας και τον χώρο των ασφαλειών. Το 2019 η EIOPA εξέδωσε μια θεματική αναφορά, πάνω στη χρήση των Big Data Analytics, ειδικά από ασφαλιστικές επιχειρήσεις ή μεσάζοντες τους. Διαπιστώσαμε ότι εργαλεία Big Data Analytics, όπως AI ή machine learning, ήταν ήδη σε χρήση στο 31% των επιχειρήσεων, ενώ σε άλλο ένα 24% ήταν σε στάδιο proof of concept.

Συστήματα ΑΙ χρησιμοποιούνται από ασφαλιστικές επιχειρήσεις σε όλα τα στάδια του ασφαλιστικού value chain. Χρησιμοποιούνται όλο και περισσότερο στον κλάδο ασφαλειών για την επεξεργασία νέων και παλιότερων datasets, για τον υπολογισμό κινδύνου, τον υπολογισμό τιμών των ασφαλιστικών προϊόντων ή για να συγκροτηθούν στοχευμένες καμπάνιες marketing και cross sales ασφαλιστικών προϊόντων. Τα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης χρησιμοποιούνται ακόμα όλο και περισσότερο για την γρηγορότερη επεξεργασία απαιτήσεων και την αποτελεσματικότερη καταπολέμηση της απάτης.

Τα οφέλη που προκύπτουν από την χρήση της τεχνητής νοημοσύνης στους τομείς της πρόβλεψης, της ακρίβειας, της αυτοματοποίησης, του σχεδιασμού νέων προϊόντων και υπηρεσιών και της μείωσης κόστους είναι αξιοσημείωτα, οπότε η περαιτέρω αύξηση στη χρήση συστημάτων ΑΙ είναι αναμενόμενη. Παρόλα αυτά αυξανόμενες είναι και οι ανησυχίες για την επίδραση της εντατικής υιοθέτησης της τεχνητής νοημοσύνης στην οικονομική συμπερίληψη ομάδων, προστατευόμενων τάξεων, ευάλωτων καταναλωτών ή στην κοινωνία μας στο σύνολο της. Κάποιοι από αυτούς τους κινδύνους δεν είναι καινούργιοι, αλλά η σημασία τους μεγενθύνεται στο πλαίσιο των big data analytics. Ειδικά όταν εμπλέκονται ζητήματα ηθικής, δίκαιης χρήσης δεδομένων, αλλά και της προσβασιμότητας και διαφάνειας στα δεδομένα των αποκαλούμενων “black-box artificial intelligence systems”. Γιαυτό και η διευθέτηση ζητημάτων ψηφιακής ηθικής στον ασφαλιστικό κλάδο είναι απαραίτητη διαδικασία.

Η λειτουργία της ασφαλιστικής αγοράς έχει σημαντικές επιπτώσεις στην οικονομία, αλλά και την ευημερία της ευρύτερης κοινωνίας και μπορεί να έχει θετικές και αρνητικές επιδράσεις, σε όρους κοινωνικής ένταξης, ζωής, υγείας και ασφάλισης. Η EIOPA, για να υποστηρίξει την προετοιμασία της αγοράς για αυτές τις εξελίξεις, έχει συγκαλέσει ένα συμβουλευτικό Expert Group πάνω στα Digital Ethics. Αυτό επιτρέπει σε ένα μεγάλο μέρος των ενδιαφερομένων μερών να δουλεύουν όλοι μαζί στον εντοπισμό του οφέλους, αλλά και των κινδύνων, από την αυξανόμενη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης στις ασφάλειες, συμπεριλαμβανομένων και των πιθανών περιορισμών που αυτή μπορεί να χρειαστεί. Το Expert Group των Digital Ethics ανέπτυξε έξι αρχές διακυβέρνησης, για να προωθήσει μια ηθική και αξιόπιστη τεχνητή νοημοσύνη στον Ευρωπαϊκό κλάδο ασφαλίσεων. Αυτές οι υψηλού επιπέδου αρχές, που εκδόθηκαν πρόσφατα, συνοδεύονται από πρόσθετη καθοδήγηση για τις ασφαλιστικές επιχειρήσεις, για το πως να τις εφαρμόσουν στην πράξη, μέσα στον κύκλο ζωής των συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης.

Οι αγορές περιμένουν τη «μεγάλη κυβερνοεπίθεση»

Η αφύπνιση ήρθε με το σοκ του 2016, όταν hackers χτύπησαν την Κεντρική Τράπεζα του Μπαγκλαντές και προσπάθησαν, μέσα από κενά ασφαλείας στο σύστημα SWIFT, να κλέψουν ένα δισεκατομμύριο δολάρια, για να προκαλέσουν τελικά ζημιά 101 εκατομμυρίων δολαρίων.

