Αν και τα NFTs μετράνε πάνω από μια 5ετία ζωής, εντούτοις τώρα τελευταία αναδείχθηκαν σε “πρωταγωνιστές” των νέων κρυπτο-συναλλαγών και αναμένεται να εξαπλωθούν ακόμα περισσότερο.

Τις τελευταίες εβδομάδες “αχός βαρύς ακούγεται, πολλά δολάρια πέφτουν”… Πού πέφτουν; Σε ψηφιακά έργα τέχνης και όχι μόνο. Πρόσφατα, βγήκε σε ηλεκτρονικό πλειστηριασμό και πουλήθηκε αντί 2,9 εκατ. δολαρίων το “παρθενικό” tweet του ιδρυτή του Twitter, Jack Dorsey, με τα χρήματα του Μαλαισιανού επιχειρηματία αγοραστή να οδεύουν σε φιλανθρωπίες. Πώς πέφτουν; Ως αντίτιμο για την αγορά NFTs. Δηλαδή; Καλύτερα να πάρουμε τα πράγματα από την αρχή…

Τα NFTs (Non-Fungible Tokens, που σε ελεύθερη μετάφραση θα μπορούσαν να αποδοθούν ως μη-ανταλλάξιμες μονάδες αξίας) δεν είναι κάτι καινούριο, καθώς μετράνε ήδη 6-7 χρόνια ιστορίας, όμως μόλις πρόσφατα άρχισαν να απασχολούν τα ΜΜΕ. Ουσιαστικά είναι μοναδικά ψηφιακά αρχεία, των οποίων η ταυτότητα και η ιδιοκτησία διασφαλίζονται μέσω blockchain.

Σε αντίθεση, όμως, με τα κρυπτονομίσματα τα NFTs είναι μη-ανταλλάξιμα. Ενώ, δηλαδή, ένα bitcoin είναι εντελώς ίδιο με οποιοδήποτε άλλο, οι μονάδες αξίας του NFT είναι μοναδικές και συνδεδεμένες με ένα ψηφιακό, συγκεκριμένο και κατά κανόνα σπάνιο αρχείο – για παράδειγμα, το πρώτο tweet στην ιστορία, που αναφέραμε παραπάνω, ή τον ψηφιακό πίνακα με τίτλο “The first 5000 Days” του 39χρονου καλλιτέχνη Beeple (κατά κόσμον, Mike Winkelmann), ο οποίος πωλήθηκε σε Ethereum αξίας 69 εκατ. δολαρίων, στις αρχές Μαρτίου. Ήταν ο πρώτος πλειστηριασμός NFTs από τους Christie’s, που πυροδότησε “έκρηξη” δημοσιότητας και προκάλεσε το ενδιαφέρον του ευρέως κοινού.

Τονίζω το ευρέως, γιατί κάποια κοινότητα μυημένων, που δεν θα την έλεγες και μικρή, συμμετείχε ενεργά στη δημοπρασία: κατά τον Οίκο του Λονδίνου, στα τελευταία λεπτά την παρακολουθούσαν online 22 εκατομμύρια χρήστες, αν και αυτοί που πραγματικά “χτυπούσαν” το έργο, θα πρέπει να ήταν ελάχιστοι.

Προφανώς, γράφτηκαν και ακούστηκαν πολλά, ξεκινώντας από την έντονη πλέον τάση απο-υλοποίησης και ψηφιοποίησης της τέχνης και φτάνοντας ως τις προειδοποιήσεις για την εμφάνιση μιας ακόμα “φούσκας”, ανάλογης της διαβόητης dotcom-bubble, που βιώσαμε πριν από περίπου 20 χρόνια, με τις γνωστές οδυνηρές συνέπειες για την παγκόσμια οικονομία. Κάπου ανάμεσα, χώρεσαν οι επιφυλάξεις για τον ρόλο του blockchain (αν συμβεί ό,τι με το bitcoin, άντε να βγάλει μετά τη ρετσινιά), αλλά και η ικανοποίηση για την έμπρακτη επιβεβαίωση του νέας τεχνολογίας ελέγχου γνησιότητας ενός έργου, οι εκκλήσεις για την εφαρμογή κάποιου ρυθμιστικού πλαισίου αντί της σημερινής ασυδοσίας (τα ψηφιακά έργα τέχνης μπορούν σήμερα να αναπαραχθούν μυριάδες φορές, έστω κι αν το copyright ανήκει σε λίγους), οι απορίες για το πού θα φτάσουμε και τι άλλο μένει να δούμε σ’ αυτόν τον μάταιο κόσμο, αλλά και οι έντονες διαμαρτυρίες των οικολόγων που βλέπουν πίσω από τη ραγδαία ανάπτυξη των NFTs τη ζημιά που θα προκαλέσει στο ήδη βεβαρυμμένο περιβάλλον η χρονοβόρα και ενεργοβόρα δημιουργία τους.

Φυσικά, ακούστηκε και η γνωστή επωδός ότι “κάποιοι θέλουν να πλουτίσουν γρήγορα”, ενώ λάδι στη φωτιά ήρθε να ρίξει και η δημοσιοποίηση ενός νέου αποκεντρωμένου project, με τον τίτλο Fractional, που θα επιτρέπει -λέει- στους ιδιοκτήτες NFTs να διαμοιράζουν τα token τους, δηλαδή το σπάνιο καλλιτεχνικό ή μη ψηφιακό έργο που έχουν στην ιδιοκτησία τους, πουλώντας μικρό ποσοστό του σε όποιον ενδιαφέρεται να αγοράσει. Μ’ άλλα λόγια, προωθούν κάτι σαν προέκταση και σταδιακή ρευστοποίηση του συγκεκριμένου ψηφιακού περιουσιακού στοιχείου τους, χωρίς να χρειάζεται να το αποχωριστούν στο σύνολό του. Πριν από τρία χρόνια, μια πρώτη γεύση του κόσμου των NFTs είχαμε πάρει με τα CryptoΚitties, μια σειρά από ψηφιακά γατάκια, που έφεραν πολλά χρήματα στους αρχικούς κατόχους τους και στο οικοσύστημα που στήθηκε γύρω τους, δημιουργώντας συνεχώς νέες εμπειρίες. Τι μέλλει γενέσθαι τώρα; Άγνωστο – ή, καλύτερα, “προσδεθείτε, αναμένονται ισχυρές αναταράξεις”!