Σήμερα οι κυβερνοεπιθέσεις που θα προκαλέσουν μικρό ή μεγαλύτερο χάος στο παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα έχουν αναβαθμιστεί από «ενδεχόμενες» σε «αναμενόμενες», με την Κριστίν Λαγκάρντ να προειδοποιεί ήδη από το Φερβουάριο του 2020 από την θέση της προέδρου της Ευρωπαϊκής Κεντρική Τράπεζας και το Financial Stability Board να την επιβεβαιώνει τον Απρίλιο του 2020, υπογραμμίζοντας το τεράστιο κόστος που θα έχουν αν επιτύχουν για την παγκόσμια οικονομία. Σύμφωνα με πρόσφατη ανάλυση του ΔΝΤ, οι συνθήκες κυβερνοασφάλειας για την «τέλεια καταιγίδα» είναι όλες παρούσες και εμφανείς καθημερινά σε όλους μας. Από την μία το παγκόσμιο οικονομικό σύστημα αλλάζει με έναν χωρίς ιστορικό προηγούμενο ρυθμό. Η πανδημία επιταχύνει εκθετικά αυτό τον ρυθμό και όλα τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα εκμοντερνίζουν τις ηλεκτρονικές πληρωμές, ανοίγουν διάπλατα τα κανάλια ηλεκτρονικών συναλλαγών και κολυμπούν στα άγνωστα νερά των ψηφιακών νομισμάτων. Από την άλλη, οι «κακοί» έχουν ένα ολοκαίνουργιο ψηφιακό οπλοστάσιο που τους προσφέρει εκτός από νέα εργαλεία και πρόσβαση σε μια ολόφρεσκια παλέτα από στόχους.

Έτσι, το καστ της «τέλειας καταιγίδας» εμπλουτίζεται με νέους «χαρακτήρες». Πέρα από τον κλασσικό «κλέφτη» που προσπαθεί να αποκομίσει οικονομικά οφέλη κλέβοντας data και πιστώσεις, -όπως το γκρουπ Carbanak που χτύπησε οικονομικούς οργανισμούς με λεία μεγαλύτερη του ενός δις δολάρια από το 2013 ως το 2018- την ευκαιρία αρπάζουν ανεξάρτητοι κυβερνοτρομοκράτες ή κρατικά ελεγχόμενοι hackers, που θέλουν να δυσφημίσουν ή να «γονατίσουν» λειτουργικά οικονομικούς οργανισμούς για ιδεολογικούς όσο και οικονομικούς λόγους, όπως οι hackers υπό τον κυβερνητικό έλεγχο της Βόρειας Κορέας που έχουν κλέψει περίπου 2 δις δολάρια από 38 χώρες τα τελευταία πέντε χρόνια. Το μυστικό της επιτυχίας τους κατά την ανάλυση του ΔΝΤ είναι η ίδια η συγκυρία. Η ταχύτητα του ψηφιακού μετασχηματισμού έχει αφήσει μεγάλα κενά ανάμεσα στους ρόλους των εμπλεκομένων στην κυβερνοασφάλεια των συστημάτων. Οι τράπεζες περιμένουν τις εταιρείες τεχνολογίας να το καλύψουν και αυτές τις τράπεζες, τα κράτη τρέχουν πίσω από τα γεγονότα σε ένα διεθνές κλίμα δυσπιστίας ανάμεσα τους και οι αγορές συνειδητοποιούν την πραγματική ανάγκη για κυβερνοασφάλεια αφού «χτυπηθούν».

Σε αυτό το σκηνικό, το Carnegie Endowment for International Peace δημοσίευσε τον Νοέμβριο του 2020 την αναφορά με τίτλο «International Strategy to Better Protect the Global Financial System against Cyber Threats» στην οποία καταδεικνύει τους τέσσερις βασικούς πυλώνες στους οποίους θα πρέπει να βασιστεί η στρατηγική κυβερνοασφάλειας που θα διαφυλάξει τον χρηματοπιστωτικό τομέα από το χάος. Πρώτος: η δημιουργία μεγαλύτερης διαφάνειας γύρω από τους ρόλους και τις ευθύνες που απαιτούνται. Δεύτερος: η συνειδητοποίηση της ανάγκης για άμεση διεθνή συνεργασία με συντονισμό από διεθνείς οργανισμούς όπως το ΔΝΤ κ.α.. Τρίτος: η μείωση τoυ κατακερματισμού διαδικασιών και κέντρων πληροφοριών ώστε να δημιουργηθεί ένας κοινός χώρος όπου θα χειριστούν το πρόβλημα από κοινού. Τέταρτος: Η συνειδητοποίηση ότι η προστασία του διεθνούς οικονομικού συστήματος μπορεί να αποτελέσει μοντέλο προστασίας και άλλων τμημάτων της κοινωνίας.

Χρίστος Τόπακας: Χρειάζεται η βοήθεια και των πελατών για την προστασία των ηλεκτρονικών συναλλαγών

It takes two to tango στην προστασία από τις ηλεκτρονικές απάτες, γι’αυτό η συνεργασία τραπεζών με τους πελάτες είναι αναγκαία. Στη συνέντευξη που παραχώρησε στο περιοδικό μας, ο κ. Τόπακας της Τράπεζας Πειραιώς υποστηρίζει ότι οι καταναλωτές είναι αρκετά ευάλωτοι στην ηλεκτρονική απάτη, καθώς υπάρχει μια έλλειψη εκπαίδευσης του κοινού στο πώς μπορούν να προστατευτούν από τους κυβερνοεγκληματίες.

Παρά τα συστήματα ασφαλείας και τα σχετικά νομοθετικά πλαίσια που υπάρχουν τόσο σε Ελλάδα όσο και σε Ευρώπη, κατά τη διάρκεια του lockdown και της πανδημίας, οι ηλεκτρονικές απάτες αυξήθηκαν κατακόρυφα αφού οι καταναλωτές στράφηκαν προς τις ψηφιακές αγορές, χρησιμοποιώντας κατά κόρον κάρτες και e-banking για την ολοκλήρωση των συναλλαγών τους.

Από τις πιο κοινές και συχνές περιπτώσεις απάτης είναι τα SMS ή e-mail phishing, τα οποία έχουν εξειδικευθεί σε μεγάλο βαθμό, και πλέον αποστέλλονται και από τη χώρα μας, κάνοντας ακόμα πιο δύσκολο και δυσδιάκριτο να καταλάβει κάποιος αν ένα μήνυμα είναι απάτη ή όχι. Υπάρχουν τρόποι για να προστατευτεί τόσο το τραπεζικό σύστημα όσο και οι πελάτες του; Ο Χρίστος Τόπακας υποστηρίζει ότι με λίγο παραπάνω awareness, και με τις συντονισμένες προσπάθειες τραπεζών και Δίωξης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος τα πράγματα μπορούν να εξομαλυνθούν.

Κύριε Τόπακα, θέλω να μου πείτε πως αξιολογείτε τα συστήματα των τραπεζών σχετικά με την προστασία από τις απάτες στις ηλεκτρονικές συναλλαγές, ποιες είναι οι προκλήσεις και ποιες είναι οι αλλαγές που πρέπει να γίνουν.

Το θέμα του cybersecurity έχει ευρεία έννοια όπως το ζούμε όλοι, και αν κάνουμε focus σε αυτό που λέμε «ψηφιακές πληρωμές», οι κίνδυνοι είναι πάρα πολλοί. Είναι όπως λέμε «στους δύο τρίτος δε χωρεί», όπου ο fraudster προσπαθεί να μπει ανάμεσα σε αυτόν που πάει να εκτελέσει μια συναλλαγή ή να εκτελέσει το transaction σου ενώ εσύ δεν ξέρεις ότι ο απέναντι δεν είναι ο σωστός άνθρωπος. Εκεί στηρίζεται η λογική και θα την εξηγήσουμε πολύ απλά και γρήγορα για να απαντήσω αμέσως στο ερώτημα στο τι κάνουν οι τράπεζες.

Οι τράπεζες ευτυχώς ή δυστυχώς έχουν ένα πολύ στενό και περιορισμένο κανονιστικό πλαίσιο, έχουν μπει αρχές, ειδικά με την PSD2 οδηγία η οποία υλοποιήθηκε από όλους. Επιπλέον οι τράπεζες είναι κοντά στο 99% στην υλοποίηση αυτού του περιβόητου SCA, δηλαδή το strong customer authentication. Mε αυτό αναγκάζονται πλέον οι τράπεζες και οι έμποροι να δημιουργήσουν ένα σωστό και ασφαλές περιβάλλον χωρίς να είναι όμως αργό, αλλά ευέλικτο και ευπροσάρμοστο, δυνατό και ισχυρό. Με την υλοποίησή του μειώθηκαν όχι μόνο οι απάτες αλλά και τα ποσά που «έκλεβαν» οι fraudsters. Δυστυχώς, πριν το SCA, τα ποσά τα οποία υπεξαιρούνταν ήταν τεράστια – μιλάμε για αρκετά εκατομμύρια ευρώ – και με αυτό το μέτρο υπήρξε φως. Άρα οι τράπεζες λόγω του κανονιστικού πλαισίου είναι υποχρεωμένες να ακολουθήσουν τους τρόπους διασφάλισης των συναλλαγών.

Και πράγματι αυτοί οι τρόποι δούλεψαν. Στην ουσία αυτό που προστέθηκε είναι ένα επιπλέον βήμα στην ηλεκτρονική συναλλαγή, η φάση που γίνεται το redirection. Σε συναλλαγές όπου ο έμπορος δεν είναι πελάτης της τράπεζας, όταν το σύστημα ζητήσει τα στοιχεία του μέσω της ηλεκτρονικής τραπεζικής, πρέπει να γίνει το authentication. Σε αυτό αντιμετωπίσαμε ποικίλες συμπεριφορές. Αρκετοί μπήκαν και προχώρησαν κανονικά τη διαδικασία, ωστόσο υπήρξαν κι αυτοί που έχοντας υπόψη τους τις προτροπές που έχουν ακούσει να μη βάζουν τα credentials της ηλεκτρονικής τραπεζικής τους αλλού λειτούργησαν με καχυποψία και δισταγμό, ενώ υπήρχαν κι αυτοί οι οποίοι διέκοπταν την συναλλαγή καθώς θεωρούσαν ότι υποκλέπτονται οι κωδικοί τους.Έγιναν πράγματι πολλές κινήσεις, αλλά ο κόσμος μάς παίρνει τηλέφωνο και ρωτά: «να μπω εκεί κύριε Τόπακα, να μην μπω;» ή «γιατί κάποιες φορές ζητάει τα στοιχεία του e-banking και κάποιες άλλες όχι;». Αυτά είναι διάφορα πράγματα τα οποία ακούμε. Υπάρχει φυσικά και η άλλη πλευρά που λέει «ό,τι θέλει ας είναι, εγώ θα βάλω τα στοιχεία και θα ολοκληρώσω τη συναλλαγή».Aυτά είναι διάφορα πράγματα τα οποία ακούμε. Υπάρχει και η άλλη πλευρά που λέει «ό,τι θέλει ας είναι, εγώ θα βάλω τα στοιχεία και ας προχωρήσω». Απαντώ λοιπόν και στις δύο πλευρές ότι οι τράπεζες κάνουν τα αναγκαία βήματα γιατί είναι το πλαίσιο το κανονιστικό που τα επιβάλει.

Κατά πόσο ο ανθρώπινος παράγοντας παίζει ρόλο στην ασφάλεια και ποιο είναι το μέγεθος της ευθύνης των καταναλωτών;

Όπως είπα στην αρχή είναι δύο τα μέλη μιας συναλλαγής. Δυστυχώς αυτό που παρατηρούμε από τα συμβάντα που έχουμε υπόψη μας – όχι μόνο στην Τράπεζα Πειραιώς που εκπροσωπώ αλλά και σε όλες τις ευρωπαϊκές τράπεζες – είναι ότι ο χρήστης δεν έχει εκπαιδευτεί στο να προστατεύει τον εαυτό του.

Το λεγόμενο phishing καλά κρατεί. Γι’ αυτό είπα ότι πρέπει και το άλλο μέλος να μάθει πως να διαχειρίζεται τα ηλεκτρονικά του στοιχεία. ο ηλεκτρονικό vault του είναι η τράπεζα, μη δίνει τα κλειδιά ευκόλως.

Με την πανδημία έγιναν έργα πολύ εσπευσμένα – μιλάμε για πλάνα πέντε χρόνων που υλοποιήθηκαν μέσα σε ένα μήνα. Αν το δείτε με το gov.gr, έχουν γίνει τεράστια βήματα τα οποία δεν θα γίνονταν σε τριάντα χρόνια αλλά έπρεπε να γίνουν. Με αυτό το σκεπτικό και επειδή είμαστε όλοι με το κινητό στο χέρι, ή το tablet ή το iPad μας, και επειδή απαντάμε σε οτιδήποτε μέσω social media, πρέπει να μάθουμε να αναγνωρίζουμε με ποιον συνομιλούμε. Κατ’ αρχάς πρέπει να είμαστε προσεκτικοί με τα SMS που περιέχουν links – τα phishing SMS είναι η πρώτη μεγαλύτερη απάτη που πργματοποιείται την τρέχουσα περίοδο στην Ευρώπη.

Με το SMS είναι δύσκολο να καταλάβεις ποιος είναι ο αποστολέας γιατί δεν έχεις το full URL να δεις το pattern πάνω του και να καταλάβεις ότι δεν είναι η Πειραιώς, η Alpha Bank ή η Εθνική ή η Eurobank. Επειδή είμαστε εθισμένοι στα κινητά η εμπειρία λέει το εξής, ότι όταν έρχεται στο κινητό μου SMS πατάω αυτόματα το link. Η τράπεζα λέει ότι «εμείς δε θα σας ζητήσουμε τα credentials της ηλεκτρονικής τραπεζικής και ότι όλες οι επικοινωνίες γίνονται μέσω των επίσημων ιστοσελίδων και mobile applications».

Όμως εμείς σαν χρήστες είτε επειδή το ξεχνάμε είτε επειδή είμαστε πλέον με το δάχτυλο στη σκανδάλη, δηλαδή να απαντήσουμε στα SMS, στα posts των social media, πατάμε το link που είναι μεγάλο σφάλμα.. Έρχεται μετά το SCA και στη συναλλαγή σου φτάνεις σε ένα σημείο να σου κάνει το customer authentication. Σου βγάζει pop-up, δηλαδή redirection το οποίο σε πάει για να γίνει το strong customer authentication. Είναι όπως το taxisnet που σου λέει «με ποιο τρόπο θα μπεις; Με την ηλεκτρονική τραπεζική μου» και βάζω τα credential μου και με πάει στο taxisnet. Αυτό έχει γίνει και από την άλλη πλευρά. Πιστεύω ακράδαντα πως λείπει η ενημέρωση και ότι ο χρήστης που πραγματοποιεί ηλεκτρονικές συναλλαγές πρέπει να γνωρίζει ότι δεν απαντάμε σε μηνύματα που ζητούν τα credential μας. Και η τράπεζα σίγουρα δεν θα τα ζητήσει.

Άρα οι τράπεζες μπορούν να παίξουν το ρόλο του να ενημερώσουν τους καταναλωτές, για το πως πρέπει να κινηθούν; Τι περιθώρια υπάρχουν σε αυτό;

Στην Ελληνική Ένωση Τραπεζών (ΕΕΤ) υπάρχει μια ειδική επιτροπή που συνεδριάζει τακτικά, με στόχο την προστασία των καταναλωτών και τη βελτίωση της ασφάλειας των ηλεκτρονικών συναλλαγών. Και γι’ αυτό το λόγο συμμετέχουν στελέχη της Τράπεζας της Ελλάδος και της Δίωξης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος. Εκτιμώ ότι γίνεται καλή και αποτελεσματική δουλειά, καθώς ως εκπρόσωπος της ΕΕΤ στη Europol όπου υπάρχει το European Cyber Threat Center και στο Cybersecurity Working Group του European Banking Federation, έχω εικόνα πως λειτουργούν τα πράγματα στο εξωτερικό και πιστεύω ότι είμαστε σε πολύ καλό επίπεδο. Φυσικά η δυναμική είναι μεταβαλλόμενη και γίνεται συνεχής προσπάθεια βελτίωσης των μέτρων προστασίας. Το awareness είναι το σημαντικότερο σημείο αναφοράς. Μέσω της συνεργασίας της Ένωσης Τραπεζών, της Δίωξης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος και της Europol πραγματοποιούνται συνεχής καμπάνιες ενημέρωσης. Παράλληλα, κάθε τράπεζα ξεχωριστά ενημερώνει τους πελάτες της μέσω των επίσημων ιστοσελίδων και social media λογαριασμών.Αν ένας πελάτης πέσει θύμα απάτης υπάρχει άμεση αντίδραση από την τράπεζα, είτε γιατί θα ενεργοποιηθούν τα anti-fraud συστήματα είτε γιατί θα ενημερωθεί από το χρήστη, γιατί καμιά φορά ο χρήστης το αντιλαμβάνεται σχεδόν αμέσως μετά την εκτέλεση της συναλλαγής. Δυστυχώς τέτοιες υποθέσεις είναι αρκετές και δύσκολες, γι’ αυτό χρειάζεται πολύ μεγάλη προσοχή.

Για παράδειγμα, δεν μπορεί να επικοινωνεί κάποιος τηλεφωνικά για να αγοράσει φυτοφάρμακα και να δίνεις τα credential σου, χωρίς δεύτερη σκέψη, ώστε να καταθέσει στο λογαριασμό σου €17.000. Πρέπει ο καθένας από μας να προσέχει. Είναι και ατομική η ευθύνη. Οι τράπεζες έχουν επενδύσει αρκετά στα anti-fraud συστήματα αλλά πάντα υπάρχει και ο ανθρώπινος παράγοντας. Πρέπει και ο πελάτης να είναι ευαίσθητος στη διαχείριση αυτών. Αλλά πρέπει να προστατεύει και τα προσωπικά του δεδομένα, δεν είναι δυνατόν να τα βγάζουμε απροκάλυπτα στα social media.

Εμείς ως καταναλωτές πρακτικά πως μπορούμε να προστατευτούμε;

Η βασική αρχή είναι πως οτιδήποτε λαμβάνουμε μέσω e-mail/ SMS/ social media και περιέχει links και ζητάει τα στοιχεία των καρτών μας ή τους κωδικούς της ηλεκτρονικής τραπεζικής δεν θα πρέπει να τα πληκτρολογούμε. Άρα ο χρήστης πρέπει να συνειδητοποιήσει ότι καμία τράπεζα δε θα ζητήσει credentials μέσω links. Ούτε να αλλάξει κωδικούς με e-mail ή SMS. Επiπροσθέτως, δεν καταχωρούμε e-banking κωδικούς σε διαφημίσεις στα social media. Ειδικότερα, οι επικοινωνίες μέσω social media είναι επισφαλείς καθώς δεν μπορούμε να πιστοποιήσουμε το προφίλ του συνομιλητή μας. Με βάση αυτή τη παράμετρο, θα πρέπει να προστατέψουμε τα προσωπικά μας δεδομένα. Οι fraudsters έχουν χάσει αρκετά λεφτά από τις κλεψιές πορτοφολιών και λεφτών λόγω πανδημίας, γιατί και αυτοί τζίρο κάνουν από την πλευρά τους και είναι καλά οργανωμένοι, οπότε προς τι οδηγήθηκαν τώρα;

Θα πρέπει να σημειωθεί ότι έχουμε αρκετά πλέον ελληνικά phishing e-mails, τα οποία είναι καλογραμμένα χωρίς συντακτικά ή ορθογραφικά λάθη, σε αντίθεση με ότι συνέβαινε στο παρελθόν όπου τα αντίστοιχα e-mails ήταν προϊόν google translate και προκαλούσαν υποψίες στον καταναλωτή. Καθώς οι fraudsters έχουν χάσει εξαιτίας της πανδημίας και των περιορισμών στις μετακινήσεις τη δυνατότητα αρπαγής χρημάτων με τους παραδοσιακούς τρόπους, επικεντρώθηκαν στη διαδικτυακή απάτη. Θα πρέπει να σημειωθεί ότι έχουμε αρκετά πλέον ελληνικά phishing e-mails, τα οποία είναι καλογραμμένα χωρίς συντακτικά ή ορθογραφικά λάθη, όπως συνέβαινε στο παρελθόν όπου τα αντίστοιχα ήταν προϊόν google translate και προκαλούν κάποιες υποψίες στον καταναλωτή. Στον αντίποδα, οι τράπεζες κάνουν σημαντικά βήματα σε συνεργασία με τις εγχώριες και ευρωπαϊκές αρχές ώστε να προστατεύσουν τους πολίτες.Είναι γεγονός ότι οι μηχανισμοί των τραπεζών έχουν επιτύχει την επιστροφή σε χρημάτων σε θύματα διαδικτυακής απάτης. Όμως, όπως τα anti-fraud συστήματα εξελίσσονται, το ίδιο κάνουν και οι fraudsters φέρνοντας το voice phishing στην καθημερινότητα, όπου μέσω τηλεφώνου προσπαθούν να αποσπάσουν κωδικούς και στοιχεία καρτών.

Εν Ολίγοις
Η εκπαίδευση των πελατών στην προστασία των προσωπικών τους δεδομένων και την κυβερνοασφάλεια θα πρέπει να συμβαδίζει με τις προσπάθειες των τραπεζών για γρήγορες και ασφαλείς ηλεκτρονικές συναλλαγές.

Το e-mail και SMS phishing είναι οι κορυφαίοι τρόποι υποκλοπής χρημάτων, με την πανδημία να έχει αυξήσει δραματικά τα κρούσματα ηλεκτρονικής απάτης και στη χώρα μας. Σύμφωνα με τον Χρίστο Τόπακα, θα πρέπει οι καταναλωτές να ενημερώνονται για τις εξελίξεις στον τομέα της κυβερνοασφάλειας και να παίρνουν προφυλάξεις για να προστατεύσουν τα χρήματα τους.

Μαθήματα cyber security από hackers

O Χάρης Πυλαρινός, ιδρυτής και CEO της πετυχημένης startup, Hack the Box, επιβεβαιώνει ότι οι καλύτερες ιδέες ξεκινάνε από κάτι απλό. Στην προκειμένη περίπτωση από την ανάγκη που είχε ο ίδιος να δοκιμάζει τις ικανότητες του σαν cyber-security professional, σε ένα ελεγχόμενο περιβάλλον. «Σε όλη μου την καριέρα οι περισσότερες γνώσεις που απέκτησα ήταν από στιγμές που δεν ήξερα τι να κάνω και πως να προχωρήσω παρακάτω. Αυτό είναι που το Hack the Box «αναγκάζει» τους χρήστες του να κάνουν, αντί να τους πάρει από το χέρι, ή να τους καθοδηγεί. Τα Hacking Labs μας τους πετάνε στα βαθιά, όπου ή κολυμπάς ή βυθίζεσαι. Δεν κολυμπάνε όλοι, αλλά όσοι τα καταφέρουν έχουν την ευκαιρία να ακονίσουν τα skills τους εν δράση», εξηγεί. Τελικά δεν ήταν ο μόνος εκεί έξω που είχε την ίδια ανάγκη και έτσι το Hack the Box εξελίχθηκε σε κάτι παραπάνω από μια πλατφόρμα «δοκιμαστικό σωλήνα» hacking. Μιας και ο ίδιος ήθελε να ενώσει γύρω από αυτό ανθρώπους με παρόμοιες ιδέες, που να ανταλλάσσουν μεταξύ τους γνώση, δημιουργώντας μια κοινότητα, γύρω από μια μεγάλη δεξαμενή γνώσης, στην οποία μπορείς να μαθαίνεις και να προοδεύεις συνεχώς.

The “Hack the Box” experience
Έτσι, αυτή τη στιγμή, το Hack the Box εκπαιδεύει κάποιους από τους καλύτερους χάκερ του κόσμου σε μια online εκπαιδευτική πλατφόρμα και μια διαρκώς αναπτυσσόμενη κοινότητα hacking που έχει φτάσει τα 650.000 μέλη. Εξασκούνται και αναβαθμίζουν τις ικανότητες τους στην κυβερνοασφάλεια, μέσα από μια hands on εκπαιδευτική διαδικασία, στο ρυθμό που ο καθένας επιλέγει, σε μορφή παιχνιδιού. Μέσα από εκατοντάδες διαρκώς ενημερωμένων «εικονικών εργαστηρίων hacking» και μια πληθώρα διαδραστικών μαθημάτων στην HTB Academy. Αποστολή του Hack the Box όμως είναι και να αναβαθμίσει και τις ικανότητες κυβερνοασφάλειας κάθε επαγγελματία και οργανισμού στον κόσμο, κάνοντας την εκπαίδευση στο cyber security προσβάσιμη σε όλους.

Το Hack the Box από το 2017 έλαβε αρχικά seed investment, ενός συν δύο στη συνέχεια εκατομμυρίων από την Marathon Capital Ventures και από τον Απρίλιο είναι στον πρώτο γύρο (Series A) χρηματοδότησης, με μέχρι σήμερα ύψος χρηματοδότησης 10,6 εκατ. δολάρια. Δουλεύει με εκατοντάδες εταιρείες, πολλές από τις οποίες στη λίστα Fortune 100 και 500 και έχει φτάσει τους 100 υπαλλήλους (50% των οποίων δουλεύουν εκτός Ελλάδας), με γραφεία σε Αθήνα, Λονδίνο και Κεντ, ενώ παράλληλα ενισχύει την παρουσία της στις ΗΠΑ και έχοντας πιάσει ρυθμό ανάπτυξης 100% από τον Ιούλιο του 2020.

To Password της Eπιτυχίας
Αναπόφευκτα αναρωτιόμαστε για το μυστικό αυτής της επιτυχίας, αλλά ο Χάρης Πυλαρινός έχει ήδη καταλήξει. «Δύο παράγοντες: Πρώτα από όλα η πλατφόρμα απάντησε στις ανάγκες του industry, για διαρκή, αυτοπροσδιοριζόμενη, πρακτική και ελκυστική αναβάθμιση ικανοτήτων. Από τη στιγμή που κάλυψε αυτή την ανάγκη, οι άνθρωποι άρχισαν να συζητάνε για αυτό.
Είμαστε περήφανοι για την κοινότητα ομοϊδεατών και επαγγελματιών του cyber security που δημιουργήσαμε, που συμμετέχουν στις πλατφόρμες μας για να μάθουν, να δικτυωθούν, να ανταλάξουν ιδέες και μεθόδους, να ανακαλύψουν πράγματα και να αποκτήσουν ικανότητες, αλλά ακόμα και να βρουν δουλειά. Δεύτερον, η αφοσίωση της ομάδας μας στην ποιότητα του προϊόντος και τη γρήγορη ανάπτυξη καινοτομιών, στην εκπαίδευση, στο hacking, αλλά και στην παροχή μιας state-of-the-art πλατφόρμας που εξασφαλίζει θετική και διαισθητική εμπειρία στους “παίκτες” της».

Τι γίνεται με τον χρηματοοικονομικό τομέα;
Όταν μιλάμε με ανθρώπους του οικονομικού τομέα, οι μεγαλύτερες προκλήσεις τους είναι τα legacy συστήματα και τεχνολογίες τους. Κάποιοι οικονομικοί οργανισμοί έχουν μηχανήματα τόσο παλιά που δεν μπορούμε να κάνουμε security patch στο software ή έχουν ακόμα hard coded passwords. Επίσης το Dark Web έχει δώσει την ευκαιρία σε κυβερνοεγκληματίες και ομάδες APT (advanced persistent threats) να σχεδιάζουν επιθέσεις, να αναγνωρίζουν στόχους, να αγοράζουν exploit kits, ευαίσθητα δεδομένα και malware, διευκολύνοντας το κυβερνοέγκλημα. Είναι σημαντικό ότι στο Hack the Box μαθαίνουμε τους ανθρώπους πως σκέφτονται και δρουν οι πιο εξελιγμένοι των κυβερνοεγκληματιών, ώστε να προλαμβάνουν και απενεργοποιούν τις τεχνικές
που θα χρησιμοποιήσουν στο μέλλον, εναντίον τους».

Στην αγορά του Cyber Security
H πρώτη ερώτηση που φαίνεται «περίπλοκη και απαιτητική» στον Χάρη Πυλαρινό είναι για την παγκόσμια αγορά κυβερνοασφάλειας αυτή της στιγμή. Μας την περιγράφει να μεγαλώνει σταθερά, χρόνο με το χρόνο, ακόμα και την περίοδο της πανδημίας. Παραθέτει την αναφορά της Mordor Intelligence για το 2021-2026, όπου η αγορά cyber security ήταν 156,24 δις δολάρια το 2020 και προβλέπεται να φτάσει τα 352,25 δις ως το 2026, με μικρό τμήμα να ξοδεύεται σε antivirus απλών χρηστών και τη μερίδα του λεόντος να πηγαίνει στην ασφάλεια επιχειρήσεων. Εταιρείες κάθε μεγέθους και τομέα αντιλαμβάνονται τις καταστροφικές συνέπειες των κυβερνοαπειλών, από τις επιθέσεις ransomware και παραβίασης δεδομένων τους, αλλά και τη σημασία της κατανομής του cyber security budget τους σε software, hardware, υποδομές όπως οι cloud providers και συστήματα networking.

Αλλά την ίδια στιγμή μαθαίνουν πόσο κρίσιμο είναι να επενδύουν σε ανθρώπους με εκπαίδευση στην κυβερνοασφάλεια. Γιατί τελικά ακόμα και οι χειρότερες κυβερνοεπιθέσεις περιλαμβάνουν τον ανθρώπινο παράγοντα, σε πολλαπλά στάδια της αλυσίδας των κυβερνοχτυπημάτων. Σε αυτό το σημείο το Hack the Box προσφέρει υπηρεσίες εκπαίδευσης κυβερνοασφάλειας ειδικά σχεδιασμένες για επιχειρήσεις. «Ηγέτες της αγοράς όπως οι Electronic Arts, Siemens και Deloitte έχουν ήδη ωφεληθεί από τον τρόπο που διδάσκουμε επαγγελματίες του ΙΤ να σκέφτονται “outside the box” και με τη φιλοσοφία του hacker. Προσθέτουμε συνεχώς νέα εικονικά συστήματα για να εξασκούν τα cyber skills τους, διαδραστική εκπαίδευση μέσω της HTB Academy for Business και εκπαίδευση μέσω παιχνιδιών, ειδικά σχεδιασμένα για στελέχη του επιχειρηματικού IT, όπως το Business CTF που οργανώσαμε τον Ιούλιο του 2021» διευκρινίζει.

Χάρης Πυλαρινός, Founder and CEO at Hack The Box

Κάποιοι οικονομικοί οργανισμοί έχουν μηχανήματα τόσο παλιά που δεν μπορούμε να κάνουμε security patch στο software ή έχουν ακόμα hard coded passwords